బ్లాక్ సీలో భారతీయ సిబ్బంది ఉన్న లైబీరియా చమురు ట్యాంకర్‌పై సముద్ర డ్రోన్ దాడి

రష్యాలోని బ్లాక్ సీ తీరానికి సమీపంలో భారతీయ నావికులు ఉన్న లైబీరియా చమురు ట్యాంకర్‌పై సముద్ర డ్రోన్ దాడి జరగడంతో నౌకలో మంటలు చెలరేగాయి. నౌకలో ఉన్న 23 మంది సిబ్బంది మొత్తం భారతీయులే కాగా, వారందరినీ సురక్షితంగా బయటకు తరలించారు. గత 48 గంటల్లో భారతీయ నావికులు ఉన్న నౌకలకు సంబంధించిన దాడుల్లో ఇది మూడో ఘటన. అంతకుముందు అక్టోబర్ 5, 6 తేదీల్లో బ్లాక్ సీ, హోర్ముజ్ జలసంధిలో భారతీయ సిబ్బంది ఉన్న మరో రెండు నౌకలను లక్ష్యంగా చేసుకున్నారు. ఈ ఘటనల్లో 11 మంది భారతీయులు గాయపడ్డారు.

బ్లాక్ సీలో చమురు ట్యాంకర్‌పై సముద్ర డ్రోన్ దాడి

రష్యా రవాణా మంత్రిత్వ శాఖ ప్రకారం, బ్లాక్ సీలో రష్యాకు చెందిన రిసార్ట్ నగరం సోచి సమీపంలో ఒక చమురు ట్యాంకర్‌ను సముద్ర డ్రోన్ లక్ష్యంగా చేసుకుంది. దాడి అనంతరం నౌకలో మంటలు చెలరేగడంతో సముద్రంలో ముడి చమురు దగ్ధమైంది.

మంటలు, పొగ సోచిలోని కొన్ని ప్రాంతాల నుంచి కూడా కనిపించాయి. ఆ ప్రాంతంలో ఆకాశం నల్లటి పొగతో కప్పబడింది. ఈ ఘటన బ్లాక్ సీలో పెరుగుతున్న సముద్ర భద్రతా ప్రమాదాన్ని మరోసారి ముందుకు తెచ్చింది.

ప్రాథమిక సమాచారం ప్రకారం, ఈ దాడి ఉక్రెయిన్ వైపు నుంచి జరిగి ఉండవచ్చని అనుమానిస్తున్నారు. అయితే, దాడికి బాధ్యతపై తుది అధికారిక ధ్రువీకరణ అందుబాటులో ఉన్న సమాచారంలో పేర్కొనబడలేదు.

నౌక ఉక్రెయిన్ ఆంక్షల జాబితాలో ఉంది

దాడికి గురైన ఎఫ్రామాక్స్ రియో ట్యాంకర్ లైబీరియా జెండా కింద కార్యకలాపాలు నిర్వహిస్తోంది. ది కీవ్ ఇండిపెండెంట్ నివేదిక ప్రకారం, ఈ నౌక ఉక్రెయిన్ ఆంక్షల జాబితాలో ఉంది.

ఈ నౌకను రష్యా అనబడే ‘షాడో ఫ్లీట్’లో భాగంగా పేర్కొన్నారు. పాశ్చాత్య ఆంక్షలను తప్పించుకుంటూ రష్యా చమురు, ఇతర వస్తువుల ఎగుమతికి సహాయపడుతున్నట్లు ఆరోపణలు ఎదుర్కొంటున్న ట్యాంకర్లు, ఇతర నౌకల నెట్‌వర్క్‌ను రష్యా షాడో ఫ్లీట్‌గా పేర్కొంటారు.

ఉక్రెయిన్ ఫిబ్రవరిలో ఈ నౌకపై ఆంక్షలు విధించింది. ఇలాంటి నౌకల నెట్‌వర్క్ రష్యాకు కీలకమైన ఇంధన ఆదాయాన్ని కొనసాగించేందుకు సహాయపడుతుందని, అదే ఆదాయంతో రష్యా ఉక్రెయిన్‌పై యుద్ధానికి నిధులు సమకూరుస్తోందని ఉక్రెయిన్ తెలిపింది.

