ਆਈਟੀਆਰ-4 ਫਾਰਮ ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰਾਂ, ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਅਤੇ ਫ੍ਰੀਲਾਂਸਰਾਂ ਲਈ ਇੱਕ ਆਸਾਨ ਟੈਕਸ ਫਾਈਲਿੰਗ ਵਿਕਲਪ ਹੈ। AY 2025-26 ਵਿੱਚ ਨਵੇਂ ਬਦਲਾਵ, LTCG ਅਤੇ ਟੈਕਸ ਰੈਜੀਮ ਸਵਿਚ ਦੀ ਸਹੂਲਤ।
ਆਈਟੀਆਰ-4 ਫਾਈਲਿੰਗ: ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਛੋਟੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਮਾਲਕ ਹੋ, ਫ੍ਰੀਲਾਂਸਰ ਹੋ ਜਾਂ ਪੇਸ਼ੇਵਰ ਸੇਵਾਵਾਂ ਦਿੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਫਾਰਮ ਤੁਹਾਡੇ ਲਈ ਇੱਕ ਵਧੀਆ ਵਿਕਲਪ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ "ਸੁਗਮ ਫਾਰਮ" ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਛੋਟੇ ਅਤੇ ਦਰਮਿਆਨੇ ਟੈਕਸਪੇਅਰਾਂ ਲਈ ਡਿਜ਼ਾਈਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਇਹ ਫਾਰਮ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਟੈਕਸ ਫਾਈਲਿੰਗ ਨੂੰ ਆਸਾਨ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ ਜ਼ਿਆਦਾ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਆਈਟੀਆਰ-4 (ਸੁਗਮ) ਕੀ ਹੈ?
ਆਈਟੀਆਰ-4 ਇੱਕ ਟੈਕਸ ਫਾਰਮ ਹੈ ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਆਮਦਨ 50 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਹੈ ਅਤੇ ਜੋ ਪ੍ਰੀਜ਼ੰਪਟਿਵ ਟੈਕਸੇਸ਼ਨ ਸਕੀਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਦਿਖਾਉਂਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਸਕੀਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਪਣੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦਾ ਪੂਰਾ ਹਿਸਾਬ-ਕਿਤਾਬ ਰੱਖਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਸਰਕਾਰ ਕੁਝ ਨਿਯਮਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ 'ਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਅਨੁਮਾਨ ਲਗਾਉਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸੇ 'ਤੇ ਟੈਕਸ ਲਗਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਫਾਰਮ ਛੋਟੇ ਦੁਕਾਨਦਾਰਾਂ, ਟਰਾਂਸਪੋਰਟਰਾਂ, ਡਾਕਟਰਾਂ, ਵਕੀਲਾਂ, ਆਰਕੀਟੈਕਟਾਂ ਵਰਗੇ ਪੇਸ਼ੇਵਰਾਂ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸਹਾਇਕ ਹੈ।
ਆਈਟੀਆਰ-4 ਕੌਣ ਭਰ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਆਈਟੀਆਰ-4 ਹਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਇਸਨੂੰ ਭਰਨ ਲਈ ਕੁਝ ਖਾਸ ਸ਼ਰਤਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਿਮਨਲਿਖਤ ਲੋਕ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਭਰ ਸਕਦੇ ਹਨ:
- ਛੋਟਾ ਕਾਰੋਬਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ: ਜਿਵੇਂ ਕਿਰਾਣੇ ਦੀ ਦੁਕਾਨ, ਰੈਸਟੋਰੈਂਟ ਜਾਂ ਟਰੇਡਿੰਗ ਦਾ ਕੰਮ।
- ਪੇਸ਼ੇਵਰ: ਜਿਵੇਂ ਡਾਕਟਰ, ਵਕੀਲ, ਆਰਕੀਟੈਕਟ, ਚਾਰਟਰਡ ਅਕਾਊਂਟੈਂਟ।
- ਟਰਾਂਸਪੋਰਟ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਾਲੇ: ਜਿਵੇਂ ਟਰੱਕ ਜਾਂ ਟੈਕਸੀ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ।
- ਤਨਖਾਹ, ਕਿਰਾਇਆ, ਵਿਆਜ ਜਾਂ ਪਰਿਵਾਰਕ ਪੈਨਸ਼ਨ ਵਾਲਿਆਂ ਲਈ: ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ 50 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਘੱਟ ਹੋਵੇ।
ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੀ ਆਮਦਨ ਇਸ ਤੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਨਹੀਂ ਭਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
AY 2025-26 ਵਿੱਚ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਵਿੱਚ ਕੀ ਨਵਾਂ ਹੈ?
