गोरखपुरमध्ये एका खासगी कंपनीला लक्ष्य करून सुमारे 24 कोटी रुपयांच्या कथित डिजिटल फसवणुकीचे प्रकरण समोर आले आहे. आरोपींनी उच्च तांत्रिक पद्धतींचा वापर करून कंपनीची फसवणूक केल्याचा आरोप आहे. कंपनीला दीर्घकाळ या फसवणुकीची माहितीच मिळाली नाही.
माहितीनुसार, आरोपी कंपनीला प्रत्येक वेळी लाखो रुपयांच्या पेमेंटचे स्क्रीनशॉट आणि ट्रान्झॅक्शन मेसेज पाठवत होते. मोबाईल स्क्रीनवर पाहता संपूर्ण रक्कम हस्तांतरित झाल्याचे दिसत होते, मात्र प्रत्यक्षात खात्यात केवळ 1 रुपया जमा केला जात होता.
सुरुवातीला आरोपींनी लहान रकमेचे खरे व्यवहार करून कंपनीचा विश्वास संपादन केला. त्यानंतर मोठ्या रकमेच्या बनावट पेमेंटचे दाखले देत माल आणि सेवा मिळवण्यास सुरुवात केली.
कंपनीच्या अकाउंट विभागाने बँक स्टेटमेंट आणि पेमेंट नोंदींची पडताळणी केल्यानंतर प्रकरण उघड झाले. लाखो रुपयांचे असल्याचा दावा करण्यात आलेल्या अनेक व्यवहारांमध्ये प्रत्यक्ष जमा झालेली रक्कम अत्यंत कमी असल्याचे आढळले. अनेक प्रकरणांमध्ये फक्त 1 रुपया हस्तांतरित करण्यात आला होता.
गोरखपुर पोलिसांच्या माहितीनुसार, आरोपींनी बनावट स्क्रीनशॉट, एडिटेड बँक मेसेज आणि डिजिटल तंत्रज्ञानाचा वापर केला. संपूर्ण नेटवर्क नियोजनबद्ध पद्धतीने कार्यरत असल्याचे प्राथमिक तपासात समोर आले आहे.
तक्रार मिळाल्यानंतर पोलिस आणि सायबर सेलने तपास सुरू केला. प्राथमिक तपासात 21 जणांची भूमिका समोर आल्यानंतर त्यांच्या विरोधात एफआयआर नोंदवण्यात आली आहे.
तपास यंत्रणा आता बँक खाती, मोबाईल क्रमांक आणि ऑनलाइन व्यवहारांची माहिती तपासत आहेत. पोलिसांना हा संघटित सायबर गट असल्याचा संशय असून तो अनेक राज्यांमध्ये सक्रिय असू शकतो.
उत्तर प्रदेशमध्ये अलीकडच्या वर्षांत डिजिटल फसवणुकीच्या प्रकरणांमध्ये वाढ झाली आहे. सायबर गुन्हेगार कंपन्या आणि व्यावसायिकांना लक्ष्य करण्यासाठी नव्या पद्धतींचा वापर करत असल्याचे समोर येत आहे.
व्यापारी संघटनांनी या घटनेबाबत चिंता व्यक्त केली आहे. केवळ स्क्रीनशॉट किंवा मेसेजच्या आधारे पेमेंट स्वीकारणे धोकादायक ठरत असल्याचे व्यापाऱ्यांनी म्हटले आहे.
तज्ज्ञांनी कोणत्याही मोठ्या पेमेंटची खात्री थेट बँक खात्यात रक्कम जमा झाल्यानंतरच करावी, असा सल्ला दिला आहे. केवळ मोबाईल स्क्रीन किंवा मेसेजवर विश्वास ठेवू नये, असेही त्यांनी सांगितले.
गोरखपुरमधील या 24 कोटी रुपयांच्या कथित घोटाळ्यामुळे व्यावसायिक क्षेत्रात खळबळ उडाली आहे. पोलिस अधिकाऱ्यांनी सांगितले की, प्रकरणाचा तपास वेगाने सुरू असून संपूर्ण नेटवर्कचा लवकरच खुलासा केला जाईल.
