രാജ്യത്തെ സാമ്പത്തിക പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ വിലയിരുത്തൽ കൂടുതൽ വിപുലവും കൃത്യവുമാക്കുന്നതിനായി ഇന്ത്യ സർക്കാർ പ്രതിമാസ സേവന ഉൽപ്പാദന സൂചിക (Index of Service Production-ISP) പുറത്തിറക്കാൻ ഒരുങ്ങുന്നു. സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്സ് ആൻഡ് പ്രോഗ്രാം ഇംപ്ലിമെന്റേഷൻ മന്ത്രാലയം (MoSPI) ജൂലൈ 14ന് ആദ്യമായി പ്രതിമാസ ISP പുറത്തിറക്കും. വ്യാവസായിക ഉൽപ്പാദന സൂചികയുടെ (Index of Industrial Production-IIP) മാതൃകയിലാണ് ഈ സൂചിക തയ്യാറാക്കിയിരിക്കുന്നത്. സേവന മേഖലയിലെ പ്രകടനം സ്ഥിരമായി അളക്കുക എന്നതാണ് ഇതിന്റെ ലക്ഷ്യം.
ഇന്ത്യൻ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിൽ സേവന മേഖലയുടെ വിഹിതം 50 ശതമാനത്തിലധികമാണ്. മൊത്ത ആഭ്യന്തര ഉൽപ്പാദനത്തിൽ (GDP) ഏറ്റവും വലിയ സംഭാവന നൽകുന്നതും ഈ മേഖലയാണ്. സമീപ വർഷങ്ങളിൽ വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ, ധനകാര്യ സേവനങ്ങൾ, ഗതാഗതം, ആശയവിനിമയം, മറ്റ് സേവന പ്രവർത്തനങ്ങൾ എന്നിവയുടെ വ്യാപനം ഈ മേഖലയെ ഇന്ത്യൻ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയുടെ പ്രധാന വളർച്ചാ ശക്തിയാക്കി മാറ്റി. വരാനിരിക്കുന്ന ഏതാനും വർഷങ്ങളിൽ ഇന്ത്യയുടെ സേവന കയറ്റുമതി ചരക്ക് കയറ്റുമതിയെ മറികടക്കാമെന്ന് വിദഗ്ധർ കരുതുന്നു.
വിവിധ സേവന മേഖലകളിലെ പ്രവർത്തനങ്ങളും ഉൽപ്പാദന നിലവാരവും അളക്കുന്ന പ്രതിമാസ സാമ്പത്തിക സൂചകമായിരിക്കും സേവന ഉൽപ്പാദന സൂചിക. നിർമ്മാണം, ഖനനം, വൈദ്യുതി മേഖലകളുടെ പ്രകടനം IIP സൂചിപ്പിക്കുന്നതുപോലെ, സേവന മേഖലയിലെ മാറ്റങ്ങളുടെ സമയബന്ധിതമായ വിലയിരുത്തൽ ISP നൽകും. സർക്കാർ, നയരൂപകർ, നിക്ഷേപകർ, വ്യവസായ മേഖല, ഗവേഷണ സ്ഥാപനങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് സേവന മേഖലയുടെ യഥാർഥ സ്ഥിതി മനസ്സിലാക്കാൻ ഈ സൂചിക സഹായിക്കും. ഇതിലൂടെ സാമ്പത്തിക വളർച്ചയുടെ ദിശയും വേഗവും കൂടുതൽ കൃത്യമായി കണക്കാക്കാൻ കഴിയും.
സ്റ്റാറ്റിസ്റ്റിക്സ് വകുപ്പിന്റെ പ്രകാരം, സേവന ഉൽപ്പാദന സൂചിക തയ്യാറാക്കാൻ നിരവധി പ്രധാന സേവന മേഖലകളിൽ നിന്നുള്ള ഡാറ്റ ഉപയോഗിക്കും. ഇതിൽ വ്യോമഗതാഗതം, ഇന്ത്യൻ റെയിൽവേയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സേവനങ്ങൾ, മറ്റ് ഗതാഗത സേവനങ്ങൾ, ബാങ്കിംഗ്, ഇൻഷുറൻസ് മേഖല, മൊത്തവ്യാപാര, ചില്ലറവ്യാപാര മേഖലകളിലെ GST അടിസ്ഥാനമാക്കിയ ഡാറ്റ, ആശയവിനിമയ സേവനങ്ങൾ, റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ് പ്രവർത്തനങ്ങൾ, വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ, കമ്പ്യൂട്ടർ അധിഷ്ഠിത സേവനങ്ങൾ, പ്രൊഫഷണൽ, സാങ്കേതിക സേവനങ്ങൾ, ഗവേഷണവും വികസനവും (R&D), വിനോദ, സാംസ്കാരിക സേവനങ്ങൾ എന്നിവ ഉൾപ്പെടുന്നു.
