સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદના 15 સભ્ય દેશોનું ઉચ્ચ સ્તરીય પ્રતિનિધિમંડળ 1945માં પરિષદની સ્થાપના પછી પહેલીવાર સીરિયા પહોંચ્યું છે. આ મુલાકાત એવા સમયે થઈ છે જ્યારે પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ બશર અલ-અસદના પતનને એક વર્ષ પૂર્ણ થવા જઈ રહ્યું છે.
સીરિયા: યુદ્ધગ્રસ્ત સીરિયામાં રાજકીય સ્થિરતા અને શાંતિ પુનઃસ્થાપિત કરવાની નવી આશાઓ જગાવવા માટે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર સુરક્ષા પરિષદ (UNSC) નું ઉચ્ચ સ્તરીય પ્રતિનિધિમંડળ 1945 પછી પહેલીવાર દેશમાં પહોંચ્યું. સુરક્ષા પરિષદના 15 સભ્ય દેશોનું આ પ્રતિનિધિમંડળ એવા સમયે આવ્યું છે જ્યારે પૂર્વ રાષ્ટ્રપતિ બશર અલ-અસદના પતનને એક વર્ષ પૂર્ણ થવા જઈ રહ્યું છે અને સીરિયા નવા વચગાળાના નેતૃત્વ હેઠળ વૈશ્વિક સમુદાયમાં ફરીથી જોડાવાની પ્રક્રિયામાં છે.
આ મુલાકાતનું નેતૃત્વ UNSC ના વર્તમાન અધ્યક્ષ અને સ્લોવેનિયાના કાયમી પ્રતિનિધિ સેમ્યુઅલ ઝાબોગારે કર્યું. પ્રતિનિધિમંડળનો ઉદ્દેશ્ય માત્ર રાજકીય વિશ્વાસ પુનઃસ્થાપિત કરવાનો જ નહીં, પરંતુ દેશમાં કાયમી શાંતિ અને સામાજિક સમાવેશ માટે માર્ગો તૈયાર કરવાનો પણ જણાવાયો હતો.
રાજકીય સંક્રમણ અને નવા નેતૃત્વ હેઠળ સીરિયા
સુરક્ષા પરિષદના પ્રતિનિધિમંડળે દમિશ્કમાં વચગાળાના રાષ્ટ્રપતિ અહેમદ અલ-શારા, વિદેશ મંત્રી અસદ અલ-શિબાની, અને મંત્રી પરિષદના અન્ય સભ્યો સાથે મુલાકાત કરી. વર્તમાનમાં સીરિયા રાજકીય સંક્રમણના એક સંવેદનશીલ અને નિર્ણાયક તબક્કામાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. આ સમયગાળામાં વચગાળાની સરકાર હેઠળ નવા રાજકીય માળખામાં તમામ વર્ગોની સહભાગિતા અને રાષ્ટ્રીય સંવાદને પ્રોત્સાહન આપવું એ સૌથી મોટી પ્રાથમિકતા બની રહી છે.
પ્રતિનિધિમંડળે સ્થાનિક UN સ્ટાફ, નાગરિક સમાજ સંગઠનો, ધાર્મિક નેતાઓ, અને આ વર્ષે દરિયાકાંઠાના વિસ્તાર તથા સ્વેદા પ્રાંતમાં થયેલી સાંપ્રદાયિક હિંસાથી પ્રભાવિત સમુદાયો સાથે પણ બેઠકો કરી. આ પહેલનો ઉદ્દેશ્ય સ્થાનિક સમુદાયો અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરની સંસ્થાઓ વચ્ચે વિશ્વાસ સ્થાપિત કરવાનો છે.
ન્યાય, સમાધાન અને રાષ્ટ્રીય સંવાદ પર ભાર
UNSC અધ્યક્ષ ઝાબોગારે પત્રકારોને જણાવ્યું કે પ્રતિનિધિમંડળનો મુખ્ય એજન્ડા ન્યાય, સમાધાન અને રાષ્ટ્રીય સંવાદને મજબૂત કરવાનો રહ્યો. તેમણે કહ્યું, “અમે અહીં વિશ્વાસ પુનઃસ્થાપિત કરવા આવ્યા છીએ અને આજે એક મહત્વપૂર્ણ પગલું આગળ વધ્યું છે. બેઠકોમાં વિશેષરૂપે એ ચર્ચા થઈ કે લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા સંઘર્ષોના ઘા રૂઝાવવા અને સમાજમાં પરસ્પર ભરોસો કાયમ કરવા માટે ન્યાય અને સમાધાનની પ્રક્રિયા લાગુ કરવી અત્યંત આવશ્યક છે. આ સાથે જ રાજકીય સમાવેશ અને તમામ વર્ગોને નવા રાજકીય માળખામાં સમાન ભૂમિકા આપવાની આવશ્યકતા પર પણ ભાર મૂકવામાં આવ્યો.
આર્થિક સ્થિરતા અને આતંકવાદ વિરોધી વ્યૂહરચનાઓ પર વિચાર
પ્રતિનિધિમંડળે યુદ્ધથી પ્રભાવિત ક્ષેત્રોના પુનર્નિર્માણ અને આર્થિક વિકાસની યોજનાઓ પર પણ વિસ્તૃત ચર્ચા કરી. બેઠકમાં એ સમજાયું કે આર્થિક સ્થિરતા વિના રાજકીય સ્થિરતા શક્ય નથી. આ ઉપરાંત આતંકવાદ વિરોધી વ્યૂહરચનાઓ પર સહયોગ વધારવા અને એ સુનિશ્ચિત કરવાની પણ વાત થઈ કે સીરિયા કોઈ પણ આંતરરાષ્ટ્રીય કે પ્રાદેશિક સુરક્ષા જોખમનો સ્ત્રોત ન બને. UNSC અધ્યક્ષે પુનરોચ્ચાર કર્યો કે આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાય સીરિયાની સાર્વભૌમત્વ, એકતા, સ્વતંત્રતા અને પ્રાદેશિક અખંડિતતાને સંપૂર્ણ સમર્થન આપે છે અને આ મુલાકાત એ જ વિશ્વાસને મજબૂત કરવાની દિશામાં ઉઠાવેલું પગલું છે.
1945 પછી પહેલીવાર સીરિયામાં UNSC પ્રતિનિધિમંડળની મુલાકાત આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાય માટે એક સ્પષ્ટ સંદેશ છે કે વિશ્વ શક્તિઓ સીરિયાની સ્થિરતા, પુનર્નિર્માણ અને રાજકીય સમાવેશમાં સક્રિય ભૂમિકા ભજવી રહી છે. આ મુલાકાત માત્ર યુદ્ધવિરામ અને કાયમી શાંતિ માટે જ મહત્વપૂર્ણ નથી, પરંતુ તેનાથી વૈશ્વિક રોકાણ અને પુનર્નિર્માણ પરિયોજનાઓને પણ પ્રોત્સાહન મળવાની અપેક્ષા છે.
