ସ୍କଟଲ୍ୟାଣ୍ଡର ଗ୍ଲାସଗୋ ସହରରେ ଗୁରୁବାରଠାରୁ ୨୦୨୬ କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସର ଆଧିକାରିକ ଶୁଭାରମ୍ଭ ହୋଇଛି। ଅଗଷ୍ଟ ୨ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଚାଲିବାକୁ ଥିବା ଏହି ବହୁକ୍ରୀଡ଼ା ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ୭୪ ଦେଶ ଓ ଅଞ୍ଚଳର ୩,୦୦୦ରୁ ଅଧିକ କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରୁଛନ୍ତି। ମୋଟ ୧୦ଟି କ୍ରୀଡ଼ାରେ ୨୧୫ଟି ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ ପଦକ ସହିତ ମୋଟ ୧,୧୬୮ଟି ପଦକ ପାଇଁ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ହେବ। ଭାରତ ଏଥର ୧୨୫ ଜଣିଆ ଦଳ ସହ ଆଠଟି କ୍ରୀଡ଼ାରେ ପ୍ରତିଦ୍ୱନ୍ଦ୍ୱିତା କରିବ।
କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସର ଇତିହାସ
କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସର ଆରମ୍ଭ ୧୯୩୦ ମସିହାରେ କାନାଡାର ହାମିଲଟନ ସହରରେ ହୋଇଥିଲା। ସେତେବେଳେ ଏହାକୁ ବ୍ରିଟିଶ ଏମ୍ପାୟର ଗେମ୍ସ ନାମରେ ଜଣାଯାଉଥିଲା। ପ୍ରଥମ ସଂସ୍କରଣରେ ୧୧ଟି ଦେଶର ୪୦୦ରୁ ଅଧିକ କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲେ। ସମୟ ସହିତ ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ନାମ ଓ ସ୍ୱରୂପରେ ପରିବର୍ତ୍ତନ ଆସିଥିଲା। ୧୯୫୪ରେ ଏହାକୁ ବ୍ରିଟିଶ ଏମ୍ପାୟର ଆଣ୍ଡ କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସ, ୧୯୭୦ରେ ବ୍ରିଟିଶ କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସ ଏବଂ ୧୯୭୮ରୁ କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସ ନାମରେ ଆୟୋଜନ କରାଯାଉଛି। ଏହା ପ୍ରତି ଚାରି ବର୍ଷରେ ଥରେ ଆୟୋଜିତ ହୋଇଥାଏ ଏବଂ କମନୱେଲଥ୍ ଦେଶଗୁଡ଼ିକର କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ମାନଙ୍କୁ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ସ୍ତରରେ ପ୍ରତିଯୋଗିତା କରିବାର ସୁଯୋଗ ଦେବା ଏହାର ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ। ଭାରତ ପ୍ରଥମ ଥର ୧୯୩୪ରେ ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତାରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିଥିଲା। ସେହି ସଂସ୍କରଣରେ ପହଲବାନ ରଶିଦ ଅନୱର ଭାରତକୁ ପ୍ରଥମ କାଂସ୍ୟ ପଦକ ଜିତାଇଥିଲେ।
କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସରେ ଭାରତର ରେକର୍ଡ
