મૌની અમાવસ્યા પર સંગમ સ્નાન ન કરી શક્યા બાદ સ્વામી અવિમુક્તેશ્વરાનંદ સરસ્વતીએ પ્રયાગરાજ છોડીને કાશી માટે રવાના થયા હોવાની ઘટના મઘ મેળા 2026 દરમિયાન સામે આવી છે. મંગળવાર સવારે તેમણે પ્રયાગરાજથી પ્રસ્થાન કર્યું. તેમના પ્રસ્થાન બાદ પ્રશાસન, સંતોના સન્માન અને સનાતન પરંપરાઓને લઈને વિવાદ ઊભો થયો છે.
સ્વામી અવિમુક્તેશ્વરાનંદે જણાવ્યું કે મૌની અમાવસ્યા જેવા પવિત્ર દિવસે તેમને સંગમ સ્નાનથી રોકવામાં આવ્યા. તેમણે આને વ્યક્તિગત આસ્થાને આઘાત પહોંચાડનાર અને સંત પરંપરાનું અપમાન ગણાવ્યું. તેમના કહેવા મુજબ આ ઘટના માત્ર પ્રશાસકીય નિર્ણય નથી પરંતુ સનાતન સંસ્કૃતિ વિરુદ્ધની કાર્યવાહીનો ભાગ છે.
મીડિયાને આપેલા નિવેદનમાં તેમણે કહ્યું કે મૌની અમાવસ્યાના દિવસે તેઓ સંગમ સ્નાન માટે નીકળ્યા હતા, પરંતુ પ્રશાસને રસ્તામાં જ તેમને રોકી દીધા. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે સંતો, બટુકો અને શિષ્યો સાથે દુર્વ્યવહાર થયો અને મારપીટ કરવામાં આવી. તેમણે જણાવ્યું કે તેમના પોતાનું પણ અપમાન થયું.
તેમણે કહ્યું કે મૌની અમાવસ્યા સનાતન પરંપરામાં મહત્વપૂર્ણ દિવસ છે અને આવા દિવસે સંતને સ્નાનથી રોકવું આસ્થા પર સીધો પ્રહાર છે. આ કારણે તેમણે સ્નાન કર્યા વિના પ્રયાગરાજ છોડવાનો નિર્ણય કર્યો.
પ્રયાગરાજ છોડતાં પહેલા સ્વામી અવિમુક્તેશ્વરાનંદે જણાવ્યું કે સનાતની લોકો પર સતત હુમલા થઈ રહ્યા છે. તેમણે આરોપ લગાવ્યો કે અધિકારો અને સંસ્કારોને નષ્ટ કરવાનો પ્રયાસ થઈ રહ્યો છે અને પ્રાચીન મંદિરો તોડવામાં આવી રહ્યા છે. તેમણે સંત સમાજને દબાવવાનો પ્રયાસ થતો હોવાનો દાવો કર્યો.
![]()
તેમણે જણાવ્યું કે આ મુદ્દો માત્ર એક વ્યક્તિ અથવા એક સંતનો નથી પરંતુ સમગ્ર સનાતન સમાજ સાથે જોડાયેલો છે. તેમણે કહ્યું કે જો સંતો ચૂપ રહેશે તો ભવિષ્યમાં પરિસ્થિતિ વધુ ગંભીર બનશે.
આ સમગ્ર મામલે સ્વામી અવિમુક્તેશ્વરાનંદે ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રી યોગી આદિત્યનાથની ભૂમિકા પર પ્રશ્નો ઉઠાવ્યા. તેમણે જણાવ્યું કે આ પ્રકરણમાં મુખ્યમંત્રી તરફથી કોઈ સકારાત્મક નિર્ણય આવ્યો નથી. તેમણે કહ્યું કે તેમને આ વખતનો દુઃખ અગાઉ ક્યારેય થયું નથી.
તેમણે કહ્યું કે જ્યારે સંતોના સન્માન અને આસ્થાનો પ્રશ્ન હોય ત્યારે સરકારને તરત હસ્તક્ષેપ કરવો જોઈએ હતો, પરંતુ એવું ન થવાથી સંત સમાજમાં વ્યાપક પીડા છે. તેમણે જણાવ્યું કે તેઓ પોતાના સન્માન માટેની લડત ચાલુ રાખશે.
સ્વામી અવિમુક્તેશ્વરાનંદે સનાતન ધર્મના લોકોમાં એકતાની અપીલ કરતા કહ્યું કે અસલી અને નકલી હિંદુ વચ્ચેનો ફરક સમજવાનો સમય આવી ગયો છે. તેમણે જણાવ્યું કે જે લોકો સનાતન પરંપરાઓ પર થતા હુમલાઓ સામે ચૂપ રહે છે, તેમને ઓળખવાની જરૂર છે.
આ ઘટનાક્રમ બાદ સંત સમાજમાં અસંતોષ જોવા મળી રહ્યો છે. કેટલાક સંતોએ જણાવ્યું કે મઘ મેળા જેવા ધાર્મિક આયોજનમાં સંતો સાથે આ પ્રકારનું વર્તન સ્વીકાર્ય નથી. સ્વામી અવિમુક્તેશ્વરાનંદના પ્રયાગરાજ છોડવાને કેટલાકે પ્રતીકાત્મક વિરોધ તરીકે ગણાવ્યો છે.









