ਈ-ਕਾਮਰਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਕੰਪਨੀ ਐਮਾਜ਼ਾਨ (Amazon) ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਫਿਰ ਵੱਡੀ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਛਾਂਟੀ ਕਰਨ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ 30 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਟਾਏਗੀ, ਜਿਸ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਮੰਗਲਵਾਰ ਤੋਂ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ ਛਾਂਟੀ ਐਚਆਰ (HR), ਡਿਵਾਈਸ (Device) ਅਤੇ ਐਡਲਟ ਸਰਵਿਸ (Adult Services) ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇਗੀ ਅਤੇ ਇਸਦਾ ਉਦੇਸ਼ ਸੰਗਠਨਾਤਮਕ ਢਾਂਚੇ ਨੂੰ ਸੁਚਾਰੂ ਬਣਾਉਣਾ ਅਤੇ ਏਆਈ (AI) ਆਧਾਰਿਤ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਲਈ ਜਗ੍ਹਾ ਬਣਾਉਣਾ ਹੈ।
ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਵੱਲੋਂ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਛਾਂਟੀ: ਦੁਨੀਆ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਈ-ਕਾਮਰਸ ਕੰਪਨੀ ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਨੇ 30 ਹਜ਼ਾਰ ਤੋਂ ਵੱਧ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਟਾਉਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਈਮੇਲ ਰਾਹੀਂ ਇਸ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਇਹ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਮੰਗਲਵਾਰ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਵੇਗੀ। ਇਹ ਕੋਵਿਡ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ ਹੈ, ਜੋ ਐਚਆਰ (HR), ਡਿਵਾਈਸ (Device), ਸਰਵਿਸ (Services) ਅਤੇ ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਵੈੱਬ ਸਰਵਿਸ (Amazon Web Services) ਵਰਗੇ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਸੀਈਓ ਐਂਡੀ ਜੈਸੀ (Andy Jassy) ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਕਦਮ ਵਧਦੀ ਅਫਸਰਸ਼ਾਹੀ (ਬਿਊਰੋਕਰੇਸੀ) ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਏਆਈ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਚੁੱਕਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਤਿੰਨ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ ਫਿਰ ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ ਦੀ ਮਾਰ ਪਵੇਗੀ
ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਨੇ ਸਾਲ 2022 ਵਿੱਚ ਵੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਟਾਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਲਗਭਗ 27 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ। ਹੁਣ ਸਾਲ 2025 ਵਿੱਚ ਕੰਪਨੀ ਫਿਰ ਅਜਿਹਾ ਹੀ ਕਦਮ ਚੁੱਕ ਰਹੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, 30 ਹਜ਼ਾਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਦੀ ਕੁੱਲ ਕਾਰਜਸ਼ਕਤੀ (workforce) ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਘੱਟ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਕੁੱਲ ਲਗਭਗ 15.5 ਲੱਖ ਕਰਮਚਾਰੀ ਕੰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪਰ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਸਟਾਫ ਦੇ ਨਜ਼ਰੀਏ ਤੋਂ ਇਹ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਅੰਕੜਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਗਿਣਤੀ ਲਗਭਗ 3.5 ਲੱਖ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਵਾਰ ਲਗਭਗ 10 ਪ੍ਰਤੀਸ਼ਤ ਕਾਰਪੋਰੇਟ ਨੌਕਰੀਆਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋਣਗੀਆਂ।
ਕਿਹੜੇ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ ਹੋਵੇਗੀ?
ਸੂਤਰਾਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਸ ਵਾਰ ਦੀ ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ ਐਚਆਰ (HR), ਡਿਵਾਈਸ (Device) ਅਤੇ ਸਰਵਿਸ (Services), ਨਾਲ ਹੀ ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਵੈੱਬ ਸਰਵਿਸ (Amazon Web Services) ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਕੀਤੀ ਜਾਵੇਗੀ। ਕੰਪਨੀ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਅਧੀਨ ਇਹਨਾਂ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘਟਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ। ਕੁਝ ਤਜਰਬੇਕਾਰ ਅਤੇ ਸੀਨੀਅਰ ਕਰਮਚਾਰੀ ਵੀ ਇਸ ਵਾਰ ਦੀ ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ ਦੀ ਸੂਚੀ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਲ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਮਾਮਲੇ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਸੂਤਰਾਂ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਮੰਗਲਵਾਰ ਸਵੇਰ ਤੋਂ ਹੀ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਈਮੇਲ ਰਾਹੀਂ ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ ਬਾਰੇ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦਿੱਤੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਖਤਰੇ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਦਿਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰਸਮੀ ਸੂਚਨਾ ਵੀ ਭੇਜੀ ਜਾਵੇਗੀ।
ਕੰਪਨੀ ਵਿੱਚ ਅਫਸਰਸ਼ਾਹੀ ਵਧੀ, ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਘਟਣਗੇ
ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਦੇ ਸੀਈਓ ਐਂਡੀ ਜੈਸੀ ਨੇ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਅਫਸਰਸ਼ਾਹੀ (ਬਿਊਰੋਕਰੇਸੀ) ਬਹੁਤ ਵੱਧ ਗਈ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਫੈਸਲੇ ਲੈਣ ਵਿੱਚ ਦੇਰੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਪੱਧਰਾਂ ਕਾਰਨ ਕੰਮ ਦੀ ਗਤੀ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ ਹੁਣ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪੱਧਰ (management layer) ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕੇਂਦਰਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇਗਾ।
ਇਸਦੇ ਲਈ, ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਹਾਲ ਹੀ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਸ਼ਿਕਾਇਤ ਲਾਈਨ ਵੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਸੁਝਾਅ ਅਤੇ ਫੀਡਬੈਕ ਮੰਗਿਆ ਗਿਆ ਸੀ। ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਲਾਈਨ 'ਤੇ 1,500 ਤੋਂ ਵੱਧ ਪ੍ਰਤੀਕਿਰਿਆਵਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਈਆਂ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੰਗਠਨ ਦੇ ਅੰਦਰ ਬੇਲੋੜੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪੱਧਰ (management layer) ਅਤੇ ਦੁਹਰਾਉਣ ਵਾਲੀਆਂ ਅਹੁਦਿਆਂ ਵੱਲ ਧਿਆਨ ਖਿੱਚਿਆ ਸੀ। ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੀ ਛਾਂਟੀ ਕਰਨ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ।
ਏਆਈ (AI) ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੇ ਤਰੀਕੇ ਨੂੰ ਬਦਲੇਗਾ
ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਦੇ ਸੀਈਓ ਐਂਡੀ ਜੈਸੀ ਨੇ ਜੂਨ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਕੰਪਨੀ ਆਪਣੇ ਕਈ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਆਰਟੀਫੀਸ਼ੀਅਲ ਇੰਟੈਲੀਜੈਂਸ (ਕੁਤਰਿਮ ਬੁੱਧੀ) ਭਾਵ ਏਆਈ (AI) ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਵਧਾਉਣ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਿੱਧਾ ਅਸਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ 'ਤੇ ਪੈ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕੰਪਨੀ ਹੁਣ ਏਆਈ (AI) ਆਧਾਰਿਤ ਸਾਧਨਾਂ (tools) ਅਤੇ ਪ੍ਰਣਾਲੀਆਂ (systems) ਨੂੰ ਅਪਣਾ ਕੇ ਕਈ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆਵਾਂ ਨੂੰ ਸਵੈਚਾਲਿਤ (automate) ਕਰਨ ਦੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਮਤਲਬ ਹੈ ਕਿ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਘੱਟ ਲੋਕਾਂ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਕੰਮ ਕਰਵਾਇਆ ਜਾਵੇਗਾ। ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਕਈ ਅਜਿਹੀਆਂ ਟੀਮਾਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਨੂੰ ਏਆਈ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨਾਲ ਆਸਾਨ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਲੋੜ ਕੁਦਰਤੀ ਤੌਰ 'ਤੇ ਘੱਟ ਜਾਵੇਗੀ।
ਲਗਾਤਾਰ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ
ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਮਹੀਨਿਆਂ ਵਿੱਚ ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਨੇ ਛੋਟੇ ਪੱਧਰ 'ਤੇ ਵੀ ਕਈ ਵਾਰ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਹਟਾਇਆ ਹੈ। ਕੰਪਨੀ ਨੇ ਡਿਵਾਈਸ (Device), ਕਮਿਊਨੀਕੇਸ਼ਨ (Communication) ਅਤੇ ਪੋਡਕਾਸਟਿੰਗ (Podcasting) ਵਰਗੇ ਵਿਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਕਟੌਤੀ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਹ ਨਵੀਂ ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ ਉਸੇ ਬਦਲਾਅ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਮੰਨੀ ਜਾ ਰਹੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਤਹਿਤ ਕੰਪਨੀ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਹੋਰ ਚੁਸਤ ਅਤੇ ਤਕਨਾਲੋਜੀ-ਆਧਾਰਿਤ (technology-driven) ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਰਿਪੋਰਟ ਅਨੁਸਾਰ, ਕੰਪਨੀ 'ਤੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਲਈ ਨਿਵੇਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਦਾ ਦਬਾਅ ਵੀ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ, ਲਾਗਤਾਂ ਨੂੰ ਘਟਾਉਣ ਲਈ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘਟਾਉਣਾ ਇਸਦਾ ਸਭ ਤੋਂ ਆਸਾਨ ਵਿਕਲਪ ਹੈ।
2025 ਵਿੱਚ ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ ਦਾ ਵਧਦਾ ਰੁਝਾਨ
ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀ ਇੱਕ ਵੈੱਬਸਾਈਟ ਦੇ ਅੰਕੜਿਆਂ ਅਨੁਸਾਰ, ਸਾਲ 2025 ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਤੋਂ ਹੁਣ ਤੱਕ ਲਗਭਗ 98 ਹਜ਼ਾਰ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਨੌਕਰੀਆਂ ਜਾ ਚੁੱਕੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਛਾਂਟੀਆਂ ਦੁਨੀਆ ਭਰ ਦੀਆਂ ਲਗਭਗ 216 ਕੰਪਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਜੇਕਰ 2024 ਦੇ ਅੰਕੜੇ ਵੇਖੀਏ, ਤਾਂ ਉਸ ਸਾਲ ਲਗਭਗ 1.53 ਲੱਖ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਨੌਕਰੀ ਤੋਂ ਕੱਢ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਸੀ।
ਐਮਾਜ਼ਾਨ ਦੀ ਇਹ ਕਰਮਚਾਰੀ ਛਾਂਟੀ ਉਸੇ ਰੁਝਾਨ (ਚਲਨ) ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਵੱਡੀਆਂ ਤਕਨੀਕੀ ਕੰਪਨੀਆਂ ਆਪਣੇ ਖਰਚੇ ਘਟਾਉਣ ਅਤੇ ਏਆਈ ਤਕਨਾਲੋਜੀ ਨੂੰ ਅਪਣਾਉਣ ਕਾਰਨ ਕਰਮਚਾਰੀਆਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਘਟਾ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਕੰਪਨੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਸਨੂੰ "ਪੁਨਰਗਠਨ" ਭਾਵ ਬਦਲਾਅ (transformation) ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦਾ ਅਸਰ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪਰਿਵਾਰਾਂ 'ਤੇ ਪਵੇਗਾ।
