હરિદ્વારમાં યોગ ગુરુ બાબા રામદેવે બાળકોને કોઈપણ પ્રકારના આંદોલનમાં સામેલ કરવાને અનુચિત ગણાવ્યું છે. તેમણે કહ્યું કે નાના બાળકોની પ્રાથમિક જવાબદારી શિક્ષણ છે, જ્યારે પુખ્ત યુવાનોને પોતાના અધિકારો માટે લોકશાહી અને બંધારણીય રીતે અવાજ ઉઠાવવાનો અધિકાર છે. રામદેવે શિક્ષણ, તબીબી સેવા, રોજગાર અને ભરતી વ્યવસ્થા સાથે જોડાયેલા મુદ્દાઓના ઉકેલ પર પણ ભાર મૂક્યો.
બાબા રામદેવે કહ્યું કે નાના બાળકોને કોઈપણ વિરોધ પ્રદર્શનનો હિસ્સો બનાવવો જોઈએ નહીં. તેમના જણાવ્યા મુજબ, પ્રાથમિક કક્ષામાં અભ્યાસ કરતા બાળકોને આંદોલનમાં સામેલ કરવાને બદલે તેમના શિક્ષણ અને ભવિષ્ય પર ધ્યાન આપવું જરૂરી છે.
તેમણે સવાલ ઉઠાવતા કહ્યું કે જો બાળકો આંદોલન અને પ્રદર્શનમાં સામેલ થશે તો તેમનો અભ્યાસ પ્રભાવિત થશે. રામદેવે વાલીઓને પણ અપીલ કરી કે તેઓ બાળકોને રાજકીય અથવા સામાજિક આંદોલનોમાં આગળ કરવાથી દૂર રહે.
તેમણે કહ્યું કે જ્યારે યુવાનો પુખ્ત થાય છે, ત્યારે તેમને પોતાના અધિકારો અને કર્તવ્યોની સમજ સાથે લોકશાહી વ્યવસ્થામાં પોતાની વાત રજૂ કરવાનો અધિકાર છે.
બાબા રામદેવે યુવાનોના આંદોલનના અધિકારનું સમર્થન કર્યું, પરંતુ તેની સાથે શાંતિ અને બંધારણની મર્યાદા જાળવવા પર ભાર મૂક્યો. તેમણે કહ્યું કે વિરોધ પ્રદર્શન લોકશાહી અને બંધારણીય રીતે થવું જોઈએ.
તેમણે આંદોલન દરમિયાન હિંસા અને અરાજકતાને ખોટી ગણાવી. તેમના અનુસાર, કોઈ સમસ્યા સામે લોકોનો આક્રોશ આંદોલનનું સ્વરૂપ લઈ શકે છે, પરંતુ તેની પદ્ધતિ શાંતિપૂર્ણ હોવી જોઈએ.
રામદેવે એમ પણ કહ્યું કે દેશમાં લોકશાહી અને બંધારણીય રીતે આંદોલન કરવાનો અધિકાર ઉપલબ્ધ છે. તેમણે એવા આંદોલનોનું સમર્થન કર્યું, જે નૈતિક અને માનવીય મૂલ્યોના આધારે પોતાની માંગણીઓ રજૂ કરે છે.
રામદેવે દેશની શિક્ષણ અને તબીબી વ્યવસ્થા સાથે જોડાયેલા અનેક મુદ્દાઓનો ઉલ્લેખ કર્યો. તેમણે કહ્યું કે આ ક્ષેત્રોમાં સુધારાની જરૂર છે અને તેના માટે માત્ર સરકાર જ નહીં, પરંતુ સમાજ અને વહીવટીતંત્રએ પણ પોતાની ભૂમિકા ભજવવી પડશે.
તેમણે શિક્ષણ વ્યવસ્થામાં શિક્ષકો, વીજળી, પાણી અને અન્ય મૂળભૂત સુવિધાઓ સાથે જોડાયેલી સમસ્યાઓના ઉકેલની જરૂરિયાત જણાવી. સાથે જ સરકારી ભરતીમાં પારદર્શિતા અને પસંદગી પ્રક્રિયા અંગે ઉઠતા સવાલો પર પણ ચિંતા વ્યક્ત કરી.
તેમણે કહ્યું કે દેશના બાળકો અને યુવાનોનું ભવિષ્ય વધુ સારું બનાવવા માટે સામાજિક, રાજકીય અને વહીવટી સ્તરે જાગૃતિ જરૂરી છે. તેમણે રોજગાર, શિક્ષણ, તબીબી સેવા અને પર્યાવરણ જેવા મુદ્દાઓ પર સામૂહિક પ્રયાસની જરૂરિયાત જણાવી.
બાબા રામદેવે સ્વતંત્રતા દિવસના અવસરે વિદ્યાર્થીઓ અને યુવાનો સાથે જોડાયેલા વિરોધ પ્રદર્શનો અંગે સરકારને ચેતવણી આપી હતી. તેમણે શિક્ષણ અને ભરતી પરીક્ષાઓમાં કથિત અનિયમિતતાઓ અંગે ચિંતા વ્યક્ત કરતાં કહ્યું હતું કે જો સમસ્યાઓનું સમાધાન નહીં થાય તો વિરોધ આગળ વધી શકે છે.
તે દરમિયાન તેમણે યુવાનોને હિંસા અને કાયદો-વ્યવસ્થાને પ્રભાવિત કરતી પ્રવૃત્તિઓથી દૂર રહેવાની અપીલ પણ કરી હતી. સાથે જ વિરોધને બંધારણના દાયરામાં રાખવાની વાત કરી હતી.
હવે તેમના તાજા નિવેદનમાં બાળકોને આંદોલનથી અલગ રાખવા પર વિશેષ ભાર મૂકવામાં આવ્યો છે. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે યુવાનોના લોકશાહી અધિકારોનું સમર્થન કરી શકાય છે, પરંતુ બાળકોને આવા પ્રદર્શનોમાં સામેલ કરવું યોગ્ય નથી.
