મહારાષ્ટ્રના ઠાણે જિલ્લાના ભિવંડી શહેરમાં શુક્રવારે મોડી રાત્રે જૂની ચાર માળની કોહિનૂર બિલ્ડિંગનો એક ભાગ ધરાશાયી થતાં ત્રણ લોકોના મોતની પુષ્ટિ થઈ છે. અનેક લોકો કાટમાળ નીચે ફસાયેલા હોવાની આશંકા વચ્ચે રાષ્ટ્રીય આપદા પ્રતિસાદ દળ (NDRF), ફાયર બ્રિગેડ, પોલીસ અને મહાનગરપાલિકાની ટીમો સતત રાહત અને બચાવ કામગીરીમાં જોડાયેલી છે.
માહિતી અનુસાર આ ઘટના ભિવંડીના નારપોલી વિસ્તારમાં આવેલા ભંડારી કમ્પાઉન્ડની કોહિનૂર બિલ્ડિંગમાં ગુરુવારે રાત્રે લગભગ 11:30 વાગ્યે બની હતી. ચાર માળની ઇમારતના ‘બી’ વિંગનો મોટો ભાગ અચાનક ધરાશાયી થયો હતો. તે સમયે ઇમારતમાં મરામતનું કામ ચાલી રહ્યું હતું. પ્રાથમિક માહિતી મુજબ ત્યાં કેટલાક મજૂરો કામ કરી રહ્યા હતા અને મરામતના કામની દેખરેખ માટે એક પરિવાર પણ હાજર હતો. ઇમારત ધરાશાયી થતાં સ્થાનિક લોકોએ તરત જ બચાવ કામગીરી શરૂ કરી અને પ્રશાસનને જાણ કરી. ત્યારબાદ ફાયર બ્રિગેડ, પોલીસ અને NDRFની ટીમો સ્થળ પર પહોંચી હતી.
પ્રશાસન દ્વારા જાહેર કરાયેલી પ્રાથમિક માહિતી મુજબ ઘટનામાં ત્રણ લોકોના મોત થયા છે. ઉપરાંત છથી આઠ લોકો કાટમાળ નીચે ફસાયેલા હોવાની આશંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. રાહત દળોએ અત્યાર સુધી એક મહિલાને સુરક્ષિત બહાર કાઢીને હોસ્પિટલમાં ખસેડી છે. ઘાયલોની સારવાર નજીકની હોસ્પિટલોમાં ચાલી રહી છે, જ્યારે અન્ય લોકોની શોધ માટે સતત કાટમાળ દૂર કરવાની કામગીરી ચાલુ છે. બચાવ દળો આધુનિક સાધનો અને શોધ તકનીકોની મદદથી કાટમાળમાં ફસાયેલા લોકો સુધી પહોંચવાનો પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. પ્રશાસનનું કહેવું છે કે તમામ લોકોનો પત્તો ન લાગે ત્યાં સુધી રાહત કામગીરી ચાલુ રહેશે.
મહાનગરપાલિકાના અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ કોહિનૂર બિલ્ડિંગને અગાઉથી જ જોખમી શ્રેણીમાં મૂકવામાં આવી હતી. ઇમારતને ‘કેટેગરી-સી’ જાહેર કરવામાં આવી હતી, જેનો અર્થ એ છે કે તેની રચના નબળી બની ગઈ હતી અને તેમાં રહેવું સુરક્ષિત નહોતું. મહાનગરપાલિકાએ અગાઉથી જ મોટા ભાગના પરિવારોને ઇમારત ખાલી કરવાની સૂચના આપી હતી. માહિતી મુજબ મોટા ભાગના રહેવાસીઓ ઇમારત છોડી ચૂક્યા હતા, પરંતુ મરામતના કામને કારણે કેટલાક મજૂરો અને એક પરિવાર તે સમયે અંદર હાજર હતા. તે દરમિયાન ઇમારતનો મોટો ભાગ ધરાશાયી થયો અને તેઓ કાટમાળ નીચે દટાઈ ગયા.
મહાનગરપાલિકાના અધિકારીઓના જણાવ્યા મુજબ ચાર માળની આ ઇમારતમાં કુલ 48 રૂમ હતા અને દરેક માળ પર 12 રૂમ બનાવવામાં આવ્યા હતા. ઇમારતની જર્જરિત સ્થિતિને ધ્યાનમાં રાખીને પ્રશાસને તેને અગાઉથી જ જોખમી જાહેર કરી હતી. તેમ છતાં મરામત દરમિયાન આ ઘટના બની હતી. સ્થાનિક લોકોના જણાવ્યા મુજબ ઇમારતની સ્થિતિ લાંબા સમયથી ખરાબ હતી. ઘટના બાદ આસપાસના લોકોએ અન્ય પરિવારોને સુરક્ષિત સ્થળે પહોંચાડવામાં મદદ કરી હતી.
