કર્ણાટકમાં વંદે માતરમના કથિત અપમાનને લઈને ભારતીય જનતા પાર્ટીએ કોંગ્રેસના વરિષ્ઠ નેતા સોનિયા ગાંધી વિરુદ્ધ બેંગલુરુ અને મેંગલુરુમાં પોલીસ ફરિયાદ નોંધાવી છે. ભાજપનો આરોપ છે કે 15 ઓગસ્ટે કોંગ્રેસ મુખ્યાલયમાં વંદે માતરમના ગાન દરમિયાન સોનિયા ગાંધીએ તેને રોકવાનો સંકેત આપ્યો હતો. પાર્ટીએ તેને રાષ્ટ્રગીતનું અપમાન ગણાવી કાર્યવાહી કરવાની માંગ કરી છે. જોકે, પોલીસે હજુ આ મામલે એફઆઈઆર નોંધાઈ હોવાની પુષ્ટિ કરી નથી.
ભાજપના જણાવ્યા અનુસાર, બેંગલુરુમાં પાર્ટીના યુવા મોરચાએ મલ્લેશ્વરમ પોલીસ સ્ટેશનમાં સોનિયા ગાંધી વિરુદ્ધ ફરિયાદ આપી છે. મેંગલુરુમાં ભાજપના નેતાઓએ ઉર્વા પોલીસ સ્ટેશનમાં ફરિયાદ નોંધાવી છે. ફરિયાદમાં વંદે માતરમના કથિત અપમાન અને તેના ગાનમાં અવરોધ ઊભો કરવાના આરોપોની તપાસની માંગ કરવામાં આવી છે.
ભાજપના નેતાઓનું કહેવું છે કે સ્વતંત્રતા દિવસ જેવા રાષ્ટ્રીય મહત્વના પ્રસંગે વંદે માતરમનું સન્માન થવું જોઈએ. પાર્ટીએ આરોપ લગાવ્યો છે કે કોંગ્રેસ મુખ્યાલયમાં આયોજિત કાર્યક્રમ દરમિયાન તેને રોકવાનો કથિત સંકેત આપવામાં આવ્યો હતો, જેના કારણે રાષ્ટ્રગીત સાથે જોડાયેલી ભાવનાઓને ઠેસ પહોંચી હતી.
પોલીસે હાલમાં ફરિયાદોના આધારે તપાસની સ્થિતિ સ્પષ્ટ કરી નથી અને એફઆઈઆર નોંધાઈ હોવાની સત્તાવાર માહિતી પણ સામે આવી નથી.
કર્ણાટક ભાજપ યુવા મોરચાના પ્રદેશ અધ્યક્ષ અને ધારાસભ્ય ધીરજ મુનિરાજુએ સોનિયા ગાંધી અને રાહુલ ગાંધી પાસે જાહેરમાં માફી માંગવાની અપીલ કરી છે. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે વંદે માતરમ સાથે કોઈપણ પ્રકારનું કથિત અયોગ્ય વર્તન દેશની ભાવનાઓ સાથે જોડાયેલો મુદ્દો છે.
ભાજપનું કહેવું છે કે કોંગ્રેસનું નેતૃત્વ આ મુદ્દે સ્પષ્ટતા કરીને માફી ન માંગે ત્યાં સુધી પાર્ટીનું વિરોધ પ્રદર્શન ચાલુ રહેશે. બીજી તરફ, સોનિયા ગાંધીની મનોવૃત્તિ અને ભાજપના આરોપો અંગે કોંગ્રેસ તરફથી આ અહેવાલ લખાય ત્યાં સુધી સત્તાવાર પ્રતિક્રિયા સ્પષ્ટ રીતે સામે આવી નથી. તેથી આ આરોપોને હાલ આરોપ તરીકે જ જોવામાં આવે છે.
વંદે માતરમ વિવાદને લઈને ભાજપના કાર્યકરોએ અનેક રાજ્યોમાં પ્રદર્શન કર્યા છે. વિવિધ શહેરોમાં કાર્યકરોએ રેલીઓ, કેન્ડલ માર્ચ અને મશાલ જુલૂસ કાઢીને વિરોધ નોંધાવ્યો હતો.
પટનામાં ભાજપ યુવા મોરચાના કાર્યકરોએ કેન્ડલ માર્ચ કાઢ્યો. રાયપુરમાં પાર્ટીના કાર્યકરોએ પોસ્ટરો સાથે રેલી યોજી. કોલકાતામાં ભાજપ કાર્યકરોએ મશાલ રેલી કાઢીને વિરોધ નોંધાવ્યો, જ્યારે તિરુવનંતપુરમમાં પણ કાર્યકરો મશાલ લઈને રસ્તા પર ઉતર્યા હતા.
