डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय वजन कमी करणाऱ्या औषधांचा वापर आरोग्यासाठी गंभीर धोका आहे. GLP-1 आधारित औषधे वेगाने वजन कमी करू शकतात, परंतु त्यांच्या गैरवापरामुळे स्नायू कमी होणे (मसल लॉस), अशक्तपणा, पचनाच्या समस्या आणि रोगप्रतिकारशक्ती कमी होणे यांसारख्या समस्या उद्भवू शकतात. विशेषज्ञ केवळ नियंत्रित आणि वैद्यकीय देखरेखीखालीच त्यांचा वापर करण्याचा सल्ला देतात.
वजन कमी करणाऱ्या औषधांचा धोका: वेगाने वजन कमी करणाऱ्या औषधांचा वापर वाढत आहे, परंतु डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय त्यांचा वापर धोकादायक ठरू शकतो, असा इशारा विशेषज्ञ देत आहेत. दिल्लीतील तज्ज्ञ डॉ. अरविंद अग्रवाल आणि डॉ. अजित कुमार यांच्या मते, ही औषधे स्नायू कमी होणे, अशक्तपणा आणि पचनाशी संबंधित समस्या निर्माण करू शकतात. अशा औषधांचे सेवन मुख्यतः तरुण आणि महिला ऑनलाइन किंवा सोशल मीडिया ट्रेंडमुळे करत आहेत. केवळ नियंत्रित आणि तज्ज्ञांच्या देखरेखीखालीच या औषधांचा सुरक्षित वापर शक्य आहे.
वजन कमी करणाऱ्या औषधांचा वाढता वापर आणि धोके
अलीकडच्या काळात Ozempic आणि Wegovy सारख्या GLP-1 आधारित वजन कमी करणाऱ्या औषधांचा वापर वेगाने वाढला आहे. सोशल मीडिया आणि ट्रेंडमुळे तरुण आणि महिला वैद्यकीय सल्ल्याशिवाय त्यांना शॉर्टकट म्हणून घेत आहेत. तज्ज्ञांनी इशारा दिला आहे की अशा वापरामुळे स्नायू कमी होणे, अशक्तपणा आणि पचनाच्या समस्यांसारख्या गंभीर अडचणी निर्माण होऊ शकतात.
डॉ. अरविंद अग्रवाल सांगतात की, जलद वजन कमी झाल्यावर शरीरातून केवळ चरबीच नाही, तर स्नायू देखील कमी होऊ लागतात. यामुळे शरीराचा आकार बदलतो, स्नायूंची ताकद कमी होते आणि हिप्स किंवा ग्लूट (नितंबाचे) क्षेत्र आक्रसू शकते. दीर्घकाळ औषधाचा गैरवापर केल्यास थकवा, रोगप्रतिकारशक्ती कमी होणे आणि पडण्याचा धोका वाढतो.
औषधांचा योग्य वापर आणि दुष्परिणाम
वजन कमी करणारी औषधे भूक कमी करण्यास, पचनक्रिया मंद करण्यास आणि कॅलरीज जाळण्यास मदत करतात. परंतु डॉक्टरांच्या सल्ल्याशिवाय ती घेणे आरोग्यासाठी धोकादायक आहे. सामान्य दुष्परिणामांमध्ये मळमळ, उलटी, बद्धकोष्ठता, चक्कर येणे आणि अशक्तपणा यांचा समावेश आहे. विशेषतः स्नायू कमी होणे (मसल लॉस) आणि शरीराचा ढिलेपणा हा सर्वात चिंताजनक परिणाम आहे.
डॉ. अजित कुमार यांचे म्हणणे आहे की, लोक ऑनलाइन औषधे ऑर्डर करून डॉक्टरांच्या देखरेखीशिवाय ओव्हरडोजपर्यंत घेत आहेत. याचा थेट आरोग्यावर गंभीर परिणाम होऊ शकतो आणि दीर्घकाळात स्नायू व हाडांच्या आरोग्यावर परिणाम होतो.
सुरक्षित मार्ग आणि तज्ज्ञांचा सल्ला
वजन कमी करणाऱ्या औषधांचा वापर केवळ डॉक्टरांच्या सल्ल्यानुसारच केला पाहिजे. तज्ज्ञांचे म्हणणे आहे की, प्रथिनेयुक्त आहार, आठवड्यातून 3-4 वेळा स्ट्रेंथ ट्रेनिंग आणि नियमित देखरेख वजन कमी करण्याच्या प्रक्रियेला सुरक्षित बनवते. औषधांना फॅशन किंवा शॉर्टकट समजणे आरोग्यासाठी धोकादायक आहे.
