દેહરાદૂનમાં મુખ્યમંત્રી પુષ્કર સિંહ ધામીના નિવાસસ્થાને આયોજિત સંવાદ કાર્યક્રમ દરમિયાન CNI ગર્લ્સ સ્કૂલની તાઈક્વાન્ડો ખેલાડી સાયરા પોતાની આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધામાં પસંદગી છતાં આર્થિક મુશ્કેલીની વાત કરતાં ભાવુક થઈ ગઈ હતી. તેણે જણાવ્યું હતું કે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધામાં ભાગ લેવા માટે આશરે 1.50 લાખ રૂપિયાની વ્યવસ્થા કરવી તેના માટે પડકાર બની હતી.
સાયરા મુજબ, જમ્મુમાં યોજાયેલી રાષ્ટ્રીય તાઈક્વાન્ડો સ્પર્ધા બાદ રોમાનિયામાં યોજાનારી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધા માટે તેની પસંદગી થઈ હતી. સ્પર્ધામાં ભાગ લેવા માટે મુસાફરી સહિત કુલ ખર્ચ આશરે 3.70 લાખ રૂપિયા હોવાનું જણાવાયું હતું. તેમાં આશરે 1.70 લાખ રૂપિયાની મદદ કાઉન્સિલ તરફથી કરવામાં આવવાની હતી, જ્યારે લગભગ 1.50થી 1.60 લાખ રૂપિયાની વ્યવસ્થા સાયરાએ પોતે કરવાની હતી. આર્થિક સંસાધનો એકત્રિત ન કરી શકવાને કારણે તે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધામાં ભાગ લઈ શકી નહોતી.
મુખ્યમંત્રીના નિવાસસ્થાને યોજાયેલા કાર્યક્રમમાં સાયરાએ પોતાની વાત રજૂ કરતી વખતે જણાવ્યું હતું કે તેની આંતરરાષ્ટ્રીય તાઈક્વાન્ડો સ્પર્ધા માટે પસંદગી થઈ હતી અને તેની પાસેથી 1.50 લાખ રૂપિયા માંગવામાં આવ્યા હતા, જેના કારણે તે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરની સ્પર્ધામાં રમી શકી નહોતી. તેની વાત સાંભળ્યા બાદ મુખ્યમંત્રી ધામીએ અધિકારીઓને તેના સ્કૂલ અને તાઈક્વાન્ડો તાલીમ સંબંધિત માહિતી એકત્રિત કરવાના નિર્દેશ આપ્યા હતા.
વીડિયો સામે આવ્યા બાદ સોશિયલ મીડિયા પર આ મામલાને લાંચ માંગવાના આરોપ સાથે જોડીને ચર્ચા શરૂ થઈ હતી. જોકે, બાદમાં ઉત્તરાખંડ સરકારે સ્પષ્ટતા કરી હતી કે આ મામલો કોઈ સરકારી અધિકારી દ્વારા લાંચ માંગવાનો નહોતો. સરકાર મુજબ, સાયરા ખાનગી સંસ્થા Taekwondo Council of India મારફતે તાલીમ લઈ રહી હતી અને આ સંસ્થા દ્વારા જ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધા માટે તેની પસંદગી થઈ હતી.
સરકારના સ્પષ્ટીકરણ મુજબ, સ્પર્ધામાં જવા માટે કુલ ખર્ચ આશરે 3.70 લાખ રૂપિયા હતો. તેમાં ખાનગી સંસ્થા તરફથી આશરે 1.70 લાખ રૂપિયા વહન કરવામાં આવવાના હતા, જ્યારે બાકીની રકમ સાયરાએ પોતે એકત્રિત કરવાની હતી. સરકારનું કહેવું છે કે આ કોઈ સરકારી નોકરી, સરકારી પસંદગી પ્રક્રિયા અથવા સરકારી અધિકારી દ્વારા પૈસા માંગવાનો મામલો નહોતો, પરંતુ ખાનગી સંસ્થા મારફતે યોજાયેલી સ્પર્ધામાં ભાગ લેવા સંબંધિત ખર્ચનો મામલો હતો.
સાયારાએ પણ બાદમાં સ્પષ્ટતા કરતાં જણાવ્યું હતું કે તે મુખ્યમંત્રી સમક્ષ પૂરી માહિતી રજૂ કરી શકી નહોતી. તેના જણાવ્યા અનુસાર, તેણે જમ્મુમાં નેશનલ સ્પર્ધામાં ભાગ લીધો હતો અને ત્યારબાદ રોમાનિયામાં યોજાનારી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધા માટે તેની પસંદગી થઈ હતી. સ્પર્ધામાં જવા માટે જરૂરી રકમની વ્યવસ્થા થઈ શકી નહોતી અને તેથી તે ત્યાં રમી શકી નહોતી.
