પશ્ચિમ બંગાળના મુખ્યમંત્રી સુવેન્દુ અધિકારીના જણાવ્યા અનુસાર, અંબાણી પરિવાર રાજ્યમાં ચારથી પાંચ ક્ષેત્રોમાં રોકાણ કરવાની તૈયારી કરી રહ્યો છે. રિલાયન્સ ગ્રુપની એક મોટી ટીમ ટૂંક સમયમાં પશ્ચિમ બંગાળની મુલાકાત લઈને સંભવિત પ્રોજેક્ટ્સની શક્યતાઓનું મૂલ્યાંકન કરશે.
સુવેન્દુ અધિકારીએ સપ્ટેમ્બરમાં મુંબઈમાં રિલાયન્સ ઇન્ડસ્ટ્રીઝના ચેરમેન મુકેશ અંબાણી અને તેમના પુત્ર અનંત અંબાણી સાથે મુલાકાત કરી હતી. આ બેઠક અંબાણી પરિવારના મુંબઈ સ્થિત નિવાસસ્થાને યોજાઈ હતી. અધિકારીએ બાદમાં જણાવ્યું હતું કે વાતચીતમાં પશ્ચિમ બંગાળમાં ઔદ્યોગિક વિસ્તરણ અને રોજગારની સંભાવનાઓ પર ચર્ચા થઈ હતી.
મુખ્યમંત્રીના જણાવ્યા અનુસાર, અંબાણી પરિવારે પશ્ચિમ બંગાળમાં ચારથી પાંચ ક્ષેત્રોમાં રોકાણનું આશ્વાસન આપ્યું છે. તેમણે એમ પણ કહ્યું હતું કે રિલાયન્સની એક મોટી ટીમ રાજ્યની મુલાકાત લેશે અને સંભવિત પ્રોજેક્ટ્સ પર આગળનું કામ શરૂ કરશે.
જોકે, ઉપલબ્ધ અહેવાલોમાં આ તમામ સંભવિત પ્રોજેક્ટ્સ માટે અંતિમ રોકાણ રકમ, વિગતવાર સમયસીમા અથવા અંતિમ મંજૂરી જાહેર કરવામાં આવી નથી. તેથી હાલ તેમને રોકાણની સંભાવનાઓ અને પ્રસ્તાવિત પ્રોજેક્ટ્સ તરીકે જોવામાં આવી રહ્યા છે.
રિલાયન્સ ગ્રુપ તરફથી પશ્ચિમ બંગાળમાં સંભવિત રોકાણના તમામ ક્ષેત્રોની સત્તાવાર વિગતવાર માહિતી હજુ સામે આવી નથી. જોકે, રાજ્ય સરકાર રોકાણ માટે આરોગ્ય, ઉત્પાદન, ડિજિટલ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર અને અન્ય ઔદ્યોગિક ક્ષેત્રો પર ભાર મૂકી રહી છે.
‘ટેલિગ્રાફ’ના અહેવાલ અનુસાર, રિલાયન્સ પશ્ચિમ બંગાળમાં અનેક પ્રોજેક્ટ્સની સંભવિતતા તપાસી રહ્યું છે. તેમાં દીઘામાં કેબલ લેન્ડિંગ સ્ટેશન, રાજારહાટમાં ડેટા સેન્ટર અને ઉત્તર બંગાળમાં ફૂડ પાર્ક જેવી સંભાવનાઓનો સમાવેશ થાય છે. આ પ્રોજેક્ટ્સ અંગે આગળની તપાસ અને મૂલ્યાંકનની પ્રક્રિયા મહત્વપૂર્ણ રહેશે.
મુખ્યમંત્રી સુવેન્દુ અધિકારી રાજ્યમાં ઔદ્યોગિક રોકાણ વધારવાને પોતાની સરકારની મુખ્ય પ્રાથમિકતાઓમાં સામેલ કરી રહ્યા છે. તેમણે ઉદ્યોગપતિઓને રાજ્યમાં રોકાણ માટે આમંત્રણ આપતાં કહ્યું છે કે સરકાર રોકાણકારોને જરૂરી સહયોગ ઉપલબ્ધ કરાવશે.