ഭാവിയിൽ ആരോഗ്യ, വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സേവനങ്ങളെയും ഈ സൂചികയുടെ ഭാഗമാക്കുമെന്ന് സർക്കാർ സൂചന നൽകി. ഇതോടെ സേവന മേഖലയുടെ പരിധി കൂടുതൽ വിപുലമാകും.
പ്രാരംഭ ഘട്ടത്തിൽ ചില സേവന മേഖലകളെ ISPയുടെ പരിധിയിൽ നിന്ന് ഒഴിവാക്കിയിട്ടുണ്ട്. പൊതുഭരണം, പ്രതിരോധ സേവനങ്ങൾ, ബാങ്കിംഗ്, ഇൻഷുറൻസ് ഒഴികെയുള്ള മറ്റ് ധനകാര്യ സേവനങ്ങൾ, സാമൂഹിക, വ്യക്തിഗത സേവനങ്ങൾ, ചൂതാട്ടം, പന്തയപ്രവർത്തനങ്ങൾ, അസംഘടിത സേവന മേഖല എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. വിശ്വസനീയവും സ്ഥിരവുമായ ഡാറ്റ ലഭ്യമാകുന്ന സംഘടിത സേവന മേഖലകളെ മാത്രമാണ് നിലവിൽ സൂചികയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നതെന്ന് സർക്കാർ അറിയിച്ചു.
ISP തയ്യാറാക്കുമ്പോൾ അളവ് (Volume), മൂല്യം (Value) എന്നീ രണ്ട് അടിസ്ഥാനങ്ങളും ഉപയോഗിക്കും. റെയിൽവേ, വ്യോമഗതാഗത സേവനങ്ങൾക്ക് യാത്രക്കാരൻ-കിലോമീറ്റർ അല്ലെങ്കിൽ ചരക്ക് ഗതാഗതം പോലുള്ള അളവ് അടിസ്ഥാനമാക്കിയ സൂചകങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കും. ബാങ്കിംഗ്, ഇൻഷുറൻസ്, വിവരസാങ്കേതികവിദ്യ, റിയൽ എസ്റ്റേറ്റ്, മറ്റ് ബിസിനസ് സേവനങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് സേവനങ്ങൾക്ക് പകരമായി ലഭിക്കുന്ന വരുമാനം അല്ലെങ്കിൽ മൂല്യാധിഷ്ഠിത ഡാറ്റ അടിസ്ഥാനമാക്കും.
ഈ മിശ്രരീതി സേവന മേഖലയിലെ യഥാർഥ സാമ്പത്തിക പ്രവർത്തനങ്ങളെ കൂടുതൽ കൃത്യമായി പ്രതിഫലിപ്പിക്കാൻ സഹായിക്കുമെന്ന് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഇന്ത്യൻ സമ്പദ്‌വ്യവസ്ഥയിൽ സേവന മേഖലയുടെ സംഭാവന തുടർച്ചയായി വർധിക്കുന്നതിനാൽ അതിന്റെ സ്ഥിരമായ നിരീക്ഷണം സർക്കാരിന് ആവശ്യമായിട്ടുണ്ട്. ഇതുവരെ വ്യാവസായിക ഉൽപ്പാദനത്തിനായി IIP ലഭ്യമായിരുന്നെങ്കിലും, സേവന മേഖലയ്ക്കായി അതേ ആവൃത്തിയിലുള്ള ഔദ്യോഗിക പ്രതിമാസ സൂചിക ഉണ്ടായിരുന്നില്ല.
ISP നടപ്പിലാകുന്നതോടെ സാമ്പത്തിക പ്രവർത്തനങ്ങളിലെ മാറ്റങ്ങൾ സമയബന്ധിതമായി വിലയിരുത്താനും, വളർച്ചാ നിരക്കിലെ പ്രവണതകൾ മനസ്സിലാക്കാനും, ആവശ്യമായ നയപരമായ ഇടപെടലുകൾ നടത്താനും സർക്കാരിന് സഹായമാകും. കൂടാതെ, ദേശീയ വരുമാന കണക്കുകൂട്ടലുകൾ, സാമ്പത്തിക ഗവേഷണം, ബജറ്റ് ആസൂത്രണം, വിവിധ മന്ത്രാലയങ്ങളുടെ നയരൂപീകരണ പ്രക്രിയ എന്നിവ കൂടുതൽ ഡാറ്റാ അധിഷ്ഠിതവും ഫലപ്രദവുമാകാൻ കഴിയും.
