આયુષ્માન કાર્ડ હોવા છતાં જો હોસ્પિટલ સારવાર આપવાનો ઇનકાર કરે અથવા ફરજિયાત ચુકવણી કરાવે, તો દર્દી CGRMS PMJAY પોર્ટલ અથવા આયુષ્માન ભારતની ટોલ-ફ્રી હેલ્પલાઇન 14555 દ્વારા ફરિયાદ નોંધાવી શકે છે. ફરિયાદ માટે જરૂરી દસ્તાવેજો અને હોસ્પિટલ સંબંધિત માહિતી અગાઉથી તૈયાર રાખવી જરૂરી છે.
જો હોસ્પિટલ આયુષ્માન કાર્ડ સ્વીકારતી નથી અથવા મફત સારવાર આપવાનો ઇનકાર કરે છે, તો ફરિયાદ નોંધાવતા પહેલાં ઘટનાથી સંબંધિત જરૂરી પુરાવા સુરક્ષિત રાખવા જોઈએ. હોસ્પિટલ પ્રશાસન પાસેથી સારવાર ન આપવાનું અથવા કાર્ડ રિજેક્ટ કરવાનું કારણ લેખિતમાં માંગવું જોઈએ. સારવારનો ઇનકાર કરનાર ડૉક્ટર અથવા સ્ટાફનું નામ, ઘટનાની તારીખ અને સમય પણ નોંધવા જોઈએ.
હોસ્પિટલની પર્ચી, ડૉક્ટરનું પ્રિસ્ક્રિપ્શન, ટેસ્ટ રિપોર્ટ અને અન્ય તબીબી દસ્તાવેજો સાચવીને રાખવા જોઈએ. સારવાર માટે કોઈ ચુકવણી કરવામાં આવી હોય તો તેની રસીદ અથવા બિલ પણ સુરક્ષિત રાખવું જોઈએ. આ ઉપરાંત હોસ્પિટલનું સાચું નામ, બ્રાન્ચ અને લોકેશન તેમજ દર્દીનો આયુષ્માન કાર્ડ નંબર અને જરૂરી ઓળખ દસ્તાવેજો પાસે રાખવા જોઈએ. ફરિયાદ નોંધાવતી વખતે આ માહિતી ઉપયોગી રહેશે.
આયુષ્માન કાર્ડ સાથે જોડાયેલા સારવાર સંબંધિત મામલાની ફરિયાદ CGRMS PMJAY પોર્ટલ પર નોંધાવી શકાય છે. સૌપ્રથમ cgrms.pmjay.gov.in વેબસાઇટ પર જવું અને હોમપેજના નીચે આપવામાં આવેલા Register Your Grievance વિકલ્પ પર ક્લિક કરવું. ત્યારબાદ યોજના તરીકે PMJAY પસંદ કરવું.
હવે પોતાનું નામ, સરનામું, મોબાઇલ નંબર અને આયુષ્માન કાર્ડ સંબંધિત માહિતી દાખલ કરવી. ફરિયાદની કેટેગરીમાં Hospital વિકલ્પ પસંદ કરીને સંબંધિત હોસ્પિટલનું નામ અને અન્ય માહિતી ભરવી. ત્યારબાદ Grievance Descriptionમાં સમગ્ર ઘટનાની સ્પષ્ટ માહિતી લખવી. તેમાં સારવારના ઇનકારનું કારણ, ડૉક્ટર અથવા સ્ટાફનું નામ, તારીખ અને સમય જેવી માહિતી સામેલ કરવી.
ત્યારબાદ હોસ્પિટલની પર્ચી, ડૉક્ટરનું પ્રિસ્ક્રિપ્શન, લેખિત રિજેકશન, બિલ અથવા અન્ય સંબંધિત દસ્તાવેજો અપલોડ કરવા. ફોર્મ સબમિટ કર્યા બાદ સ્ક્રીન પર મળતો ફરિયાદ નંબર સુરક્ષિત રાખવો. આ નંબરની મદદથી બાદમાં ફરિયાદનું સ્ટેટસ ટ્રેક કરી શકાય છે.
ઓનલાઈન ફરિયાદ નોંધાવવા માટે ઇન્ટરનેટ ઉપલબ્ધ ન હોય તો આયુષ્માન ભારતની ટોલ-ફ્રી હેલ્પલાઇન 14555 પર કોલ કરી શકાય છે. કોલ કર્યા બાદ IVR દ્વારા પસંદગીની ભાષા પસંદ કરીને કસ્ટમર કેર એક્ઝિક્યુટિવ સાથે વાત કરવાનો વિકલ્પ પસંદ કરવો.
એક્ઝિક્યુટિવને દર્દીનું નામ, આયુષ્માન કાર્ડ નંબર અને જ્યાં સારવારનો ઇનકાર કરવામાં આવ્યો તે હોસ્પિટલની સંપૂર્ણ માહિતી આપવી. ત્યારબાદ ઘટનાની તારીખ, સારવાર ન કરવાનું કારણ અને સંબંધિત ડૉક્ટર અથવા સ્ટાફની માહિતી શેર કરવી. જો હોસ્પિટલે કોઈ ચુકવણી લીધી હોય અથવા તેની રસીદ આપી હોય, તો તેની માહિતી પણ ફરિયાદમાં નોંધાવવી.
ફરિયાદ નોંધાયા બાદ મળતો ફરિયાદ નંબર જરૂરથી નોંધવો. આ નંબર દ્વારા 14555 પર ફરી સંપર્ક કરીને ફરિયાદ પર થયેલી કાર્યવાહી અને તેનું સ્ટેટસ જાણી શકાય છે.