అక్టోబర్ 5, 6 తేదీల్లోనూ భారతీయ సిబ్బంది ఉన్న నౌకలపై దాడులు

గత రెండు రోజుల్లో భారతీయ నావికులు ఉన్న నౌకలకు సంబంధించిన మరో రెండు తీవ్రమైన ఘటనలు చోటుచేసుకున్నాయి. అక్టోబర్ 6న హోర్ముజ్ జలసంధిలో పనామా జెండాతో ఉన్న వాణిజ్య నౌక ఎంటీ ఆన్ పీస్‌పై దాడి జరిగింది. ఈ నౌకలో మొత్తం 17 మంది భారతీయులు ఉన్నారు. దాడిలో 11 మంది భారతీయులు గాయపడ్డారు.

హోర్ముజ్ జలసంధి ప్రపంచంలోని అత్యంత ముఖ్యమైన సముద్ర వాణిజ్య మార్గాల్లో ఒకటి. ఇక్కడ ఏదైనా పెద్ద భద్రతా సంక్షోభం ఏర్పడితే దాని ప్రభావం ప్రపంచ ఇంధన సరఫరాపై పడే అవకాశం ఉంది.

దీనికి ఒక రోజు ముందు, అక్టోబర్ 5న బ్లాక్ సీలో ఎంవీ రోయాద్ మమ్మదోవ్ అనే నౌకపై దాడి జరిగింది. రొమేనియా సమీపంలో దాడి జరిగిన అనంతరం ఈ నౌక మునిగిపోయింది. నౌకలో ముగ్గురు భారతీయ నావికులు ఉన్నారు. ఈ ఘటనలో ఇద్దరు విదేశీ పౌరులు మరణించగా, సిబ్బందిలోని 11 మందిని సురక్షితంగా రక్షించారు. నౌకపై రష్యా డ్రోన్‌తో దాడి జరిగిందని ఉక్రెయిన్ అధ్యక్షుడు వొలోదిమిర్ జెలెన్‌స్కీ ఆరోపించారు.

ఈ విధంగా కేవలం 48 గంటల్లో భారతీయ నావికులు ఉన్న మూడు నౌకలకు సంబంధించిన దాడుల ఘటనలు సముద్ర భద్రతపై ఆందోళనను పెంచాయి.

రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధంలో కీలక సముద్ర రంగంగా బ్లాక్ సీ

రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధ సమయంలో బ్లాక్ సీ కీలకమైన సంఘర్షణ ప్రాంతాల్లో ఒకటిగా మారింది. అందుబాటులో ఉన్న సమాచారం ప్రకారం, గత సుమారు రెండు నెలల్లో రష్యా, ఉక్రెయిన్ వైపుల నుంచి 300కు పైగా నౌకలను లక్ష్యంగా చేసుకున్నట్లు వెల్లడైంది.

ఈ నౌకల్లో ధాన్యం రవాణా చేసే నౌకలు, చమురు ట్యాంకర్లు, ఇతర సరుకు రవాణా నౌకలు ఉన్నాయి. వరుస దాడుల కారణంగా ఈ ప్రాంతంలో సముద్ర వాణిజ్యం ప్రభావితమైంది. భద్రతా ప్రమాదాలను దృష్టిలో ఉంచుకుని నౌకల ఆపరేటర్లు, యజమానులు ఈ మార్గంలో ప్రయాణించకుండా తప్పుకుంటున్నారు. దీని ప్రత్యక్ష ప్రభావం సరుకు రవాణా ఖర్చుపై పడుతోంది. సముద్ర రవాణా మరింత ఖరీదవుతోంది.

