15 ઓગસ્ટ એટલે કે સ્વતંત્રતા દિવસના અવસરે લાલ કિલ્લાની સુરક્ષા માટે દિલ્હી પોલીસે આધુનિક ટેક્નોલોજીનો ઉપયોગ વધાર્યો છે. વડાપ્રધાનના કાર્યક્રમ અને સ્વતંત્રતા દિવસ સમારોહ દરમિયાન લાલ કિલ્લા પર VIP, VVIP અને હજારો સામાન્ય દર્શકોની હાજરી રહે છે. સુરક્ષા વ્યવસ્થાને મજબૂત બનાવવા માટે આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ આધારિત સિસ્ટમ, ફેશિયલ રેકગ્નિશન સિસ્ટમ (FRS) કેમેરા, એન્ટી-ડ્રોન સિસ્ટમ અને ખાસ અભિજ્ઞાન એપને સુરક્ષા વ્યવસ્થામાં સામેલ કરવામાં આવ્યા છે.
અભિજ્ઞાન એપની મદદથી સુરક્ષાકર્મીઓ ભીડમાં શંકાસ્પદ જણાતા વ્યક્તિની સ્થળ પર જ બાયોમેટ્રિક તપાસ કરી શકશે. આ માટે સુરક્ષાકર્મીઓને હેન્ડહેલ્ડ બાયોમેટ્રિક ડિવાઇસ આપવામાં આવ્યા છે. કોઈ વ્યક્તિ પર શંકા હોય ત્યારે તેના ફિંગરપ્રિન્ટ સ્કેન કરી શકાય છે. ત્યારબાદ સિસ્ટમ ઉપલબ્ધ ગુનાહિત રેકોર્ડ ધરાવતા ડેટાબેઝમાં સંબંધિત માહિતીનું મેચિંગ કરે છે.
અભિજ્ઞાન એપની વિશેષતા તેની ઝડપી બાયોમેટ્રિક વેરિફિકેશન પ્રક્રિયા છે. ફિંગરપ્રિન્ટ સ્કેન કર્યા બાદ સિસ્ટમ બેકએન્ડમાં ઉપલબ્ધ મોટા ગુનાહિત ડેટાબેઝમાં સંબંધિત રેકોર્ડ શોધે છે. માહિતી મેચ થવા પર સુરક્ષાકર્મીઓને વ્યક્તિના ગુનાહિત રેકોર્ડ સાથે જોડાયેલી માહિતી મળી શકે છે.
આ પ્રક્રિયાને સરળ બનાવવા માટે એપમાં કલર સિગ્નલનો ઉપયોગ કરવામાં આવે છે. સ્કેન કરાયેલા ફિંગરપ્રિન્ટનો કોઈ ગુનાહિત રેકોર્ડ સાથે મેચ મળે તો સ્ક્રીન પર લાલ સંકેત દેખાય છે. જ્યારે ઉપલબ્ધ રેકોર્ડમાં સંબંધિત વ્યક્તિનો કોઈ મેચ ન મળે ત્યારે લીલો સંકેત દેખાય છે.
આ ટેક્નોલોજીની મદદથી શંકાસ્પદ વ્યક્તિની પ્રાથમિક તપાસ માટે દર વખતે તેને પોલીસ સ્ટેશન લઈ જવાની જરૂર નહીં પડે. ખાસ કરીને સ્વતંત્રતા દિવસ જેવા હાઈ-સિક્યોરિટી કાર્યક્રમમાં આ સિસ્ટમ સ્થળ પર ઝડપથી તપાસ કરવામાં મદદ કરી શકે છે.
લાલ કિલ્લાની સુરક્ષામાં માત્ર બાયોમેટ્રિક સિસ્ટમ પર નિર્ભરતા રાખવામાં આવી નથી. સુરક્ષા વ્યવસ્થા હેઠળ ફેશિયલ રેકગ્નિશન સિસ્ટમ (FRS) કેમેરાનો પણ ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે. આ કેમેરાની મદદથી ભીડવાળા વિસ્તારોમાં લોકોની ગતિવિધિઓ પર નજર રાખવામાં અને શંકાસ્પદ ચહેરાઓની ઓળખ કરવામાં મદદ મળી શકે છે.
આ ઉપરાંત ડ્રોનથી સંકળાયેલા સંભવિત સુરક્ષા જોખમોને ધ્યાનમાં રાખીને એન્ટી-ડ્રોન સિસ્ટમને પણ સુરક્ષા વ્યવસ્થાનો ભાગ બનાવવામાં આવી છે. પ્રતિબંધિત વિસ્તારમાં પ્રવેશતા ડ્રોન પર નજર રાખવામાં અને તેનાથી સંકળાયેલા જોખમનો સામનો કરવામાં આ સિસ્ટમ સુરક્ષા એજન્સીઓને મદદ કરી શકે છે.
લાલ કિલ્લા પર સ્વતંત્રતા દિવસના સમારોહ દરમિયાન મોટી સંખ્યામાં લોકોની હાજરીને કારણે સુરક્ષા એજન્સીઓ સામે સતત દેખરેખ જાળવી રાખવાનો પડકાર રહે છે. અભિજ્ઞાન એપ, FRS કેમેરા અને એન્ટી-ડ્રોન સિસ્ટમ જેવી ટેક્નોલોજીની તૈનાતીનો હેતુ આ દેખરેખ વ્યવસ્થાને વધુ અસરકારક બનાવવાનો છે.
બાયોમેટ્રિક તપાસ દ્વારા શંકાસ્પદ વ્યક્તિની માહિતી સ્થળ પર ઉપલબ્ધ કરાવવાની સુવિધા સુરક્ષાકર્મીઓને ઝડપથી કાર્યવાહી કરવામાં મદદ કરી શકે છે. જ્યારે કેમેરા અને એન્ટી-ડ્રોન સિસ્ટમ અલગ-અલગ સ્તરે દેખરેખને મજબૂત બનાવશે. આ રીતે લાલ કિલ્લાની સુરક્ષામાં આ વખતે પરંપરાગત સુરક્ષા વ્યવસ્થાની સાથે આધુનિક ટેક્નોલોજીનો પણ વ્યાપક ઉપયોગ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