୧୯୩୪ରେ ପ୍ରଥମ ଥର ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବା ପରଠାରୁ ଭାରତ ଅଧିକାଂଶ ସଂସ୍କରଣରେ ଖେଳିଛି ଏବଂ ବର୍ତ୍ତମାନ ପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ମୋଟ ୫୬୪ଟି ପଦକ ଜିତିଛି। ଏଥିରେ ୨୦୩ଟି ସ୍ୱର୍ଣ୍ଣ, ୧୮୯ଟି ରୌପ୍ୟ ଏବଂ ୧୭୨ଟି କାଂସ୍ୟ ପଦକ ରହିଛି। ଭାରତ ଶୁଟିଂ, କୁସ୍ତି, ବ୍ୟାଡମିଣ୍ଟନ, ଭାରୋତ୍ତୋଳନ ଏବଂ ବକ୍ସିଂରେ ସର୍ବାଧିକ ସଫଳତା ହାସଲ କରିଛି। ତେବେ ଏଥର ଶୁଟିଂ, କୁସ୍ତି, ବ୍ୟାଡମିଣ୍ଟନ, ହକି, କ୍ରିକେଟ, ଟେବୁଲ ଟେନିସ ଏବଂ ସ୍କ୍ୱାସ୍ ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ଅଂଶ ନୁହେଁ। ଏହା ଭାରତର ସମ୍ଭାବ୍ୟ ପଦକ ସଂଖ୍ୟା ଉପରେ ପ୍ରଭାବ ପକାଇପାରେ।
ଏଥର କେଉଁ କ୍ରୀଡ଼ା ସାମିଲ ହୋଇଛି
ଗ୍ଲାସଗୋ ୨୦୨୬ରେ ମୋଟ ୧୦ଟି କ୍ରୀଡ଼ାକୁ ସାମିଲ କରାଯାଇଛି। ଏଥିରେ ୨୧୫ଟି ପଦକ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ହେବ ଏବଂ ୪୭ଟି ପଦକ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ପାରା କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ମାନଙ୍କ ପାଇଁ ନିର୍ଦ୍ଧାରିତ ରହିଛି। ଏହି ସଂସ୍କରଣରେ ପାରା କ୍ରୀଡ଼ାକୁ ପୂର୍ବ ଅପେକ୍ଷା ଅଧିକ ଗୁରୁତ୍ୱ ଦିଆଯାଇଛି ଏବଂ ଏହାକୁ କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସ ଇତିହାସର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ପାରା ସ୍ପୋର୍ଟ୍ସ କାର୍ଯ୍ୟକ୍ରମ ବୋଲି କୁହାଯାଉଛି।
କମନୱେଲଥ୍ ମାଇଲର ପୁନରାଗମନ
୨୦୨୬ କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସର ସବୁଠାରୁ ବଡ଼ ବିଶେଷତା ମଧ୍ୟରୁ ଗୋଟିଏ ହେଉଛି କମନୱେଲଥ୍ ମାଇଲ ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ପୁନରାଗମନ। ପ୍ରାୟ ଛଅ ଦଶନ୍ଧି ପରେ ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତା ପୁଣିଥରେ ଆୟୋଜିତ ହେଉଛି। ଶେଷ ଥର ପାଇଁ ଏହା ୧୯୬୬ରେ ଆୟୋଜିତ ହୋଇଥିଲା। ଏଥର ପୁରୁଷ ଓ ମହିଳା ଉଭୟ ବିଭାଗରେ ୧.୬୦୯ କିଲୋମିଟର ଅର୍ଥାତ୍ ଏକ ମାଇଲ ଦୌଡ଼ ଆୟୋଜିତ ହେବ।
ଭାରତର ୧୨୫ ଜଣିଆ ଦଳଠାରୁ ଆଶା
ଭାରତୀୟ ଦଳରେ ଅଭିଜ୍ଞ କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ମାନଙ୍କ ସହ ଅନେକ ଯୁବ ପ୍ରତିଭା ମଧ୍ୟ ସାମିଲ ଅଛନ୍ତି। ଭାରତର ୧୨୫ ଜଣ କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ ଆଠଟି ଭିନ୍ନ କ୍ରୀଡ଼ାରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରି ପଦକ ତାଲିକାରେ ଦୃଢ଼ ପ୍ରଦର୍ଶନ କରିବାକୁ ଲକ୍ଷ୍ୟ ରଖିଛନ୍ତି। ସୀମିତ କ୍ରୀଡ଼ାରେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରୁଥିଲେ ମଧ୍ୟ ଭାରତୀୟ କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ମାନେ ନିଜ ଅଭିଜ୍ଞତା ଓ ପ୍ରଦର୍ଶନ ବଳରେ ଉଲ୍ଲେଖନୀୟ ସଫଳତା ହାସଲ କରିବେ ବୋଲି ଭାରତୀୟ ଅଲିମ୍ପିକ ସଂଘ ଆଶା ପ୍ରକାଶ କରିଛି।
ଚାରିଟି ପ୍ରମୁଖ ଭେନ୍ୟୁରେ ପ୍ରତିଯୋଗିତା
