ਵਾਰਾਣਸੀ, ਉੱਤਰ ਪ੍ਰਦੇਸ਼: ਨਵਰਾਤਰਾਂ ਦੌਰਾਨ ਵਾਰਾਣਸੀ ਦੀਆਂ ਗਲੀਆਂ ਮਾਤਾ ਦੁਰਗਾ ਦੇ ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਮਰਦਿਨੀ ਰੂਪ ਦੀਆਂ ਸਤੁਤੀਗਾਥਾਵਾਂ ਨਾਲ ਨਿਹਾਲ ਹੋ ਉੱਠਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਹ ਅਵਤਾਰ ਨਾ ਕੇਵਲ ਦੇਵੀ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਦਾ ਪ੍ਰਤੀਕ ਹੈ, ਸਗੋਂ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਏਕਤਾ ਅਤੇ ਸਮੂਹਿਕ ਸੰਘਰਸ਼ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਵੀ ਬਿਆਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਤੀਕ, ਕਥਾ ਅਤੇ ਮਹੱਤਵ
ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਮਰਦਿਨੀ ਸਰੂਪ ਵਿੱਚ ਦੇਵੀ ਆਪਣੇ ਸ਼ਸਤਰਾਂ ਨਾਲ ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਦਾ ਸੰਹਾਰ ਕਰਦੀ ਹੈ — ਇਹ ਝਲਕ ਸ਼ਕਤੀ, ਵੀਰਤਾ ਅਤੇ ਸਮੂਹਿਕ ਸਰੂਪ ਦੀ ਪ੍ਰਤੀਨਿਧਤਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਮਾਰਕੰਡੇਯ ਪੁਰਾਣ ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਅਸੁਰਾਂ ਦਾ ਵਧ ਇਕੱਲੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਲਈ ਸੰਭਵ ਨਾ ਹੋਇਆ, ਤਦ ਸੰਯੁਕਤ ਸ਼ਕਤੀ ਸਰੂਪਾ ਦੇਵੀ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਚੱਕਰ, ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਹੋਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਧਨੁਸ਼ਬਾਣ, ਖੜਗ ਆਦਿ ਦਿੱਤੇ — ਇਹਨਾਂ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਇਕੱਤਰ ਹੋ ਕੇ ਦੇਵੀ ਨੇ ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਦਾ ਵਧ ਕੀਤਾ। ਵਾਰਾਣਸੀ ਵਿੱਚ ਅੱਠਵੀਂ ਤੋਂ 14ਵੀਂ ਸਦੀ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀਆਂ 10 ਤੋਂ ਵੱਧ ਮਹਿਸ਼ਾਸੁਰ ਮਰਦਿਨੀ ਪ੍ਰਤਿਮਾਵਾਂ ਅੱਜ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਜੋ ਇਸ ਅੰਦੋਲਨ ਅਤੇ ਸ਼ਰਧਾ ਦੀ ਨਿਰੰਤਰਤਾ ਨੂੰ ਦਰਸਾਉਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਆਧੁਨਿਕ ਸੰਦਰਭ ਵਿੱਚ ਸੰਦੇਸ਼
ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਰੂਪ ਸਾਨੂੰ ਇਹ ਯਾਦ ਦਿਵਾਉਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਚੁਣੌਤੀਆਂ ਜਾਂ ਹਮਲਿਆਂ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਸਮੂਹਿਕ ਸ਼ਕਤੀ, ਇਕਜੁੱਟਤਾ ਅਤੇ ਦ੍ਰਿੜ੍ਹ ਸੰਕਲਪ ਨਾਲ ਹੀ ਕੀਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
