పశ్చిమ ఆసియాలో కొనసాగుతున్న ఇరాన్–అమెరికా ఉద్రిక్తతల మధ్య భారత రూపాయిపై నిరంతర ఒత్తిడి కొనసాగుతోంది. అమెరికా డాలర్‌తో పోలిస్తే రూపాయి బలహీనపడటం విధాన నిర్ణేతల ఆందోళనలను పెంచుతోంది. అంతర్జాతీయ మార్కెట్లలో అస్థిరత, భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు మరియు గ్లోబల్ అనిశ్చితి భారత ఆర్థిక పరిస్థితిపై అదనపు ఒత్తిడిని సృష్టిస్తున్నాయి.
భారతీయ రిజర్వ్ బ్యాంక్ (RBI) కరెన్సీ మార్కెట్‌లో స్థిరత్వాన్ని తీసుకురావడానికి 2013 గ్లోబల్ ఆర్థిక అస్థిరత సమయంలో అమలు చేసిన వ్యూహాలను మళ్లీ ఉపయోగించే అవకాశాన్ని పరిశీలిస్తున్నట్లు సంకేతాలు ఇచ్చింది.
ఆర్థిక నిపుణుల ప్రకారం రూపాయి బలహీనతకు అనేక అంతర్జాతీయ మరియు దేశీయ కారణాలు ఉన్నాయి. అంతర్జాతీయ స్థాయిలో ముడి చమురు ధరల మార్పులు, విదేశీ పెట్టుబడిదారుల జాగ్రత్త వైఖరి మరియు అభివృద్ధి చెందుతున్న మార్కెట్ల నుంచి మూలధన ఉపసంహరణలు ప్రధాన కారణాలుగా గుర్తించబడుతున్నాయి. దిగుమతులపై ఆధారపడిన భారతదేశానికి డాలర్ బలపడటం నేరుగా రూపాయిపై ఒత్తిడిని పెంచుతోంది.
ప్రపంచవ్యాప్తంగా నెలకొన్న అనిశ్చితి కారణంగా పెట్టుబడిదారులు సురక్షిత ఆస్తుల వైపు మళ్లుతున్నారు. దీని ప్రభావంగా అభివృద్ధి చెందుతున్న ఆర్థిక వ్యవస్థల కరెన్సీలపై అదనపు ఒత్తిడి ఏర్పడుతోంది.
సమాచార వర్గాలు మరియు ప్రస్తుత ఆర్థిక సంకేతాల ప్రకారం, రూపాయిని స్థిరీకరించేందుకు RBI 2013 ‘టేపర్ టాంట్రం’ సంక్షోభ సమయంలో తీసుకున్న చర్యలను మళ్లీ అమలు చేసే అంశాన్ని పరిశీలిస్తోంది. ఆ సమయంలో అమెరికా ఫెడరల్ రిజర్వ్ ద్రవ్యత తగ్గింపుకు సంబంధించిన సంకేతాలు ఇవ్వడంతో గ్లోబల్ మార్కెట్ల నుంచి భారీ స్థాయిలో మూలధనం బయటకు వెళ్లడం ప్రారంభమైంది. దాంతో భారత కరెన్సీపై తీవ్రమైన ఒత్తిడి ఏర్పడింది.
‘టేపర్ టాంట్రం’ అనేది అమెరికా కేంద్ర బ్యాంక్ అయిన ఫెడరల్ రిజర్వ్ మార్కెట్‌లోని అదనపు ద్రవ్యతను వెనక్కి తీసుకోవడం ప్రారంభించే పరిస్థితిని సూచిస్తుంది. దీని కారణంగా గ్లోబల్ పెట్టుబడిదారులు ప్రమాదకర మార్కెట్ల నుంచి నిధులను ఉపసంహరించుకుని అమెరికా వంటి సురక్షిత మార్కెట్లలో పెట్టుబడులు పెట్టడం ప్రారంభిస్తారు. దీని ప్రభావంగా స్థానిక కరెన్సీ బలహీనపడటం, స్టాక్ మార్కెట్లలో పతనం, డాలర్ డిమాండ్ పెరగడం మరియు విదేశీ పెట్టుబడులు తగ్గడం వంటి పరిస్థితులు ఏర్పడతాయి. భారత్ 2013లో ఇదే పరిస్థితిని ఎదుర్కొంది.
2013 సంక్షోభ సమయంలో RBI మార్కెట్‌లో డాలర్లను విక్రయించి రూపాయికి మద్దతు ఇచ్చింది. అదేవిధంగా స్వల్పకాలిక వడ్డీ రేట్లపై కఠిన చర్యలు, విదేశీ మూలధన ప్రవాహాలను పెంచేందుకు ప్రత్యేక పథకాలు మరియు ద్రవ్యత నిర్వహణకు సంబంధించి కఠిన చర్యలు అమలు చేసింది. ఈ చర్యల ఉద్దేశ్యం విదేశీ మారక మార్కెట్‌లో సమతౌల్యాన్ని నిలుపుకోవడం మరియు రూపాయి వేగంగా పతనం కాకుండా నియంత్రించడం.
