ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ 37 ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ 2026ರ ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಸೋಮವಾರ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ಒಡಿಶಾ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಅಸ್ಸಾಂ, ಬಿಹಾರ, ಛತ್ತೀಸ್‌ಗಢ, ಹರಿಯಾಣ, ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ತೆಲಂಗಾಣ ಸೇರಿ ಒಟ್ಟು 10 ರಾಜ್ಯಗಳ ಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಮತದಾನ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಮತದಾನ ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ಸಂಜೆ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಯವರೆಗೆ ನಡೆಯಲಿದೆ. ಮತದಾನ ಮುಗಿದ ತಕ್ಷಣವೇ ಮತ ಎಣಿಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೂ ಆರಂಭವಾಗಲಿದೆ ಮತ್ತು ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಇದೇ ದಿನ ಪ್ರಕಟವಾಗಲಿವೆ.
ಈ ಚುನಾವಣೆಯನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ (BJP) ನೇತೃತ್ವದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಜಾಸತ್ತಾತ್ಮಕ ಮೈತ್ರಿ (NDA) ಹಾಗೂ ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳಿಗಾಗಿ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಎನ್‌ಡಿಎಗೆ ಇದು ಉನ್ನತ ಸದನದಲ್ಲಿ ತನ್ನ 130ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಾನಗಳ (ನಾಮನಿರ್ದೇಶಿತ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ) ಬಹುಮತವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುವ ಅವಕಾಶವಾಗಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ಇದು ಸವಾಲಿನ ಚುನಾವಣೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಕೆಲವು ಬಲವಾದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಲೋಕಸಭೆಯಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಲೋಕಸಭೆಯ ಅವಧಿ ಐದು ವರ್ಷಗಳಾಗಿದ್ದು ಅದನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಶಾಶ್ವತ ಸದನವಾಗಿದ್ದು ಅದರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ರಾಜ್ಯಸಭೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರ ಅವಧಿ ಆರು ವರ್ಷಗಳಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಎಲ್ಲಾ ಸದಸ್ಯರ ಅವಧಿ ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತಾಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ರಾಜ್ಯಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಎರಡು ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಸದಸ್ಯರ ಒಂದು ಮೂರನೇ ಭಾಗ ನಿವೃತ್ತಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಅವಧಿ ಮುಗಿದ ನಂತರ ಆ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಭರ್ತಿಮಾಡಲು ಚುನಾವಣೆ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಉದ್ದೇಶ ಸದನದಲ್ಲಿ ಅನುಭವ ಹೊಂದಿದ ಸದಸ್ಯರು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಉಳಿಯುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಸುಗಮವಾಗಿ ನಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ರಾಜ್ಯಸಭೆಯನ್ನು ಸ್ಥಿರ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳ ವಿಧಾನಸಭೆಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಸಮೀಕರಣಗಳು ಮಹತ್ವ ಪಡೆದಿರುತ್ತವೆ. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಮೈತ್ರಿ ಪಕ್ಷಗಳ ಪ್ರಭಾವವಿದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಅಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಎನ್‌ಡಿಎ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಮುನ್ನಡೆ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಡಿಎಂಕೆ (DMK) ನೇತೃತ್ವದ ಮೈತ್ರಿ ಬಲವಾದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಅಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಗೆಲುವಿನ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ಮಮತಾ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ ನೇತೃತ್ವದ ತೃಣಮೂಲ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ (TMC) ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಬಹುಮತ ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಟಿಎಂಸಿಗೆ ಲಾಭವಾಗುವ ನಿರೀಕ್ಷೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ಬಿಹಾರದಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಕಠಿಣವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಎನ್‌ಡಿಎ ಮತ್ತು ಮಹಾಗಠಬಂಧನ್ ನಡುವೆ ನೇರ ಪೈಪೋಟಿ ಕಾಣಿಸಬಹುದು. ಈ ಬಾರಿ ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ಮಜ್ಲಿಸ್-ಎ-ಇತ್ತೆಹಾದುಲ್ ಮುಸ್ಲಿಮೀನ್ (AIMIM) ಪಕ್ಷವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜನತಾ ದಳ (RJD) ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದೆ. AIMIM ನಾಯಕ ಅಖ್ತರುಲ್ ಇಮಾನ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪಕ್ಷವು RJDಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡಲಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ, ಇದರಿಂದ ಮಹಾಗಠಬಂಧನ್‌ಗೆ ಲಾಭವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಗಳ ಮಹತ್ವ ರಾಜ್ಯಗಳ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಈ ಚುನಾವಣೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಾಜಕೀಯ ಸಮೀಕರಣಗಳ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಎನ್‌ಡಿಎಗೆ ಉನ್ನತ ಸದನದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಬಹುಮತವನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸುವ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಬಹುಮತ ಹೆಚ್ಚಾದರೆ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನೀತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸುವುದು ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಬಲವಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಹೊಸ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುವ ಸವಾಲು ಇದೆ. ಕೆಲವು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರೆ ಉನ್ನತ ಸದನದಲ್ಲಿ ಅವರ ಪ್ರಭಾವ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು.
ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯ ಮತದಾನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಪಾರದರ್ಶಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮತದಾನಕ್ಕಾಗಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ವೋಟಿಂಗ್ ಮಷಿನ್ (EVM) ಅನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮತದಾರರು ತಮ್ಮ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾದ ಮತಗಟ್ಟೆಗೆ ತೆರಳಿ ಮತ ಚಲಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮತದಾನದ ವೇಳೆ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಗೌಪ್ಯತೆ ಖಚಿತಪಡಿಸಲು ಅಗತ್ಯ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ರಾಜ್ಯಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯ ಮತದಾನ ಸಮಯವನ್ನು ಬೆಳಿಗ್ಗೆಯಿಂದ ಸಂಜೆ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಯವರೆಗೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮತ ಎಣಿಕೆಯೂ ಅದೇ ದಿನ ಸಂಜೆ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳಲಿದೆ. ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಪ್ರಕಟವಾದ ನಂತರ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ತಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತು ತಂತ್ರ ರೂಪಿಸಲಿವೆ.
