आता UPI पेमेंटसाठी पिन टाकण्याची गरज लागणार नाही. नॅशनल पेमेंट्स कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया (NPCI) ने फिंगरप्रिंट आणि फेस आयडी आधारित बायोमेट्रिक ऑथेंटिकेशन सुरू केले आहे. ही नवीन प्रणाली ऑन-डिव्हाइस सुरक्षिततेसह जलद, सुरक्षित आणि सोयीस्कर व्यवहाराचा अनुभव देईल, ज्यामुळे ज्येष्ठ नागरिक आणि नवीन वापरकर्त्यांना विशेष फायदा होईल.
UPI बायोमेट्रिक ऑथेंटिकेशन: नॅशनल पेमेंट्स कॉर्पोरेशन ऑफ इंडिया (NPCI) ने देशभरात UPI पेमेंट्ससाठी बायोमेट्रिक ऑथेंटिकेशन हे फीचर सुरू केले आहे. आता वापरकर्ते फिंगरप्रिंट किंवा फेस आयडीद्वारे पेमेंट करू शकतील, ज्यामुळे पिन टाकण्याची गरज राहणार नाही. हे फीचर भारतातील डिजिटल पेमेंट्सना अधिक सुरक्षित आणि सोपे बनवण्याच्या दिशेने एक मोठे पाऊल आहे. ही नवीन प्रणाली पूर्णपणे ऑन-डिव्हाइस प्रक्रियेवर आधारित असून, ज्येष्ठ नागरिक, नवीन ग्राहक आणि डेबिट कार्ड नसलेल्या वापरकर्त्यांसाठी विशेषतः उपयुक्त ठरेल.
ज्येष्ठ नागरिक आणि नवीन वापरकर्त्यांना सर्वाधिक फायदा
या नवीन प्रणालीमुळे ज्येष्ठ नागरिक आणि नवीन ग्राहकांना सर्वाधिक दिलासा मिळेल. यापूर्वी UPI पिन तयार करण्यासाठी डेबिट कार्डचे तपशील आणि आधार OTP पडताळणीची आवश्यकता होती. आता आधार-आधारित फेस ऑथेंटिकेशननंतर ही प्रक्रिया सोपी आणि जलद होईल.
ज्यांच्याकडे डेबिट कार्ड नाही, त्यांच्यासाठीही हे फीचर उपयुक्त ठरेल. त्याचबरोबर, ही प्रणाली फसवणूक आणि घोटाळ्यांपासून वाचवण्यातही महत्त्वाची भूमिका बजावेल. अलिकडच्या वर्षांत पिनशी संबंधित अनेक फसवणुकीची प्रकरणे समोर आली होती, ज्यावर RBI ने चिंता व्यक्त केली होती.
ATM मधूनही काढता येतील पैसे
वापरकर्त्याला हवे असल्यास, तो फेस आयडी किंवा फिंगरप्रिंटच्या मदतीने UPI पिन सेट करू शकतो. एवढेच नाही, तर आता ATM मधून UPI द्वारे पैसे काढतानाही बायोमेट्रिक ऑथेंटिकेशनचा वापर करता येईल. यासाठी वापरकर्त्यांना 'ऑप्ट-इन' करावे लागेल, म्हणजेच ते त्यांच्या आवडीनुसार पिन किंवा बायोमेट्रिक यापैकी कोणताही पर्याय निवडू शकतात.
NPCI या फीचरवर बऱ्याच काळापासून काम करत होता आणि २०२१ मध्ये यासाठी एक हॅकाथॉनही आयोजित करण्यात आली होती.
UPI बनले देशातील सर्वात लोकप्रिय पेमेंट प्लॅटफॉर्म
UPI हे देशातील डिजिटल पेमेंटचे सर्वात लोकप्रिय माध्यम आहे. सध्या, भारतात होणारे सुमारे ८५ टक्के ऑनलाइन व्यवहार UPI द्वारे होतात. दरमहा सरासरी २० अब्जाहून अधिक व्यवहार होतात, ज्यांची एकूण किंमत सुमारे २५ लाख कोटी रुपयांच्या आसपास असते.
बायोमेट्रिक ऑथेंटिकेशनच्या आगमनामुळे, UPI पेमेंट आता अधिक सुरक्षित, जलद आणि सोयीस्कर होईल अशी अपेक्षा आहे.
