ਕੋਲਕਾਤਾ। ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਦੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਗਹਿਰੇ ਪੁਨਰਵੀਖਣ (SIR) ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਦੇ ਜੱਜ ਇੰਦਰਜੀਤ ਚੈਟਰਜੀ ਨੇ 2 ਨਵੰਬਰ 2026 ਤੋਂ ਸੇਵਾ ਛੱਡਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਕਲਕੱਤਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਸਾਬਕਾ ਜੱਜ ਚੈਟਰਜੀ ਨੇ ਮੁੱਖ ਜੱਜ ਜਸਟਿਸ ਰਵਿੰਦਰ ਵਿਠਲਰਾਵ ਘੁਗੇ ਨੂੰ ਪੱਤਰ ਭੇਜ ਕੇ ਖਰਾਬ ਸੜਕਾਂ, ਲੰਬੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਸਫ਼ਰ ਅਤੇ ਕੰਮ ਦੇ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ।
ਸਾਲਟ ਲੇਕ ਤੋਂ ਜੋਕਾ ਤੱਕ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 70 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦਾ ਸਫ਼ਰ
ਜਸਟਿਸ ਚੈਟਰਜੀ ਦਾ ਘਰ ਸਾਲਟ ਲੇਕ ਵਿੱਚ ਹੈ, ਜਦਕਿ SIR ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਦਾ ਦਫ਼ਤਰ ਜੋਕਾ ਸਥਿਤ SPM Niwas ਵਿੱਚ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਦੋਵਾਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲਗਭਗ 70 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦਾ ਸਫ਼ਰ ਕਰਨਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਸੜਕਾਂ ਅਤੇ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਕਾਰਨ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਦੇ ਸਫ਼ਰ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ ਦੋ ਘੰਟੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਕਾਰਨ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲਗਭਗ ਚਾਰ ਘੰਟੇ ਸਿਰਫ਼ ਆਉਣ-ਜਾਣ ਵਿੱਚ ਖਰਚ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਸਵੇਰੇ ਲਗਭਗ 9:30 ਵਜੇ ਘਰ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਕਰੀਬ ਦੋ ਘੰਟੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਸ਼ਾਮ ਲਗਭਗ 5 ਵਜੇ ਕੰਮ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਘਰ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਵੀ ਕਰੀਬ ਦੋ ਘੰਟੇ ਲੱਗਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦਾ ਲੰਬਾ ਸਫ਼ਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਕੰਮਕਾਜੀ ਸਮੇਂ ਅਤੇ ਨਿੱਜੀ ਸਮੇਂ ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਅਪ੍ਰੈਲ 2026 ਵਿੱਚ ਅਪੀਲੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ-11 ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੰਭਾਲੀ
ਇੰਦਰਜੀਤ ਚੈਟਰਜੀ ਨੇ ਅਪ੍ਰੈਲ 2026 ਵਿੱਚ ਮੁਰਸ਼ਿਦਾਬਾਦ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ SIR ਅਪੀਲਾਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਪੀਲੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ-11 ਦੇ ਜੱਜ ਵਜੋਂ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਸੰਭਾਲੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤੀ ਸੀ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਉਸ ਸਮੇਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਇਹ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਦਾ ਕੰਮ ਇੰਨੇ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਚੱਲੇਗਾ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਅਹੁਦਾ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਦੀ ਥਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਸੀ।
ਮੁਰਸ਼ਿਦਾਬਾਦ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ 7,47,621 ਅਪੀਲਾਂ ਲੰਬਿਤ