ઘટનાની જાણ થતાં જ NDRF, ફાયર બ્રિગેડ, સ્થાનિક પોલીસ અને મહાનગરપાલિકાની સંયુક્ત ટીમ સ્થળ પર પહોંચી હતી. ભારે મશીનોની મદદથી કાટમાળ દૂર કરવાની કામગીરી શરૂ કરવામાં આવી હતી. રાહતકર્મીઓ સાવચેતીપૂર્વક કાટમાળ હટાવી જીવિત લોકોને શોધી રહ્યા છે જેથી ફસાયેલા લોકોને સુરક્ષિત બહાર કાઢી શકાય. બચાવ કામગીરી દરમિયાન આસપાસના વિસ્તારને સંપૂર્ણપણે ઘેરી લેવામાં આવ્યો છે અને સામાન્ય લોકોના પ્રવેશ પર પ્રતિબંધ મૂકવામાં આવ્યો છે. પ્રશાસને નાગરિકોને અફવાઓ પર ધ્યાન ન આપવા અને બચાવ કામગીરીમાં સહકાર આપવા અપીલ કરી છે.
ભિવંડી મહાનગરપાલિકાના અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે ઇમારતમાંથી સુરક્ષિત બહાર કાઢવામાં આવેલા લોકોને અસ્થાયી રીતે ગાયત્રી મંદિર-ગીતા હોલમાં રાખવામાં આવ્યા છે. ત્યાં તેમના રહેવા, ભોજન અને જરૂરી સુવિધાઓની વ્યવસ્થા કરવામાં આવી છે. પ્રશાસન દ્વારા અસરગ્રસ્ત પરિવારોને તમામ શક્ય સહાય ઉપલબ્ધ કરાવવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે.
ભિવંડી મહાનગરપાલિકાના મેયર નારાયણ ચૌધરીએ જણાવ્યું કે પ્રશાસનની તમામ એજન્સીઓ સંપૂર્ણ ક્ષમતા સાથે રાહત કામગીરીમાં જોડાયેલી છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ પ્રાથમિક માહિતી અનુસાર છ અથવા સાત લોકો ફસાયેલા હોવાની આશંકા છે અને તમામ સંબંધિત વિભાગો સમન્વય સાથે કાર્ય કરી રહ્યા છે. ભિવંડી પશ્ચિમના ધારાસભ્ય મહેશ ચૌગુલેએ જણાવ્યું કે ઇમારતને અગાઉથી જ જોખમી જાહેર કરવામાં આવી હતી. મોટા ભાગના લોકો ઇમારત છોડી ચૂક્યા હતા, પરંતુ મરામતના કામને કારણે કેટલાક મજૂરો અને અન્ય લોકો અંદર હાજર હતા. તેમણે જણાવ્યું કે ફસાયેલા તમામ લોકોને સુરક્ષિત બહાર કાઢવાની કામગીરીને પ્રાથમિકતા આપવામાં આવી રહી છે.
ભિવંડી જેવા ગીચ વસતિ ધરાવતા ઔદ્યોગિક શહેરોમાં મોટી સંખ્યામાં જૂની અને જર્જરિત ઇમારતો આવેલી છે. નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ આવા મકાનોનું સમયાંતરે માળખાકીય પરીક્ષણ અને જરૂરી મરામત કરવી જરૂરી છે. અનેક વખત ચેતવણી આપવામાં આવ્યા છતાં ઇમારતોનો ઉપયોગ ચાલુ રહે છે, જેના કારણે આવી ઘટનાઓનું જોખમ વધે છે. આ ઘટનાએ ફરી એક વખત શહેરી વિસ્તારોમાં ઇમારતોની સુરક્ષા, નિયમિત નિરીક્ષણ અને જોખમી ઇમારતોને સમયસર ખાલી કરાવવાની જરૂરિયાતને ઉજાગર કરી છે.
પ્રશાસને ઘટનાની તપાસ શરૂ કરી છે. ઇમારત ધરાશાયી થવાનું વાસ્તવિક કારણ શું હતું અને સુરક્ષા ધોરણોનું સંપૂર્ણ પાલન કરવામાં આવ્યું હતું કે નહીં તેની તપાસ કરવામાં આવશે. રાહત અને બચાવ કામગીરી ચાલુ છે અને મૃત્યુઆંક તથા ઘાયલોની સંખ્યામાં ફેરફાર થવાની શક્યતાને નકારી શકાય તેમ નથી. પ્રશાસને જણાવ્યું છે કે સત્તાવાર માહિતી સમયાંતરે જાહેર કરવામાં આવશે અને અસરગ્રસ્ત પરિવારોને તમામ શક્ય સહાય ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે.