ప్రపంచ ఆహార సరఫరాపై ఒత్తిడి పెరిగే అవకాశం

బ్లాక్ సీలో సముద్ర వాణిజ్యానికి అంతరాయం ఏర్పడటం వల్ల రష్యా, ఉక్రెయిన్‌లకు మాత్రమే ప్రభావం పరిమితం కాదు. రెండు దేశాలు ప్రపంచ ధాన్యం మార్కెట్లో కీలక పాత్ర పోషిస్తున్నాయి. రష్యా, ఉక్రెయిన్ కలిసి ప్రపంచ గోధుమ ఎగుమతుల్లో సుమారు 30 శాతం వాటాను కలిగి ఉన్నాయి. రెండు దేశాల నుంచి పెద్ద మొత్తంలో ధాన్యం బ్లాక్ సీ సముద్ర మార్గాల ద్వారా ఇతర దేశాలకు చేరుతుంది.

నౌకలపై దాడులు దీర్ఘకాలం కొనసాగి, సముద్ర మార్గాల ద్వారా ధాన్యం రవాణా ప్రభావితమైతే ప్రపంచ ఆహార సరఫరాపై ఒత్తిడి పెరగవచ్చు. దీంతో గోధుమ, మొక్కజొన్న వంటి ప్రధాన వ్యవసాయ వస్తువుల ధరలు పెరిగే ప్రమాదం కూడా పెరగవచ్చు.

రష్యా ధాన్యం ఎగుమతుల్లో భారీ తగ్గుదల

గణాంకాల ప్రకారం, ఆగస్టులో రష్యా ధాన్యం ఎగుమతులు 59 లక్షల టన్నుల నుంచి 17 లక్షల టన్నులకు తగ్గాయి. ఇది సుమారు 71 శాతం తగ్గుదల. సెప్టెంబర్‌లో కూడా రష్యా ధాన్యం ఎగుమతుల్లో సుమారు 50 శాతం తగ్గుదల ఉంటుందని అంచనా వేస్తున్నారు. ఇది సుమారు 24.5 లక్షల టన్నులకు చేరవచ్చని అంచనా.

రష్యా ధాన్యాన్ని కొనుగోలు చేసే దేశాల సంఖ్య కూడా 43 నుంచి 16కు తగ్గింది. అలాగే రష్యా నుంచి ధాన్యం రవాణా చేసే నౌకాశ్రయాల సంఖ్య 47 నుంచి 10కు తగ్గింది. దేశంలోని అతిపెద్ద నౌకాశ్రయం నోవోరోసిస్క్ నుంచి ధాన్యం రవాణా 24.9 లక్షల టన్నుల నుంచి 10.4 లక్షల టన్నులకు తగ్గింది.

ఈ గణాంకాలు నౌకాశ్రయాలు, సముద్ర నౌకలపై పెరుగుతున్న దాడులు రష్యా ధాన్యం వ్యాపారంపై ప్రభావం చూపుతున్నాయని సూచిస్తున్నాయి. రెండు దేశాల గిడ్డంగుల్లో ధాన్యం ఉన్నప్పటికీ, కొనుగోలు చేసే దేశాలకు దాన్ని చేరవేయడంలో అడ్డంకులు పెరుగుతున్నాయి.

గోధుమ ధరల్లో సుమారు 30 శాతం పెరుగుదల

సముద్ర సరఫరా మార్గాల్లో ఏర్పడిన అంతరాయం అంతర్జాతీయ వ్యవసాయ వస్తువుల మార్కెట్‌పై కూడా ప్రభావం చూపుతోంది. అందుబాటులో ఉన్న సమాచారం ప్రకారం, గత ఏడాది కాలంలో గోధుమ ధరలు సుమారు 30 శాతం పెరిగాయి.

బ్లాక్ సీలో నౌకలపై దాడులు, సముద్ర మార్గాల అసురక్షిత పరిస్థితి కొనసాగితే సరఫరా గొలుసుపై ఒత్తిడి మరింత పెరగవచ్చు. దీంతో దిగుమతులపై ఆధారపడే దేశాలకు ఆహార భద్రత, ధరల నియంత్రణ సవాలుగా మారవచ్చు.