SIR ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲਾਂ ਸਾਹਮਣੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਲੋਕਾਂ ਦੀਆਂ ਅਪੀਲਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਜਾਂ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਇਤਰਾਜ਼ ਜਾਂ ਸ਼ਾਮਲ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਵਿਵਾਦ ਹਨ।
ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ, ਜਸਟਿਸ ਚੈਟਰਜੀ ਦੇ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਸਾਹਮਣੇ ਮੁਰਸ਼ਿਦਾਬਾਦ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਲਗਭਗ 7,47,621 ਅਪੀਲਾਂ ਲੰਬਿਤ ਸਨ। ਇੰਨੀ ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਕਾਰਨ ਕੰਮ ਦਾ ਦਬਾਅ ਵੀ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੈ। ਜਸਟਿਸ ਚੈਟਰਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਲਈ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲਗਭਗ 10 ਘੰਟੇ ਕੰਮ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
36 ਫੀਸਦੀ ਟੈਕਸ ਕਟੌਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਰੋਜ਼ਾਨਾ 2,133 ਰੁਪਏ
ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੇ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਜਸਟਿਸ ਚੈਟਰਜੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮਿਹਨਤਾਨੇ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, 36 ਫੀਸਦੀ ਟੈਕਸ ਕਟੌਤੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਲਗਭਗ 2,133 ਰੁਪਏ ਮਿਲਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲੰਬੇ ਸਫ਼ਰ, ਕੰਮ ਦੇ ਘੰਟਿਆਂ ਅਤੇ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਦੇ ਮੁਕਾਬਲੇ ਇਸ ਭੁਗਤਾਨ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
12 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਹੋਣ 'ਤੇ ਸੇਵਾ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਦਾ ਵਿਕਲਪ
ਜਸਟਿਸ ਚੈਟਰਜੀ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਸੰਕੇਤ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜ਼ਿੰਮੇਵਾਰੀ ਤੋਂ ਵੱਖ ਨਹੀਂ ਹੋਣਾ ਚਾਹੁੰਦੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਵਿਕਲਪ ਖੁੱਲ੍ਹਾ ਰੱਖਿਆ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਦੀ ਥਾਂ ਸਾਲਟ ਲੇਕ ਸਥਿਤ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘਰ ਤੋਂ ਲਗਭਗ 12 ਕਿਲੋਮੀਟਰ ਦੇ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀਆਂ ਸੇਵਾਵਾਂ ਜਾਰੀ ਰੱਖਣ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਘਰ ਤੋਂ ਕੰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਸੰਭਾਵਨਾ ਦਾ ਵੀ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੀ ਕਾਪੀ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਦੀ ਮੁੱਖ ਚੋਣ ਅਧਿਕਾਰੀ ਨੀਲਮ ਮੀਣਾ ਨੂੰ ਵੀ ਭੇਜੀ ਗਈ ਹੈ। ਇਸ ਨਾਲ ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਸਿੱਧੇ ਤੌਰ 'ਤੇ SIR ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਅਤੇ ਇਸ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨਿਕ ਢਾਂਚੇ ਨਾਲ ਜੁੜ ਗਿਆ ਹੈ। ਜਸਟਿਸ ਚੈਟਰਜੀ ਦੇ ਪੱਤਰ ਮੁਤਾਬਕ, ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦੇ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨ ਨਿੱਜੀ ਕੰਮਕਾਜੀ ਹਾਲਾਤ, ਸਫ਼ਰ ਅਤੇ ਕੰਮ ਦਾ ਦਬਾਅ ਹਨ।
ਹੋਰ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਜੱਜਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਚਰਚਾ
ਜਸਟਿਸ ਚੈਟਰਜੀ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਦਾ ਪੱਤਰ ਭੇਜਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਕੁਝ ਸਾਥੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ ਜੱਜਾਂ ਨਾਲ ਚਰਚਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਮੁਤਾਬਕ, ਕੁਝ ਹੋਰ ਜੱਜਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਦਾ ਜ਼ਿਕਰ ਕੀਤਾ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਸਾਰੇ ਸਬੰਧਤ ਜੱਜਾਂ ਵੱਲੋਂ ਕੋਈ ਸਾਂਝਾ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਸਾਹਮਣੇ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਹੈ।
2 ਨਵੰਬਰ 2026 ਤੋਂ ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੋਵੇਗਾ
ਅਸਤੀਫ਼ਾ ਤੁਰੰਤ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਨਹੀਂ ਹੋਵੇਗਾ। ਜਸਟਿਸ ਚੈਟਰਜੀ ਨੇ 2 ਨਵੰਬਰ 2026 ਤੋਂ ਸੇਵਾ ਖ਼ਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਗੱਲ ਕਹੀ ਹੈ। TOI ਦੀ ਰਿਪੋਰਟ ਮੁਤਾਬਕ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਵੀ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੇ 21 ਦਿਨਾਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਚੋਣ ਕਮਿਸ਼ਨ ਵੱਲੋਂ ਕੋਈ ਜਵਾਬ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦਾ ਤਾਂ 25 ਸਤੰਬਰ ਨੂੰ ਭੇਜੇ ਗਏ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੱਤਰ ਨੂੰ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਵਜੋਂ ਮੰਨਿਆ ਜਾਵੇ।
ਇਹ ਮਾਮਲਾ ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਾਹਮਣੇ ਆਇਆ ਹੈ ਜਦੋਂ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਵਿੱਚ SIR ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਤਹਿਤ ਵੋਟਰ ਸੂਚੀ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਕਾਨੂੰਨੀ ਗਤੀਵਿਧੀਆਂ ਜਾਰੀ ਹਨ। SIR ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਮਾਮਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੋਟਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮਾਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਅਪੀਲਾਂ ਅਤੇ ਇਤਰਾਜ਼ਾਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਵਿੱਚ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲਾਂ ਦੀ ਭੂਮਿਕਾ ਹੈ।
ਜਸਟਿਸ ਚੈਟਰਜੀ ਦੇ ਅਸਤੀਫ਼ੇ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਪੱਖ ਜਾਂ SIR ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਦੇ ਹੱਕ ਜਾਂ ਵਿਰੋਧ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤੇ ਬਿਆਨ ਵਜੋਂ ਨਹੀਂ ਦੇਖਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਉਪਲਬਧ ਰਿਪੋਰਟਾਂ ਮੁਤਾਬਕ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਨਿੱਜੀ ਕੰਮਕਾਜੀ ਹਾਲਾਤ, ਸੜਕਾਂ ਦੀ ਸਥਿਤੀ, ਭਾਰੀ ਟ੍ਰੈਫਿਕ ਅਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਦੇ ਲੰਬੇ ਸਫ਼ਰ ਨੂੰ ਮੁੱਖ ਕਾਰਨਾਂ ਵਜੋਂ ਦਰਸਾਇਆ ਹੈ।
2 ਨਵੰਬਰ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਅਪੀਲੀ ਟ੍ਰਿਬਿਊਨਲ-11 ਵਿੱਚ ਮੁਰਸ਼ਿਦਾਬਾਦ ਨਾਲ ਸਬੰਧਤ ਲੰਬਿਤ ਮਾਮਲਿਆਂ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਲਈ ਕੀ ਵਿਵਸਥਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਇਹ ਅੱਗੇ ਤੈਅ ਹੋਵੇਗਾ। ਵੱਡੀ ਗਿਣਤੀ ਵਿੱਚ ਲੰਬਿਤ ਅਪੀਲਾਂ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਨਵੇਂ ਜੱਜ ਦੀ ਨਿਯੁਕਤੀ ਜਾਂ ਕੰਮ ਦਾ ਮੁੜ ਵੰਡ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਫਿਲਹਾਲ ਉਪਲਬਧ ਜਾਣਕਾਰੀ ਮੁਤਾਬਕ ਜਸਟਿਸ ਚੈਟਰਜੀ ਦਾ ਅਹੁਦਾ ਛੱਡਣ ਦਾ ਫੈਸਲਾ 2 ਨਵੰਬਰ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵੀ ਹੋਵੇਗਾ।
