टाटा कुटुंबातील एक नामांकित व्यक्तिमत्व सिमोन टाटा (Simone Tata) यांचे शुक्रवारी वयाच्या ९५ व्या वर्षी निधन झाले. मुंबईतील ब्रीच कँडी रुग्णालयात त्या वयानुसार येणाऱ्या आरोग्य समस्यांशी झुंज देत होत्या.
मुंबई: भारतातील सौंदर्यप्रसाधने आणि रिटेल उद्योगातील एक महत्त्वाचे नाव, सिमोन टाटा (Simone Tata) यांचे वयाच्या ९५ व्या वर्षी मुंबईत निधन झाले. त्या दीर्घकाळापासून वयासंबंधित आरोग्य समस्यांशी लढा देत होत्या आणि अखेर ब्रीच कँडी रुग्णालयात त्यांचे निधन झाले. सिमोन टाटा यांनी भारतीय सौंदर्यप्रसाधन ब्रँड लॅक्मे (Lakme) ला नवीन उंचीवर नेले आणि ट्रेंट (Trent) च्या वेस्टसाइड (Westside) रिटेल साखळीच्या माध्यमातून आधुनिक फॅशन उद्योगाचा पाया रचला.
सिमोन टाटा आणि टाटा कुटुंबाचे नाते
सिमोन टाटा या टाटा ट्रस्ट्सचे अध्यक्ष नोएल टाटा यांच्या आई आणि टाटा समूहाचे माजी अध्यक्ष रतन टाटा यांच्या सावत्र आई होत्या. ट्रेंटच्या चेअरपर्सन एमरेटस म्हणून त्यांनी अनेक वर्षे कंपनी आणि ब्रँडच्या कामकाजात मार्गदर्शन केले. त्यांच्या योगदानाने टाटा समूहाचा रिटेल आणि सौंदर्यप्रसाधनांचा व्यवसाय नवीन उंचीवर पोहोचला.
सिमोन टाटा यांचा जन्म १९३० मध्ये स्वित्झर्लंडमधील जिनिव्हा येथे झाला होता. त्यांचे जन्माचे नाव सिमोन डुनोयर असे होते. त्या एका श्रीमंत फ्रेंच-स्विस कुटुंबात वाढल्या. १९५० च्या दशकाच्या सुरुवातीला त्या पहिल्यांदा भारतात आल्या आणि एअर इंडियामधील एका लहान नोकरीदरम्यान त्यांची नवल टाटा यांच्याशी ओळख झाली. १९५५ मध्ये दोघांनी लग्न केले.
लॅक्मेमुळे महिलांच्या विचारांमध्ये बदल घडला
१९६२ मध्ये सिमोन टाटा लॅक्मेच्या संचालक मंडळात सामील झाल्या. त्यावेळी लॅक्मे टाटा ऑइल मिल्सची एक लहान सौंदर्यप्रसाधन युनिट होती. भारतात त्यावेळी मध्यमवर्गीय महिला मेकअप करण्याबद्दल संकोच करत होत्या. सिमोन यांनी हा विश्वास निर्माण केला की सौंदर्य हा प्रत्येक भारतीय महिलेचा अधिकार आहे, केवळ ऐषाराम नाही. पुढील दोन दशकांत त्यांनी लॅक्मेला केवळ एक सौंदर्यप्रसाधन ब्रँडच नव्हे, तर महिलांच्या आत्मविश्वास आणि आधुनिकतेचे प्रतीक बनवले.
१९७० आणि १९८० च्या दशकात त्यांच्या रणनीतीनुसार लॅक्मेने ग्लॅमरसोबतच भारतीय महिलांच्या गरजा आणि बजेटनुसार उत्पादने बाजारात आणली. परिणामी, लॅक्मे ही भारतातील एक अग्रणी सौंदर्यप्रसाधन कंपनी बनली.
ब्रँडची विक्री आणि नवीन रिटेल उपक्रम
१९९० च्या दशकात भारताच्या आर्थिक उदारीकरण काळात सिमोन टाटा यांनी लॅक्मेला हिंदुस्तान युनिलिव्हरला ४५ दशलक्ष डॉलर्समध्ये विकले. या विक्रीतून मिळालेल्या भांडवलाचा वापर त्यांनी नवीन रिटेल उपक्रम, ट्रेंट सुरू करण्यासाठी केला. आज ट्रेंट वेस्टसाइड आणि जुडियो या साखळ्यांच्या माध्यमातून आधुनिक फॅशन रिटेलचे एक मजबूत नेटवर्क चालवते.
लॅक्मे हा टाटांचा एक उपक्रम होता, ज्याची स्थापना तत्कालीन पंतप्रधान जवाहरलाल नेहरू यांच्या विनंतीवरून झाली होती. त्यांनी पाहिले की भारतीय महिला बहुतांश आयात केलेल्या सौंदर्यप्रसाधनांचा वापर करत असत, ज्यामुळे परकीय चलन बाहेर जात होते. या ब्रँडचे नाव फ्रेंच ऑपेरा ‘लॅक्मे’ वरून घेतले गेले, ज्याचा संबंध लक्ष्मीशी आहे. सिमोन टाटा यांनी मार्केटिंगचे नवीन पैलू मांडले आणि महिलांमधील मेकअपबद्दलचा सामाजिक संकोच दूर केला.
सिमोन टाटा यांनी सर रतन टाटा इन्स्टिट्यूट आणि इतर धर्मादाय संस्थांच्या कार्यातही सक्रिय भूमिका बजावली. त्यांचे योगदान केवळ व्यवसायापुरते मर्यादित नव्हते, तर त्यांनी भारतीय समाजात महिलांचा आत्मविश्वास आणि आधुनिकतेला प्रोत्साहन दिले.
