મધ્ય પૂર્વ યુદ્ધ વચ્ચે ભારતે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ ખોલવાની માંગ કરી

ભારતે મધ્ય પૂર્વમાં ચાલી રહેલા યુદ્ધ વચ્ચે હોર્મુઝ સ્ટ્રેટને ફરીથી ખુલ્લું રાખવાની માંગ કરી છે અને બહુપક્ષીય બેઠકમાં સ્વતંત્ર નૌવહન તથા ભારતીય નાવિકોની સુરક્ષાનો મુદ્દો ઉઠાવ્યો છે.

બ્રિટેન દ્વારા આયોજિત વર્ચ્યુઅલ બેઠકમાં 60થી વધુ દેશોએ ભાગ લીધો હતો, જેમાં હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં સુરક્ષિત અને મુક્ત શિપિંગ સુનિશ્ચિત કરવાનું મુખ્ય ઉદ્દેશ હતું. વિદેશ સચિવ વિક્રમ મિસ્રીએ ભારતનું પ્રતિનિધિત્વ કર્યું અને આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદ્રી નિયમો હેઠળ સ્વતંત્ર નૌવહનની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો. તેમણે જણાવ્યું કે તાજેતરના બનાવોના કારણે વૈશ્વિક તેલની કિંમતોમાં વધારો થઈ રહ્યો છે અને ભારતની ઊર્જા સુરક્ષા પર અસર પડી રહી છે.

વિદેશ સચિવે જણાવ્યું કે હોર્મુઝ ક્ષેત્રમાં વેપારી જહાજો પર થયેલા હુમલાઓમાં માત્ર ભારતે પોતાના નાવિકોને ગુમાવ્યા છે. ડાયરેક્ટોરેટ જનરલ ઓફ શિપિંગ મુજબ વિદેશી ધ્વજવાળા જહાજોમાં સવાર ઓછામાં ઓછા ત્રણ ભારતીય નાવિકોના મોત થયા છે અને એક વ્યક્તિ ઘાયલ થયો છે. કેટલાક જહાજો હજી પણ હોર્મુઝ સ્ટ્રેટમાં ફસાયેલા છે.

વિદેશ સચિવે કહ્યું કે આ સંકટમાંથી બહાર આવવાનો એકમાત્ર માર્ગ કૂટનીતિ અને સંવાદ છે. તેમણે સંબંધિત તમામ પક્ષોને સંવાદ તરફ પાછા ફરવા માટે અનુરોધ કર્યો. ભારતે વાણિજ્યિક જહાજો પરના હુમલાઓને અસ્વીકાર્ય ગણાવ્યા છે અને આંતરરાષ્ટ્રીય જળમાર્ગોમાં સ્વતંત્ર આવાગમનની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો છે.

ખાડી દેશોમાં લગભગ એક કરોડ ભારતીય નાગરિકો રહે છે. વિદેશ મંત્રાલયે જણાવ્યું કે તમામ ભારતીય સુરક્ષિત છે અને ભારતીય દૂતાવાસ સતત સંપર્કમાં છે. આ સંઘર્ષમાં અત્યાર સુધી આઠ ભારતીયોના મોત થયા છે અને એક વ્યક્તિ ગુમ છે. સરકાર દ્વારા નાગરિકોની સુરક્ષા માટે પગલાં લેવામાં આવ્યા છે.

હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ વિશ્વના મહત્વપૂર્ણ સમુદ્રી માર્ગોમાંથી એક છે, જ્યાંથી કાચા તેલ અને ગેસનું આયાત-નિકાસ થાય છે. આ માર્ગ બંધ રહે તો વૈશ્વિક તેલની કિંમતોમાં વધારો થઈ શકે છે અને ઊર્જા સંકટ ઊંડું બની શકે છે.

વિદેશ સચિવે જણાવ્યું કે પ્રદેશમાં અસ્થીરતા ભારતની ઊર્જા સુરક્ષા પર સીધી અસર કરી રહી છે. ભારત પશ્ચિમ એશિયા પર ઊર્જા જરૂરિયાત માટે નિર્ભર છે અને ત્યાંની પરિસ્થિતિ ભારતીય અર્થવ્યવસ્થાને અસર કરી શકે છે. તેમણે જણાવ્યું કે આંતરરાષ્ટ્રીય સહકાર અને બહુપક્ષીય સંવાદ દ્વારા જ આ સંકટને નિયંત્રિત કરી શકાય છે.