સપ્ટેમ્બરમાં એક કાર્યક્રમ દરમિયાન અધિકારીએ કહ્યું હતું કે તેમની સરકાર રાજ્યમાં ‘ઇન્ડસ્ટ્રી-ફ્રેન્ડલી’ વાતાવરણ તૈયાર કરી રહી છે. તેમણે રોકાણકારોને વિશ્વાસ અપાવવા માટે સિન્ડિકેટ, વસૂલી અને વેપારમાં કથિત અવરોધોને દૂર કરવાની વાત પણ કરી હતી.
સરકારનો ઉદ્દેશ મોટા ઔદ્યોગિક જૂથો ઉપરાંત રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય કંપનીઓને પશ્ચિમ બંગાળમાં નવી પરિયોજનાઓ સ્થાપવા માટે આકર્ષવાનો છે.
રાજ્ય સરકારની રોકાણ વ્યૂહરચનામાં ઔદ્યોગિક પ્રોજેક્ટ્સ માટે જમીન ઉપલબ્ધ કરાવવી પણ મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે. અધિકારીએ સપ્ટેમ્બરમાં કહ્યું હતું કે સરકાર દુર્ગા પૂજા પહેલાં 33 કંપનીઓને પ્રોજેક્ટ્સ સ્થાપવા માટે જમીન ઉપલબ્ધ કરાવવાની દિશામાં કામ કરી રહી છે.
મુખ્યમંત્રીના જણાવ્યા અનુસાર, સરકાર રોકાણકારોની વિશ્વસનીયતા અને નાણાકીય વિશ્વસનીયતાની તપાસ કર્યા બાદ જમીન અને અન્ય સુવિધાઓ ઉપલબ્ધ કરાવવાની પ્રક્રિયા આગળ વધારી રહી છે.
આનો ઉદ્દેશ ઔદ્યોગિક પ્રોજેક્ટ્સ માટે જમીન, નાણાકીય પ્રતિબદ્ધતા અને પર્યાવરણીય પાસાઓને અગાઉથી વ્યવસ્થિત કરવાનો હોવાનું જણાવાયું છે.
પશ્ચિમ બંગાળમાં રોકાણ આકર્ષવાના પ્રયાસો વચ્ચે અદાણી ગ્રુપની પ્રસ્તાવિત પરિયોજનાઓ પણ રાજ્ય સરકારના એજન્ડામાં છે. અહેવાલો અનુસાર, ન્યૂ ટાઉનમાં અદાણી ગ્રુપ 2,000 બેડની મલ્ટી-સ્પેશિયાલિટી હોસ્પિટલ વિકસાવવાની યોજના પર કામ કરી રહ્યું છે.
આ ઉપરાંત તાજપુર ડીપ-સી પોર્ટ સાથે જોડાયેલી યોજનાઓ પર પણ ચર્ચા થઈ છે. અધિકારીએ જણાવ્યું હતું કે અદાણી ગ્રુપના પ્રતિનિધિઓ સાથે રાજ્યમાં બંદર અને લોજિસ્ટિક્સ સાથે જોડાયેલી તકો અંગે વાતચીત થઈ છે.
રાજ્ય સરકાર હલ્દિયા, કુલપી અને કોલકાતા બંદર સાથે જોડાયેલા માળખાકીય વિકાસ પર પણ ભાર મૂકી રહી છે, જેથી પશ્ચિમ બંગાળને મોટા શિપિંગ અને લોજિસ્ટિક્સ કેન્દ્ર તરીકે વિકસાવી શકાય.
પશ્ચિમ બંગાળ સરકારની રોકાણ વ્યૂહરચના માત્ર પરંપરાગત ઉદ્યોગો સુધી મર્યાદિત નથી. મુખ્યમંત્રીએ ડિફેન્સ, ડેટા સેન્ટર, આરોગ્ય અને ઉત્પાદન જેવા ક્ષેત્રોમાં પણ રોકાણની સંભાવનાઓનો ઉલ્લેખ કર્યો છે.