આ મામલે એ પણ સામે આવ્યું હતું કે સાયરાએ આ અંગે પોતાના સ્કૂલમાં પણ માહિતી આપી નહોતી. તેના કારણે શરૂઆતની વાતચીત અને બાદમાં સામે આવેલી વિસ્તૃત માહિતી વચ્ચે તફાવતને લઈને મૂંઝવણ ઊભી થઈ હતી. સરકારે આ જ કારણસર મામલાને સરકારી સ્તરે લાંચ માંગવા સાથે જોડવો ખોટો ગણાવ્યો છે.
સરકાર દ્વારા જાહેર કરાયેલા સ્પષ્ટીકરણમાં જણાવાયું હતું કે વિદ્યાર્થીની પ્રતિભા અને તેની સમસ્યાને ગંભીરતાથી લેવી જોઈએ, પરંતુ અધૂરી માહિતીના આધારે મામલાને અલગ સ્વરૂપ આપવું યોગ્ય નથી. સરકારે એવો પણ આરોપ લગાવ્યો હતો કે કેટલાક લોકોએ રાજકીય લાભ માટે આ મામલાને લાંચ માંગવાની ઘટના તરીકે રજૂ કરવાનો પ્રયાસ કર્યો.
મુખ્યમંત્રીના નિર્દેશ બાદ અધિકારીઓ દ્વારા સાયારાના સ્કૂલ, તાલીમ અને પસંદગી સંબંધિત તથ્યોની માહિતી એકત્રિત કરવામાં આવી રહી છે. આથી સ્પર્ધા માટે પસંદગી કઈ પ્રક્રિયા હેઠળ થઈ હતી, ખર્ચની સંપૂર્ણ વિગતો શું હતી અને ખાનગી સંસ્થા તરફથી કેટલી મદદ આપવામાં આવવાની હતી તે સ્પષ્ટ થઈ શકશે.
આ સમગ્ર ઘટનાક્રમમાં સાયરાએ મુખ્યમંત્રી સમક્ષ પૈસાની જરૂરિયાતની વાત કરી હતી, પરંતુ બાદમાં સરકાર અને ખુદ સાયરાની સ્પષ્ટતા મુજબ આ જરૂરિયાત આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધામાં ભાગ લેવાના ખર્ચની વ્યવસ્થા સાથે સંબંધિત હતી, સરકારી અધિકારી દ્વારા લાંચ માંગવા સાથે નહીં.
સાયારાની ભાવુક અપીલ બાદ મુખ્યમંત્રીએ અધિકારીઓને માહિતી એકત્રિત કરવાના નિર્દેશ આપ્યા હતા. હવે આગળની કાર્યવાહી ઉપલબ્ધ તથ્યો અને દસ્તાવેજોના આધારે કરવામાં આવશે.
આ મામલે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે રમવાની તક આર્થિક કારણોસર ગુમાવવાનો મુદ્દો પણ સામે આવ્યો છે. સ્પર્ધા ફી, મુસાફરી અને અન્ય ખર્ચ માટે સ્પષ્ટ સહાય વ્યવસ્થા હોય તો આવા ખેલાડીઓને ભવિષ્યમાં વધુ તકો મળી શકે છે.
સાયારાના મામલામાં રાષ્ટ્રીય સ્પર્ધા બાદ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધા માટે પસંદગી થઈ હતી, પરંતુ પસંદગી બાદ સ્પર્ધા સુધી પહોંચવા માટે જરૂરી આર્થિક સંસાધનોની વ્યવસ્થા થઈ શકી નહોતી. સમગ્ર મામલે સરકાર હાલ લાંચ માંગવાના આરોપને ખોટો ગણાવી રહી છે અને તેને ખાનગી સંસ્થા મારફતે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધામાં ભાગ લેવા સંબંધિત ખર્ચનો મામલો ગણાવી રહી છે. બીજી તરફ, સાયરાએ પણ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તે મુખ્યમંત્રી સમક્ષ સંપૂર્ણ વાત રજૂ કરી શકી નહોતી.સાયરા તાઈક્વાન્ડો ખેલાડીની આંતરરાષ્ટ્રીય પસંદગી બાદ 1.50 લાખ રૂપિયાની જરૂરિયાત મામલે સરકારની સ્પષ્ટતા
