ઉત્તર પ્રદેશ સરકારે સરકારી વકીલોની ફીમાં સુધારો કરીને નવી દરો અમલમાં મૂકી છે. કેબિનેટની મંજૂરી બાદ લાગુ કરાયેલા આ નિર્ણય હેઠળ જિલ્લા અદાલતો, હાઈકોર્ટ અને સુપ્રીમ કોર્ટમાં સરકાર તરફથી વકીલાત કરતા અધિવક્તાઓની રિટેનર ફી અને દલીલ ફીમાં નોંધપાત્ર વધારો કરવામાં આવ્યો છે. સરકારનું માનવું છે કે આ પગલાથી કાનૂની સેવાઓની ગુણવત્તા અને અસરકારકતા વધુ મજબૂત બનશે.
છેલ્લાં કેટલાક વર્ષોથી સરકારી અધિવક્તાઓની ફીમાં સુધારાની માંગ સતત ઉઠી રહી હતી. બદલાતી ન્યાયિક પ્રક્રિયાઓ, વધતા કેસો અને કાનૂની કામગીરીની વધતી જટિલતાને ધ્યાનમાં રાખીને ઉત્તર પ્રદેશ સરકારે ફી માળખામાં વ્યાપક ફેરફાર કર્યો છે. કેબિનેટની મંજૂરી બાદ જાહેર કરાયેલા આદેશ મુજબ વિવિધ સ્તરે કાર્યરત સરકારી વકીલોની રિટેનર ફી અને દલીલ ફીમાં વધારો કરવામાં આવ્યો છે.
સરકારના જણાવ્યા અનુસાર આ નિર્ણયથી અનુભવી અધિવક્તાઓને પ્રોત્સાહન મળશે અને સરકારી કેસોની અસરકારક રીતે વકીલાત સુનિશ્ચિત કરી શકાશે. નવી વ્યવસ્થાનો લાભ જિલ્લા અદાલતોથી લઈને હાઈકોર્ટ અને સુપ્રીમ કોર્ટ સુધી સરકારનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા અધિવક્તાઓને મળશે.
જારી કરાયેલા આદેશ અનુસાર જિલ્લા શાસકીય અધિવક્તાઓની રિટેનર ફી હવે દર મહિને 14,000 રૂપિયા નક્કી કરવામાં આવી છે. ઉપરાંત તેમને દરેક કાર્યદિવસે 2,500 રૂપિયા દલીલ ફી મળશે. જ્યારે અપર જિલ્લા શાસકીય અધિવક્તાઓને દર મહિને 11,000 રૂપિયા રિટેનર ફી અને પ્રતિ કાર્યદિવસ 2,300 રૂપિયા દલીલ ફી આપવામાં આવશે.
સરકારે સહાયક અને ઉપ જિલ્લા શાસકીય અધિવક્તાઓની ફીમાં પણ સુધારો કર્યો છે. વિવિધ શ્રેણીઓ અનુસાર ચુકવણીની રકમ અલગ રહેશે, પરંતુ સુધારેલી દરોથી જિલ્લા સ્તરે સરકારી કેસોની વકીલાત કરતા અધિવક્તાઓને સીધો લાભ મળવાની અપેક્ષા છે. લાંબા સમયથી ફી વધારાની માંગ કરી રહેલા અધિવક્તાઓ માટે આ નિર્ણય મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહ્યો છે.
હાઈકોર્ટમાં કાર્યરત મુખ્ય સ્થાયી અધિવક્તાઓ અને લોક અભિયોજકો માટે પણ નવી ફી રચના અમલમાં મૂકવામાં આવી છે. હવે તેમને દર મહિને 35,000 રૂપિયા રિટેનર ફી મળશે, જ્યારે દલીલ માટે પ્રતિ કાર્યદિવસ 12,000 રૂપિયા ચૂકવવામાં આવશે. તેવી જ રીતે અપર મુખ્ય સ્થાયી અધિવક્તાઓને દર મહિને 20,000 રૂપિયા રિટેનર ફી અને પ્રતિ કાર્યદિવસ 8,000 રૂપિયા દલીલ ફી મળશે. સરકારે સરકારી વકીલોની અન્ય શ્રેણીઓના વેતનમાં પણ સુધારો કર્યો છે, જેના કારણે હાઈકોર્ટમાં સરકારનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા અધિવક્તાઓની આવકમાં વધારો થશે.
રાજ્યના સર્વોચ્ચ કાનૂની અધિકારી મહાધિવક્તા માટે રિટેનર ફી દર મહિને 1.25 લાખ રૂપિયા નક્કી કરવામાં આવી છે. ઉપરાંત તેમને દરેક કાર્યદિવસે 60,000 રૂપિયા દલીલ ફી આપવામાં આવશે. આ સુધારો રાજ્યના વરિષ્ઠ કાનૂની અધિકારીઓની જવાબદારીઓ અને કાર્યભારને ધ્યાનમાં રાખીને કરવામાં આવ્યો છે.
અપર મહાધિવક્તાઓ માટે પણ ફીમાં નોંધપાત્ર વધારો કરવામાં આવ્યો છે. હાઈકોર્ટમાં વકીલાત કરવા બદલ તેમને પ્રતિ કાર્યદિવસ 40,000 રૂપિયા અને સુપ્રીમ કોર્ટમાં હાજર થવા બદલ પ્રતિ કાર્યદિવસ 50,000 રૂપિયા દલીલ ફી મળશે. જ્યારે સુપ્રીમ કોર્ટમાં એડવોકેટ-ઓન-રેકોર્ડ તરીકે કાર્ય કરતા અધિવક્તાઓને દર મહિને 30,000 રૂપિયા રિટેનર ફી અને પ્રતિદિન 15,000 રૂપિયા દલીલ ફી આપવામાં આવશે.
સરકારે વિશેષ અને વરિષ્ઠ પેનલ અધિવક્તાઓ માટે પણ મહત્તમ ફી મર્યાદા નક્કી કરી છે. સરકારનું માનવું છે કે નવી ફી વ્યવસ્થાથી સરકારી કેસોની ગુણવત્તામાં સુધારો થશે, અનુભવી વકીલોને સરકારી મામલાઓ સાથે જોડાવા માટે પ્રોત્સાહન મળશે અને અદાલતોમાં રાજ્યનું પક્ષ વધુ અસરકારક રીતે રજૂ કરી શકાશે.