લાર્સન એન્ડ ટુબ્રો દ્વારા રાજ્યમાં મોટા ડેટા સેન્ટર સાથે જોડાયેલા રોકાણની યોજના અને અમૂલ તરફથી ઉત્તર તથા દક્ષિણ બંગાળમાં આઇસક્રીમ પ્લાન્ટ માટે જમીન શોધવાની માહિતી પણ સામે આવી છે.
આ ઉપરાંત પૂર્વ મિદનાપુરના જૂનપુટમાં ડિફેન્સ રિસર્ચ એન્ડ ડેવલપમેન્ટ ઓર્ગેનાઇઝેશન એટલે કે DRDO સાથે જોડાયેલી પરિયોજના અંગે પણ રાજ્ય સરકારે રસ દાખવ્યો છે. અધિકારીએ કહ્યું હતું કે અગાઉની સરકાર દરમિયાન મોકલવામાં આવેલા પ્રસ્તાવ પર તેમની સરકારે પ્રતિક્રિયા આપી છે.
મુખ્યમંત્રી સુવેન્દુ અધિકારીએ અંબાણી પરિવાર સાથેની બેઠકને પશ્ચિમ બંગાળમાં ઔદ્યોગિક વિસ્તરણ અને રોજગારની તકો સાથે જોડીને રજૂ કરી છે. તેમનું કહેવું છે કે મોટા રોકાણથી રાજ્યની અર્થવ્યવસ્થાને ગતિ મળી શકે છે અને યુવાનો માટે રોજગારની નવી તકો ઊભી થઈ શકે છે.
રાજ્ય સરકારનો વ્યાપક તર્ક એ છે કે મોટા ઔદ્યોગિક રોકાણથી ઉત્પાદન, લોજિસ્ટિક્સ, આરોગ્ય, ડિજિટલ સેવાઓ અને અન્ય ક્ષેત્રોમાં પ્રવૃત્તિઓ વધશે. તેનાથી રાજ્યના મહેસૂલ આધારને મજબૂત કરવા અને શિક્ષણ, આરોગ્ય તથા માળખાકીય સુવિધાઓ પર ખર્ચ વધારવામાં મદદ મળી શકે છે.
જોકે, કોઈપણ પ્રસ્તાવિત રોકાણની વાસ્તવિક આર્થિક અસર પ્રોજેક્ટ્સને અંતિમ સ્વરૂપ મળ્યા બાદ, મૂડી રોકાણ થયા બાદ અને બાંધકામ તથા કામગીરી શરૂ થયા પછી જ સ્પષ્ટ થશે.
હાલમાં સૌથી મહત્વપૂર્ણ આગામી પગલું રિલાયન્સ ગ્રુપની ટીમની પશ્ચિમ બંગાળ મુલાકાત અને સંભવિત પ્રોજેક્ટ્સનું મૂલ્યાંકન છે. મુખ્યમંત્રીના જણાવ્યા અનુસાર, ગ્રુપ ચારથી પાંચ ક્ષેત્રોમાં રોકાણની સંભાવનાઓ પર આગળ વધી રહ્યું છે.
જો પ્રસ્તાવિત પ્રોજેક્ટ્સ અંતિમ મંજૂરી અને રોકાણના તબક્કા સુધી પહોંચે છે, તો તે પશ્ચિમ બંગાળના ઔદ્યોગિક અને રોજગાર પરિદૃશ્યને અસર કરી શકે છે. જોકે, હજુ રોકાણની કુલ રકમ અને તમામ પ્રોજેક્ટ્સની અંતિમ યાદી જાહેર કરવામાં આવી નથી.
અંબાણી ગ્રુપ સાથેની વાતચીત એવા સમયે થઈ છે જ્યારે પશ્ચિમ બંગાળ સરકાર રાજ્યમાં મોટા રોકાણને આકર્ષવા માટે અનેક કોર્પોરેટ જૂથો સાથે સંપર્ક વધારી રહી છે. અદાણી ગ્રુપની આરોગ્ય અને અન્ય માળખાકીય પરિયોજનાઓ સાથે રિલાયન્સની સંભવિત યોજનાઓને રાજ્યના વ્યાપક ઔદ્યોગિક વિસ્તરણ અભિયાનના ભાગરૂપે રજૂ કરવામાં આવી રહી છે.