ଗ୍ଲାସଗୋ ଦ୍ୱିତୀୟ ଥର ପାଇଁ କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସର ଆୟୋଜନ କରୁଛି। ଏହା ପୂର୍ବରୁ ୨୦୧୪ରେ ମଧ୍ୟ ସହରଟି ସଫଳତାର ସହ ଏହି ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ଆୟୋଜନ କରିଥିଲା। ଏଥର ସମସ୍ତ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ସହରର ଚାରିଟି ପ୍ରମୁଖ କ୍ରୀଡ଼ା ପରିସରରେ ଆୟୋଜିତ ହେବ। ସୀମିତ କିନ୍ତୁ ଆଧୁନିକ ଭେନ୍ୟୁ ହୋଇଥିବାରୁ କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ ଓ ଦର୍ଶକମାନେ ଉନ୍ନତ ସୁବିଧା ପାଇବେ ବୋଲି ଆୟୋଜକମାନେ କହିଛନ୍ତି।
ଉଦ୍ଘାଟନୀ ସମାରୋହ
୨୦୨୬ କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସର ଉଦ୍ଘାଟନୀ ସମାରୋହ ଗ୍ଲାସଗୋର ଓଭିଓ ହାଇଡ୍ରୋ ଆରେନାରେ ଆୟୋଜିତ ହେବ। ଭାରତ ପକ୍ଷରୁ ଅଲିମ୍ପିକ ପଦକ ବିଜେତା ଭାରୋତ୍ତୋଳକ ମୀରାବାଇ ଚାନୁ ଏବଂ ବିଶ୍ୱ ଚାମ୍ପିୟନ ବକ୍ସର ଲଭଲିନା ବୋର୍ଗୋହେନ ଧ୍ୱଜବାହକ ଭୂମିକା ନିଭାଇବେ। ଉଦ୍ଘାଟନୀ ସମାରୋହରେ ବ୍ରିଟିଶ ଗାୟକ ଟମ୍ ୱାକରଙ୍କ ସାଂସ୍କୃତିକ ପରିବେଷଣ ମଧ୍ୟ ପ୍ରମୁଖ ଆକର୍ଷଣ ରହିବ।
ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ବ୍ରେଲ୍ ଲିପି ସହ ପଦକ
ଗ୍ଲାସଗୋ ୨୦୨୬ର ପଦକଗୁଡ଼ିକୁ ସହରର ସାଂସ୍କୃତିକ ଐତିହ୍ୟ, ଔଦ୍ୟୋଗିକ ଇତିହାସ ଏବଂ ସମାବେଶୀକରଣକୁ ଧ୍ୟାନରେ ରଖି ଡିଜାଇନ କରାଯାଇଛି। ଏହି ସଂସ୍କରଣରେ ପ୍ରଥମ ଥର ପାଇଁ ପଦକରେ ବ୍ରେଲ୍ ଲିପି ଓ ସ୍ପର୍ଶ ମାଧ୍ୟମରେ ଚିହ୍ନଟ କରିହେବା ଭଳି ବିଶେଷ ଉପାଦାନ ଯୋଡ଼ାଯାଇଛି। ଏହା ଫଳରେ ଦୃଷ୍ଟିବାଧିତ କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ମାନେ ମଧ୍ୟ ପଦକକୁ ସହଜରେ ଚିହ୍ନଟ କରିପାରିବେ। ଏହି ପଦକର ଡିଜାଇନ ପୁରସ୍କାରପ୍ରାପ୍ତ କଳାକାର ମିଲିତ୍ସା ମିଲେଙ୍କୋଭା ପ୍ରସ୍ତୁତ କରିଛନ୍ତି।
କେଉଁଠାରେ ଦେଖିପାରିବେ ପ୍ରତିଯୋଗିତା
ଭାରତରେ ୨୦୨୬ କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସର ସିଧା ପ୍ରସାରଣ ସୋନି ସ୍ପୋର୍ଟ୍ସ ନେଟୱର୍କର ବିଭିନ୍ନ ଚ୍ୟାନେଲରେ କରାଯିବ। ଅନଲାଇନରେ ସୋନି ଲିଭ୍ ଆପ୍ ଏବଂ ୱେବସାଇଟ୍ ମାଧ୍ୟମରେ ସିଧା ପ୍ରସାରଣ ଦେଖିହେବ। ଏହା ସହିତ ଡିଡି ସ୍ପୋର୍ଟ୍ସରେ ମଧ୍ୟ ଚୟନିତ ପ୍ରତିଯୋଗିତାର ପ୍ରସାରଣ ଉପଲବ୍ଧ ରହିବ।
ବିଶ୍ୱ କ୍ରୀଡ଼ା ମଞ୍ଚର ଦୃଷ୍ଟି ଗ୍ଲାସଗୋ ଉପରେ
କମନୱେଲଥ୍ ଗେମ୍ସ କେବଳ ପଦକ ପାଇଁ ପ୍ରତିଯୋଗିତା ନୁହେଁ, ବରଂ ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କ୍ରୀଡ଼ା ଭାବନା, ସାଂସ୍କୃତିକ ଆଦାନ-ପ୍ରଦାନ ଏବଂ ଆନ୍ତର୍ଜାତିକ ସହଯୋଗର ପ୍ରତୀକ ମଧ୍ୟ ଅଟେ। ଗ୍ଲାସଗୋ ୨୦୨୬ରେ ବିଶ୍ୱର ବିଭିନ୍ନ ଦେଶର କ୍ରୀଡ଼ାବିତ୍ମାନେ ଅଂଶଗ୍ରହଣ କରିବେ ଏବଂ ଭାରତୀୟ ଦଳ ମଧ୍ୟ ପଦକ ତାଲିକାରେ ଦୃଢ଼ ସ୍ଥାନ ହାସଲ କରିବାକୁ ପ୍ରୟାସ କରିବ।
