ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ವಿದಿಶಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಣ್ಣ ಗ್ರಾಮವಾದ ಜೌಹದ್‌ನ ಪ್ರಾಚಿ ಚೌಹಾಣ್ ಅವರು UPSC Civil Services Examination (CSE) 2025ರಲ್ಲಿ AIR 260 ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ರೈತ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದಿರುವ ಪ್ರಾಚಿಯವರ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಪರೀಕ್ಷಾ ಸಿದ್ಧತೆಯ ಪಯಣ ಸೀಮಿತ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು, ಸೂಕ್ತ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದ ಕೊರತೆ ಹಾಗೂ ಸತತ ವಿಫಲ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ನಡುವೆಯೇ ಮುಂದುವರಿಯಿತು.
ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಪಯಣ
ಪ್ರಾಚಿ ಚೌಹಾಣ್ ಅವರು ವಿದಿಶಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜೌಹದ್ ಗ್ರಾಮದವರು. ಅವರ ತಂದೆ ಚಂದ್ರಭಾನ್ ಸಿಂಗ್ ಚೌಹಾಣ್ ರೈತರಾಗಿದ್ದು, ತಾಯಿ ಸಾಧನಾ ಸಿಂಗ್ ಚೌಹಾಣ್ ಗೃಹಿಣಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಐದು ಸಹೋದರ-ಸಹೋದರಿಯರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚಿ ಹಿರಿಯರು.
ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಗ್ರಾಮದ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪಕ್ಕಾ ಕಟ್ಟಡವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಹಲವು ಬಾರಿ ಮರದ ಕೆಳಗೆ ಬೆಂಚ್‌ಗಳನ್ನು ಹಾಕಿ ತರಗತಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಶಾಲೆಯ ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು ಬಹಳ ಸೀಮಿತವಾಗಿದ್ದವು.
ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ನಡುವೆಯೂ ಪ್ರಾಚಿ ತಮ್ಮ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಸೇರಿದ ನಂತರ ಅವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಒಂದು ತಿರುವು ದೇಶದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ನಾಗರಿಕ ಸೇವಾ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಸಿದ್ಧತೆಯತ್ತ ಅವರನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ದಿತು.
ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ UPSC ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ
ಕಾಲೇಜಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚಿಗೆ UPSC ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸೇವೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. BSc ಎರಡನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಅವರು ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಯೋಚಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು.
ಸರ್ಕಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಕಲೆಕ್ಟರ್ ಅವರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ನೋಡಿದರು. ಅಲ್ಲಿಂದ IAS ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗಬೇಕೆಂಬ ಆಸೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಮೂಡಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ UPSC ಎಂದರೆ ಕಲೆಕ್ಟರ್ ಆಗಲು ನಡೆಸುವ ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಂಬಷ್ಟೇ ಅವರಿಗೆ ತಿಳಿದಿತ್ತು. ಪರೀಕ್ಷೆ ಎಷ್ಟು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆಯ್ಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಏನು ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಅವರಿಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮಾಹಿತಿ ಇರಲಿಲ್ಲ.
ಪದವಿ ಅಂತಿಮ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಅವರು IAS ಆಗುವ ಗುರಿಯನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ಸಿದ್ಧತೆ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದ ಕೊರತೆ ಅವರ ಮುಂದಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲುಗಳಾಗಿದ್ದವು.
ಮೂರು ವಿಫಲ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ನಂತರ ಸಿದ್ಧತಾ ತಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ
ಪ್ರಾಚಿಯವರ UPSC ಪಯಣ ಸುಲಭವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಕುಟುಂಬದ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ದುಬಾರಿ ಕೋಚಿಂಗ್ ಪಡೆಯಲು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ self-study ಮತ್ತು online courses ಸಹಾಯದಿಂದ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸಿದರು.
ಮೊದಲ ಪ್ರಯತ್ನದ ವೇಳೆ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಒತ್ತಡ ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಇತ್ತೆಂದರೆ OMR sheet ಭರ್ತಿ ಮಾಡುವಲ್ಲಿಯೂ ಅವರಿಂದ ತಪ್ಪಾಯಿತು. ನಂತರ ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಿದ್ಧತೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ, ಎರಡನೇ ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಲ್ಲಿ Prelims ಉತ್ತೀರ್ಣರಾದರು.
ಆದರೆ ಎರಡೂ ಬಾರಿ ಅವರು Mains ಹಂತದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರಾಚಿಯವರ ಪ್ರಕಾರ, ಪರಿಶ್ರಮ ಪಟ್ಟರೂ ಸರಿಯಾದ guidance ಕೊರತೆ ಅವರಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಕುಟುಂಬದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಮನೋಭಾವವೂ ಅವರ ಪಯಣದ ಸವಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ್ದವು.
ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳನ್ನು ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಹೊರಗೆ ಕಳುಹಿಸುವ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಇರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಸರದಿಂದ ಅವರು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ ಅವರು ತಮ್ಮ ಗುರಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ.
ಸಿದ್ಧತೆಗೆ ಸರಿಯಾದ ದಿಕ್ಕು ನೀಡಿದ ಬದಲಾವಣೆ
ಸತತ ವೈಫಲ್ಯಗಳ ನಂತರ ಪ್ರಾಚಿ ತಮ್ಮ ಸಿದ್ಧತಾ ತಂತ್ರವನ್ನು ಮರುಪರಿಶೀಲಿಸಿದರು. ಮೂರು ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಬಳಿಕ UPSCಗೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಸಿದ್ಧತೆ ನಡೆಸಲು ಅವರು ದೆಹಲಿಗೆ ತೆರಳಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ದೊರೆಯಿತು.
ತಮ್ಮ ಕೊರತೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಸಿದ್ಧತೆಯಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಪ್ರಾಚಿಯವರ ಪ್ರಕಾರ, ಕೇವಲ ಪರಿಶ್ರಮ ಪಡುವುದು ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಆ ಪರಿಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಸರಿಯಾದ ದಿಕ್ಕನ್ನು ನೀಡುವುದೂ ಅಗತ್ಯ.
ಈ ತಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಅವರು UPSC Civil Services Examination 2025ರಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿ AIR 260 ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರು.
