અયોધ્યામાં ચોમાસાના ભારે વરસાદને કારણે અનેક કોલોનીઓ અને નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં જળબંબાકારની સ્થિતિ સર્જાઈ છે. રસ્તાઓ પર પાણી ભરાતા લોકોને અવરજવરમાં મુશ્કેલી પડી રહી છે. બીજી તરફ સરયૂ નદીનું જળસ્તર પણ ઝડપથી વધી રહ્યું છે અને ખતરાના નિશાનની નજીક પહોંચી ગયું છે. નદીના વધતા પાણીથી કાંઠા અને નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોની ચિંતા વધી છે.
સતત વરસાદને કારણે શહેરના અનેક રસ્તાઓ પર પાણી ભરાઈ ગયું છે. કોલોનીઓમાં ડ્રેનેજ વ્યવસ્થા પ્રભાવિત થતાં વરસાદી પાણી ગલીઓ સુધી પહોંચી ગયું છે. કેટલાક સ્થળોએ લોકોને ઘરની બહાર નીકળવામાં પણ મુશ્કેલી પડી હતી. ખાસ કરીને નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં જળબંબાકારની સમસ્યા વધુ જોવા મળી છે.
અયોધ્યામાં વરસાદની અસર શહેરના રસ્તાઓ સુધી મર્યાદિત નથી. સરયૂ નદીના જળસ્તરમાં વધારો થતાં નદીકાંઠાના વિસ્તારોમાં પણ વહીવટીતંત્રની દેખરેખ વધારી દેવામાં આવી છે. અગાઉ સતત વરસાદ દરમિયાન અયોધ્યામાં સરયૂનું જળસ્તર ખતરાના નિશાનની ખૂબ નજીક પહોંચી ગયું હતું. જુલાઈમાં નદીનું જળસ્તર ખતરાના નિશાનથી માત્ર 52 સેન્ટીમીટર નીચે નોંધાયું હતું, ત્યારબાદ કાંઠાવાળા વિસ્તારોમાં એલર્ટ વધારવામાં આવ્યું હતું.
ઓગસ્ટમાં પણ સરયૂ અને ઘાઘરા નદીના જળસ્તરમાં ઉતાર-ચઢાવ યથાવત રહ્યો છે. 18 ઓગસ્ટના અહેવાલમાં અયોધ્યા વિસ્તારમાં સરયૂનું જળસ્તર ખતરાના નિશાનથી ઉપર પહોંચ્યાની માહિતી સામે આવી હતી. તે સમયે જળસ્તર 92.96 મીટર નોંધાયું હતું, જ્યારે ખતરાનું નિશાન 92.73 મીટર જણાવાયું હતું.
હવે ફરી વરસાદ તેજ થતાં નદીના જળસ્તર પર નજર રાખવી જરૂરી બની છે. સતત વરસાદ સાથે ઉપરવાસમાંથી આવતું પાણી નદીના પ્રવાહને અસર કરી શકે છે. નદીકાંઠાના ગામો અને નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં રહેતા લોકોએ જળસ્તર વધવાની સ્થિતિમાં વધારાની સાવચેતી રાખવાની જરૂર છે.
વરસાદને કારણે શહેરની ટ્રાફિક વ્યવસ્થા પણ પ્રભાવિત થઈ છે. અનેક સ્થળોએ રસ્તા પર પાણી ભરાતા વાહનો ધીમી ગતિએ પસાર થતા જોવા મળ્યા હતા. પાણી ભરાયેલા રસ્તાઓ પર દ્વિચક્રી વાહનચાલકોને સૌથી વધુ મુશ્કેલી પડી હતી. જળબંબાકારવાળા સ્થળોએ રસ્તાના ખાડા દેખાતા ન હોવાથી અકસ્માતનું જોખમ પણ વધ્યું છે.
અયોધ્યામાં વરસાદ વચ્ચે વહીવટીતંત્ર સામે ડ્રેનેજ વ્યવસ્થાને સામાન્ય રાખવાનો પડકાર છે. જ્યાં પાણી વધુ ભરાયું છે ત્યાં પમ્પિંગ અને ડ્રેનેજની વ્યવસ્થા કરવી પડે છે. લાંબા સમય સુધી પાણી ભરાયેલું રહે તો સ્થાનિક લોકો ઉપરાંત દુકાનદારો અને નાના વેપારીઓને પણ નુકસાન થઈ શકે છે.
નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં રહેતા પરિવારોની ચિંતા સરયૂના વધતા જળસ્તરને કારણે વધુ વધી છે. જો નદીનું પાણી સતત વધશે તો કાંઠાવાળા વિસ્તારોમાં ધોવાણ અને જળબંબાકારની સમસ્યા ગંભીર બની શકે છે. અગાઉ પણ સરયૂના વધેલા જળસ્તરને કારણે આસપાસના ગામો અને વસાહતોમાં લોકોને સતર્ક રહેવાની સલાહ આપવામાં આવતી રહી છે.
વરસાદના આ સમયગાળાની અસર અયોધ્યાના ધાર્મિક અને પર્યટન વિસ્તારો પર પણ પડી શકે છે. રામનગરીમાં દરરોજ મોટી સંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓ મંદિરો અને ધાર્મિક સ્થળોએ પહોંચે છે. જળબંબાકારની સ્થિતિમાં શ્રદ્ધાળુઓને મંદિરો સુધી પહોંચવામાં મુશ્કેલી થઈ શકે છે. ઘાટો અને નદીકાંઠે જતા લોકો માટે પણ વધેલા જળસ્તર વચ્ચે સાવચેતી જરૂરી છે.
સરયૂમાં પાણી વધવાની સ્થિતિમાં સ્નાન કરતા શ્રદ્ધાળુઓ અને નાવચાલકોએ પણ સતર્ક રહેવાની જરૂર છે. તેજ પ્રવાહ દરમિયાન નદીમાં ઉતરવું જોખમી બની શકે છે. વહીવટીતંત્ર દ્વારા નદીકાંઠે સુરક્ષા વ્યવસ્થા અને દેખરેખ વધારવામાં આવી શકે છે.
રાજ્યના અન્ય અનેક વિસ્તારોમાં પણ હાલમાં વરસાદ અને પૂરનો અસર જોવા મળી રહ્યો છે. તાજા અહેવાલ મુજબ ઉત્તર પ્રદેશના 19 જિલ્લાઓ પૂરથી પ્રભાવિત હોવાનું જણાવાયું છે અને સરયૂ સહિત અનેક નદીઓનું જળસ્તર વધેલું છે.
અયોધ્યામાં નદીના જળસ્તરને લઈને વહીવટીતંત્ર પહેલેથી જ સંવેદનશીલ વિસ્તારો પર નજર રાખે છે. પૂર ચોકીઓ અને સ્થાનિક વહીવટીતંત્રની દેખરેખ આવા સમયે મહત્વપૂર્ણ બની જાય છે. નદીકાંઠે રહેતા લોકોએ પણ જળસ્તરમાં અચાનક વધારો થાય તો સુરક્ષિત સ્થળે જવા માટે તૈયાર રહેવાની જરૂર છે.
વરસાદ બંધ થયા બાદ પણ શહેરમાં જળબંબાકારની સમસ્યા તાત્કાલિક દૂર થતી નથી. જો ડ્રેનેજ ધીમી રહે તો અનેક કલાકો સુધી ગલીઓ અને રસ્તાઓ પર પાણી ભરાયેલું રહી શકે છે. આથી લોકોની રોજિંદી પ્રવૃત્તિઓ પ્રભાવિત થાય છે અને વાહનોની અવરજવર પણ અટકે છે.
હવામાનની સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને આગામી કલાકોમાં અયોધ્યા અને આસપાસના વિસ્તારોમાં વરસાદ પર પણ નજર રહેશે. જો વરસાદનો દોર ચાલુ રહેશે તો નીચાણવાળા વિસ્તારોમાં જળબંબાકાર અને સરયૂના જળસ્તર બંનેની સ્થિતિ વધુ મહત્વપૂર્ણ બની શકે છે.
હાલ અયોધ્યામાં એક તરફ ભારે વરસાદથી શહેરની કોલોનીઓમાં જળબંબાકાર અને બીજી તરફ સરયૂ નદીના વધતા જળસ્તરની સ્થિતિ સામે આવી છે. વહીવટીતંત્રની નજર નદીના જળસ્તર અને સંવેદનશીલ વિસ્તારો પર છે. લોકોને જળબંબાકારવાળા રસ્તાઓ અને નદીના તેજ પ્રવાહવાળા વિસ્તારોમાંથી દૂર રહેવાની જરૂર છે.
