ભારતીય રેલવેએ એસસી/એસટી કર્મચારીઓના પ્રમોશન સંબંધિત નિયમોમાં ફેરફાર કરીને બિન-સુરક્ષા શ્રેણીના પદો માટે ક્વોલિફાઇંગ માર્ક્સમાં 10 ટકાની છૂટ આપી છે. આરક્ષિત પદો ખાલી રહે તો ‘બેસ્ટ અમંગસ્ટ ધ ફેલ્ડ’ વ્યવસ્થા હેઠળ નિર્ધારિત ન્યૂનતમ ગુણ મેળવનારા અસફળ કર્મચારીઓમાંથી વધુ સારું પ્રદર્શન કરનારને પ્રમોશનની તક આપવામાં આવશે.
રેલવે બોર્ડે તમામ ઝોનલ મહાપ્રબંધકો અને ઉત્પાદન એકમોને નવા દિશાનિર્દેશ જારી કર્યા છે. બિન-સુરક્ષા શ્રેણીના પદો પર એસસી/એસટી કર્મચારીઓના પ્રમોશન માટેના લાયકાત માપદંડોમાં છૂટ આપવામાં આવી છે.
ગ્રુપ ‘સી’ પદોમાં વરિષ્ઠતાના આધારે થતી પસંદગીમાં એસસી/એસટી કર્મચારીઓને પ્રોફેશનલ એબિલિટી અને કુલ એગ્રીગેટ ગુણમાં 10 ટકાની છૂટ મળશે. ગ્રુપ ‘સી’થી ગ્રુપ ‘બી’ના 70 ટકા પસંદગી કોટામાં સામાન્ય વર્ગ માટે લેખિત પરીક્ષા અને કુલ ગુણમાં 60 ટકાના કટઓફની સામે એસસી/એસટી કર્મચારીઓ માટે આ મર્યાદા 50 ટકા રહેશે.
જોકે, સર્વિસ રેકોર્ડમાં ઓછામાં ઓછા 15 ગુણ મેળવવા ફરજિયાત રહેશે.
જો 10 ટકાની નિર્ધારિત છૂટ આપ્યા બાદ પણ પૂરતા એસસી/એસટી કર્મચારીઓ પ્રમોશન માટે ક્વોલિફાઇ ન થાય અને આરક્ષિત પદો ખાલી રહે, તો ‘બેસ્ટ અમંગસ્ટ ધ ફેલ્ડ’ વ્યવસ્થા હેઠળ અસફળ ઉમેદવારોમાંથી વધુ સારું પ્રદર્શન કરનારાઓની મેરિટ તૈયાર કરવામાં આવશે.
આ માટે ઉમેદવારને લેખિત પરીક્ષા, ઇન્ટરવ્યૂ અને સર્વિસ રેકોર્ડમાં અલગ-અલગ તેમજ કુલ મળીને ઓછામાં ઓછા 20 ટકા ગુણ મેળવવા જરૂરી રહેશે. નિર્ધારિત શરતો પૂરી કરનારા અસફળ કર્મચારીઓમાં વધુ ગુણ મેળવનારને ઉપલબ્ધ આરક્ષિત પદો પર પ્રમોશનની તક આપવામાં આવશે.
રેલવે બોર્ડે આ વ્યવસ્થા સ્પષ્ટ કરી છે કારણ કે અલગ-અલગ રેલવે મંડળોમાં એસસી/એસટી પ્રમોશન નિયમોને લઈને લાંબા સમયથી મૂંઝવણ હતી. યોગ્ય ઉમેદવારો ન મળવાને કારણે અનેક આરક્ષિત પદો ખાલી રહેતા હતા.
‘બેસ્ટ અમંગસ્ટ ધ ફેલ્ડ’ વ્યવસ્થા હેઠળ પ્રમોશન મેળવનારા કર્મચારીઓને શરૂઆતમાં 6 મહિના માટે એડ-હોક ધોરણે પ્રમોશન આપવામાં આવશે. આ સમયગાળા દરમિયાન તેમના કામકાજ, કાર્યકુશળતા અને આચરણનું મૂલ્યાંકન કરવામાં આવશે.
છ મહિના પૂર્ણ થયા બાદ સક્ષમ અધિકારી કામગીરીની સમીક્ષા કરશે. સંબંધિત કર્મચારીનું કામ સંતોષકારક જણાય ત્યાર બાદ જ પ્રમોશનને નિયમિત એટલે કે કાયમી કરવામાં આવશે.
રેલવેએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ટ્રેનોના સંચાલન અને મુસાફરોની સુરક્ષા સાથે જોડાયેલા સેફ્ટી કેટેગરીના પદો પર ક્વોલિફાઇંગ માર્ક્સ અથવા અન્ય માપદંડોમાં કોઈ છૂટ આપવામાં આવશે નહીં. સુરક્ષા સાથે જોડાયેલા પદો માટે હાલના લાયકાત માપદંડો લાગુ રહેશે.
આ ઉપરાંત, ગ્રુપ ‘સી’ હેઠળની Limited Departmental Competitive Examination (LDCE)માં પણ ‘બેસ્ટ અમંગસ્ટ ધ ફેલ્ડ’ વ્યવસ્થા લાગુ નહીં થાય, જ્યાં પેનલ મેરિટના આધારે તૈયાર કરવામાં આવે છે.
રેલવેએ એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે એસસી/એસટી કર્મચારી કોઈપણ છૂટનો લાભ લીધા વિના સામાન્ય લાયકાત માપદંડોના આધારે પસંદ થાય તો તેમને અનારક્ષિત (UR) સીટ પર સમાયોજિત કરવામાં આવશે. આથી આરક્ષિત કોટાની સીટ અન્ય પાત્ર એસસી/એસટી કર્મચારીઓ માટે ઉપલબ્ધ રહેશે. અગાઉ પૂર્ણ થઈ ચૂકેલી પસંદગી પ્રક્રિયાઓને નવા નિયમો હેઠળ ફરીથી ખોલવામાં આવશે નહીં.