ఉక్రెయిన్ రోడ్డు, రైలు మార్గాల్లో ఎగుమతులు పెంచింది

సముద్ర మార్గాలు ప్రభావితమైన తర్వాత ఉక్రెయిన్ ధాన్యం ఎగుమతుల కోసం రోడ్డు, రైలు నెట్‌వర్క్ వినియోగాన్ని పెంచింది. అయితే, ఈ మార్గాల సామర్థ్యం బ్లాక్ సీ నౌకాశ్రయాలతో పోలిస్తే చాలా తక్కువగా ఉంది.

ఉక్రెయిన్ డాన్యూబ్ నది మార్గం ద్వారా కూడా పరిమిత స్థాయిలో ధాన్యాన్ని రవాణా చేస్తోంది. అయితే నీటి మట్టం, రవాణా సామర్థ్యం వంటి పరిమితుల కారణంగా ఈ మార్గం సముద్ర మార్గం ద్వారా జరిగే భారీ స్థాయి ఎగుమతులను పూర్తిగా భర్తీ చేయలేకపోతోంది.

దీంతో బ్లాక్ సీలో దీర్ఘకాలం అంతరాయం కొనసాగితే ఉక్రెయిన్ తన సంప్రదాయ సముద్ర ఎగుమతి స్థాయిని కొనసాగించడం కష్టమవచ్చు.

మొక్కజొన్న ప్రపంచ సరఫరాపైనా ముప్పు

బ్లాక్ సీ ప్రాంతంలో పెరుగుతున్న ఉద్రిక్తత ప్రభావం గోధుమలకు మాత్రమే పరిమితం కాదు. ప్రపంచ మొక్కజొన్న సరఫరాపైనా ఒత్తిడి పెరిగే అవకాశం ఉంది.

2025-26లో ఉక్రెయిన్ 2.3 కోట్ల టన్నుల మొక్కజొన్నను ఎగుమతి చేసింది. ఇది ప్రపంచ మొత్తం మొక్కజొన్న ఎగుమతుల్లో సుమారు 12 శాతం.

సముద్ర మార్గాలపై దాడులు, భద్రతా ప్రమాదాలు దీర్ఘకాలం కొనసాగితే ఉక్రెయిన్ మొక్కజొన్న ఎగుమతులపై కూడా ప్రభావం పడవచ్చు. దీంతో అంతర్జాతీయ మార్కెట్‌లో అందుబాటులో ఉన్న పరిమాణం తగ్గి, ధరలపై ఒత్తిడి పెరిగే అవకాశం ఉంది.

భారతీయ నావికుల భద్రతపై కూడా ఆందోళన

48 గంటల్లో భారతీయ సిబ్బంది ఉన్న మూడు నౌకలకు సంబంధించిన ఘటనలు సముద్ర వాణిజ్యంతో పాటు భారతీయ నావికుల భద్రతను కూడా కీలక అంశంగా మార్చాయి.

బ్లాక్ సీ, హోర్ముజ్ జలసంధి రెండూ ప్రపంచ సముద్ర వాణిజ్యానికి కీలక మార్గాలు. ఒకవైపు రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం కారణంగా బ్లాక్ సీలో ప్రమాదం పెరిగింది. మరోవైపు హోర్ముజ్ జలసంధిలో ఏదైనా దాడి జరిగితే ఇంధనం, వాణిజ్య నౌకల రాకపోకలపై ప్రభావం పడే అవకాశం ఉంది.

ఈ ఘటనల నేపథ్యంలో నౌకల భద్రత, సముద్ర బీమా, సరుకు రవాణా ఖర్చులు, ప్రపంచ ఆహార మరియు ఇంధన సరఫరాపై పడే ప్రభావంపై ఆందోళన పెరుగుతోంది. సముద్ర దాడులు కొనసాగితే దాని ప్రభావం ప్రాంతీయ సంఘర్షణను దాటి ప్రపంచ వాణిజ్యం, వస్తువుల ధరల వరకు విస్తరించే అవకాశం ఉంది.