સાયબર ફ્રોડ રોકવા માટે સરકારે મોબાઇલ અને સિમ યુઝર્સ માટે કડક નિયમો લાગુ કર્યા છે. હવે કોઈ સિમ કે IMEI નંબરનો ખોટો ઉપયોગ થવા પર સિમ માલિક અને યુઝર બંને જવાબદાર રહેશે. નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરવા પર ત્રણ વર્ષ સુધીની જેલ અને 50 લાખ રૂપિયા સુધીનો દંડ થઈ શકે છે.
Cyber Fraud Rules India: ભારતમાં સાયબર ફ્રોડ રોકવા માટે દૂરસંચાર વિભાગે મોબાઇલ અને સિમ યુઝર્સ માટે કડક નિયમો લાગુ કર્યા છે. હવે કોઈ સિમ કે IMEI નંબરનો ખોટો ઉપયોગ થવા પર માત્ર તે વ્યક્તિ જ નહીં, પરંતુ સિમ માલિક પણ જવાબદાર રહેશે. નવી ગાઇડલાઇન્સ અનુસાર, બધા મોબાઇલ ફોન, મોડ્યુલ, મોડેમ અને સિમ બોક્સનો IMEI નંબર Device Setu પોર્ટલ પર રજિસ્ટર કરવો ફરજિયાત છે. નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરવા પર ત્રણ વર્ષ સુધીની સજા અને 50 લાખ રૂપિયા સુધીનો દંડ લગાવી શકાય છે, જેથી ડિજિટલ સુરક્ષા અને યુઝર્સની પ્રાઇવસી સુનિશ્ચિત થઈ શકે.
સાયબર ફ્રોડમાં સખ્તાઈ
સાયબર ફ્રોડ રોકવા માટે સરકારે નિયમો કડક કર્યા છે. દૂરસંચાર વિભાગે કહ્યું છે કે જો કોઈના નામે રજિસ્ટર સિમનો ખોટો ઉપયોગ થાય છે, તો માત્ર તે વ્યક્તિ જ નહીં, પરંતુ સિમ માલિક પણ જવાબદાર રહેશે. મીડિયા રિપોર્ટ્સ અનુસાર, કોઈ યુઝરના સિમથી ફ્રોડ કે ગેરકાયદેસર પ્રવૃત્તિ થવા પર તે યુઝરને પણ કાયદેસરની કાર્યવાહીનો સામનો કરવો પડશે.
વિભાગે લોકોને સચેત કર્યા છે કે સિમ કોઈ બીજાને આપતા પહેલા સાવચેતી રાખે. જો કોઈ બીજી વ્યક્તિ સિમનો ખોટો ઉપયોગ કરે છે, તો બંને વિરુદ્ધ કાર્યવાહી કરી શકાય છે. આ પગલાનો ઉદ્દેશ્ય સાયબર ફ્રોડ પર નિયંત્રણ અને ડિજિટલ સુરક્ષાને વધારવાનો છે.
કયા મામલાઓમાં રહો એલર્ટ
દૂરસંચાર વિભાગે ચેતવણી આપી છે કે છેડછાડ કરેલા IMEI નંબરવાળા મોબાઇલ ડિવાઇસનો ઉપયોગ કરનારા, આવા ડિવાઇસ ખરીદનારા અથવા નકલી દસ્તાવેજોથી સિમ લેનારા યુઝર્સ સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. આ ઉપરાંત, કોલિંગ લાઇન આઇડેન્ટિટી બદલતી એપ્સ અને વેબસાઇટ્સનો ઉપયોગ કરવાથી પણ બચવાની સલાહ આપવામાં આવી છે.
સરકારની નવી ગાઇડલાઇન્સ અનુસાર, હવે ભારતમાં બનતા દરેક મોબાઇલ ફોન, મોડ્યુલ, મોડેમ અને સિમ બોક્સનો IMEI નંબર Device Setu (ICDR) પોર્ટલ પર પ્રથમ વેચાણ, ટેસ્ટિંગ કે રિસર્ચ પહેલાં રજિસ્ટર કરવો ફરજિયાત કરી દેવામાં આવ્યો છે. વિદેશી ડિવાઇસનો IMEI નંબર પણ આ જ રીતે રજિસ્ટર કરવો પડશે.
કાનૂનમાં સજા અને દંડ
કાનૂન હેઠળ ટેલિકમ્યુનિકેશન આઇડેન્ટિફાયર (IMEI) ને બદલવા કે તેમાં છેડછાડ કરવા પર ત્રણ વર્ષ સુધીની સજા અને 50 લાખ રૂપિયા સુધીનો દંડ અથવા બંને થઈ શકે છે. IMEI બદલનારા ઉપકરણોનું નિર્માણ, ઉપયોગ અને રાખવા પર પણ સંપૂર્ણપણે પ્રતિબંધ છે.
વિભાગે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે નિયમોનું ઉલ્લંઘન કરનારા યુઝર્સ સામે કડક કાર્યવાહી કરવામાં આવશે. તેનો ઉદ્દેશ્ય ડિજિટલ છેતરપિંડીને રોકવાનો અને મોબાઇલ યુઝર્સની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવાનો છે.