CBDT ਨੇ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਲਈ ਕੁਝ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਬਦਲਾਵ ਕੀਤੇ ਹਨ, ਜੋ ਛੋਟੇ ਟੈਕਸਪੇਅਰਾਂ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ।
1. ਲੌਂਗ-ਟਰਮ ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਂਸ (LTCG): ਹੁਣ ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ 1.25 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੱਕ ਦਾ ਲੌਂਗ-ਟਰਮ ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਨ ਹੈ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇਸਨੂੰ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਵਿੱਚ ਹੀ ਦਿਖਾ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਪਹਿਲਾਂ ਇਸ ਗੇਨ ਨੂੰ ਦਿਖਾਉਣ ਲਈ ਆਈਟੀਆਰ-2 ਭਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਕਾਫ਼ੀ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਸੀ।
2. ਨਿਊ ਟੈਕਸ ਰੈਜੀਮ ਤੋਂ ਓਲਡ ਟੈਕਸ ਰੈਜੀਮ ਵਿੱਚ ਸਵਿਚ: ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਨਿਊ ਟੈਕਸ ਰੈਜੀਮ ਚੁਣਿਆ ਸੀ ਅਤੇ ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਓਲਡ ਟੈਕਸ ਰੈਜੀਮ ਵਿੱਚ ਸਵਿਚ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਵਿੱਚ ਫਾਰਮ 10-IEA ਦਾ ਵੇਰਵਾ ਦੇਣਾ ਹੋਵੇਗਾ।
3. ਨਵੇਂ ਡਿਡਕਸ਼ਨ: ਹੁਣ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਨਵੇਂ ਡਿਡਕਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਮਲ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਸੈਕਸ਼ਨ 80CCH। ਇਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਫਾਇਦੇਮੰਦ ਹੈ ਜੋ ਨਿਊ ਟੈਕਸ ਰੈਜੀਮ ਦੇ ਤਹਿਤ ਕੁਝ ਖਾਸ ਡਿਡਕਸ਼ਨਾਂ ਦਾ ਲਾਭ ਉਠਾਉਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਆਈਟੀਆਰ-4 ਦੇ ਫਾਇਦੇ
ਆਸਾਨ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਫਾਈਲਿੰਗ: ਆਈਟੀਆਰ-4 ਫਾਰਮ ਟੈਕਸ ਫਾਈਲਿੰਗ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਸਰਲ ਅਤੇ ਜਲਦੀ ਬਣਾਉਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਕਾਰੋਬਾਰ ਦੇ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਰਿਕਾਰਡ ਰੱਖਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ।
ਲੌਂਗ-ਟਰਮ ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਂਸ ਦੀ ਸਹੂਲਤ: ਪਹਿਲਾਂ ਜੋ ਲੋਕ ਸ਼ੇਅਰ ਮਾਰਕੀਟ ਜਾਂ ਮਿਊਚੁਅਲ ਫੰਡ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਦੇ ਸਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਗੁੰਝਲਦਾਰ ਫਾਰਮ ਭਰਨੇ ਪੈਂਦੇ ਸਨ। ਹੁਣ ਉਹ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਵਿੱਚ ਹੀ ਆਪਣੀ ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਨ ਰਿਪੋਰਟ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਨਵੇਂ ਟੈਕਸ ਰੈਜੀਮ ਦਾ ਲਚਕਤਾ: ਹੁਣ ਟੈਕਸਪੇਅਰਾਂ ਨੂੰ ਨਿਊ ਅਤੇ ਓਲਡ ਟੈਕਸ ਰੈਜੀਮ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਸਵਿਚ ਕਰਨ ਦੀ ਸਹੂਲਤ ਮਿਲੀ ਹੈ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੱਧ ਲਚਕਤਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਆਈਟੀਆਰ-4 ਭਰਦੇ ਸਮੇਂ ਧਿਆਨ ਰੱਖਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗੱਲਾਂ
ਆਮਦਨ ਚੈੱਕ ਕਰੋ: ਤੁਹਾਡੀ ਕੁੱਲ ਆਮਦਨ 50 ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਤੋਂ ਵੱਧ ਨਹੀਂ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਸ਼ਾਰਟ-ਟਰਮ ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਨ: ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਡੇ ਕੋਲ ਸ਼ਾਰਟ-ਟਰਮ ਕੈਪੀਟਲ ਗੇਨ ਹਨ, ਤਾਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਨਹੀਂ ਭਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ।
ਫਾਰਮ 10-IEA: ਜੇਕਰ ਤੁਸੀਂ ਨਿਊ ਟੈਕਸ ਰੈਜੀਮ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਨਿਕਲਣ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਰਹੇ ਹੋ, ਤਾਂ ਫਾਰਮ 10-IEA ਭਰਨਾ ਨਾ ਭੁੱਲੋ।
ਆਈਟੀਆਰ-4 ਫਾਰਮ ਕਿੱਥੋਂ ਮਿਲੇਗਾ?
ਤੁਸੀਂ ਆਈਟੀਆਰ-4 ਫਾਰਮ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਡਿਪਾਰਟਮੈਂਟ ਦੀ ਅਧਿਕਾਰਤ ਵੈਬਸਾਈਟ ਤੋਂ ਡਾਊਨਲੋਡ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਤੁਸੀਂ ਔਨਲਾਈਨ ਫਾਈਲਿੰਗ ਲਈ ਇਨਕਮ ਟੈਕਸ ਦੀ ਈ-ਫਾਈਲਿੰਗ ਵੈਬਸਾਈਟ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਫਾਰਮ ਭਰਨ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਇੱਕ ਚਾਰਟਰਡ ਅਕਾਊਂਟੈਂਟ ਤੋਂ ਮਦਦ ਲੈ ਸਕਦੇ ਹੋ।
```