ભાજપે કોંગ્રેસ મુખ્યાલયમાં યોજાયેલા કાર્યક્રમની એક વીડિયો ક્લિપનો હવાલો આપીને સોનિયા ગાંધી પર આરોપ લગાવ્યા છે. પાર્ટીનો દાવો છે કે વીડિયોમાં સોનિયા ગાંધી વંદે માતરમ દરમિયાન તેને રોકવાનો સંકેત આપતા દેખાય છે.
આ વીડિયો ક્લિપને ભાજપના નેતાઓ અને કાર્યકરોએ સોશિયલ મીડિયા તથા જાહેર નિવેદનોમાં ચર્ચાનો આધાર બનાવ્યો છે. જોકે, વીડિયો ક્લિપનું મૂલ્યાંકન તેના સંપૂર્ણ સંદર્ભ, રેકોર્ડિંગની પ્રામાણિકતા અને સંબંધિત પક્ષોની પ્રતિક્રિયાના આધારે જ કરી શકાય છે.
ભાજપે આ મામલાને તાજેતરમાં વંદે માતરમ સંબંધિત કાયદામાં થયેલા ફેરફાર સાથે પણ જોડ્યો છે. પાર્ટીનું કહેવું છે કે સંસદ દ્વારા તાજેતરમાં પસાર કરાયેલા કાયદા બાદ વંદે માતરમને કાનૂની રક્ષણ મળ્યું છે અને તેના કથિત અપમાનના કિસ્સામાં કાર્યવાહી કરવાની જોગવાઈ કરવામાં આવી છે.
29 જુલાઈએ પસાર કરાયેલા નવા કાયદામાં વંદે માતરમને જન ગણ મન સમાન કાનૂની રક્ષણ આપવાની જોગવાઈ કરવામાં આવી હોવાનું જણાવવામાં આવ્યું છે. તેના હેઠળ ઇરાદાપૂર્વક વંદે માતરમનું અપમાન કરવા અથવા તેના ગાનમાં અવરોધ ઊભો કરવાની સ્થિતિમાં જેલ, દંડ અથવા બંનેની સજાની જોગવાઈ હોવાનું જણાવાયું છે.
જોકે, કોઈ વ્યક્તિ વિરુદ્ધ આ કાયદા હેઠળ કાર્યવાહી ત્યારે જ શક્ય બનશે, જ્યારે સંબંધિત કાનૂની જોગવાઈઓ મામલાના તથ્યો પર લાગુ પડે અને સક્ષમ તપાસ એજન્સીને આરોપોને સ્થાપિત કરવા માટે પૂરતો આધાર મળે.
વંદે માતરમ ભારતના સ્વતંત્રતા આંદોલન સાથે જોડાયેલું મહત્વપૂર્ણ ગીત છે અને ભારતીય રાષ્ટ્રીય ચેતનામાં તેનું વિશેષ સ્થાન રહ્યું છે. બીજી તરફ, જન ગણ મન ભારતનું રાષ્ટ્રગાન છે. બંને સાથે જોડાયેલી જાહેર ભાવનાઓ સંવેદનશીલ માનવામાં આવે છે.
સ્વતંત્રતા દિવસ જેવા રાષ્ટ્રીય પર્વ પર તેમની સાથે જોડાયેલો કોઈપણ વિવાદ રાજકીય સ્વરૂપ લેવાની સ્થિતિમાં આવી શકે છે. હાલનો વિવાદ પણ આ જ રાજકીય પરિસ્થિતિમાં સામે આવ્યો છે, જેમાં ભાજપ કોંગ્રેસ પર રાષ્ટ્રીય પ્રતીકોના સન્માનને લઈને સવાલ ઉઠાવી રહી છે.
બેંગલુરુ અને મેંગલુરુમાં આપવામાં આવેલી ફરિયાદો પર પોલીસનું આગામી પગલું મહત્વપૂર્ણ રહેશે. જો પોલીસ તપાસ શરૂ કરે છે, તો કાર્યક્રમની વીડિયો રેકોર્ડિંગ, પ્રત્યક્ષદર્શીઓના નિવેદનો અને ઉપલબ્ધ અન્ય સામગ્રીની તપાસ કરવામાં આવી શકે છે.
આ દરમિયાન ભાજપે પોતાનો વિરોધ ચાલુ રાખવાનો સંકેત આપ્યો છે. પાર્ટીની માંગ છે કે સોનિયા ગાંધી અને રાહુલ ગાંધી આ મુદ્દે સ્પષ્ટતા આપે અને કથિત અપમાન બદલ માફી માંગે.
મામલાના રાજકીય અને કાનૂની બંને પાસાઓ પર નજર રહેશે. આરોપોની પુષ્ટિ અથવા ખંડન સત્તાવાર તપાસ અને સંબંધિત પક્ષોની પ્રતિક્રિયા બાદ જ સ્પષ્ટ થઈ શકશે.
