सोमबार बिहान उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य अर्पण गरेसँगै लखनउको सरोजनीनगरमा चारदिने छठ पूजाको समापन भएको छ। दरोगा खेडा, सैनिक ग्राउन्ड बदाली खेडा र गौरीका छठ घाटमा श्रद्धालुहरूको उपस्थिति रहेको थियो। व्रती महिलाहरूले प्रसाद ग्रहण गरेपछि ३६ घण्टे निर्जला व्रतको पारण गरेका छन्।
सोमबार, १६ नोभेम्बरको बिहान सरोजनीनगरका छठ घाटहरूमा सूर्योदय हुनुअघि नै श्रद्धालुहरू पुग्न थालेका थिए। कोही पूजाका लागि सूप बोकेर आएका थिए भने कोही परिवारका सदस्यहरूसँग घाटमा उपस्थित थिए। व्रती महिलाहरूले सूर्य उदाएपछि जल अर्पण गर्दै आफ्नो परिवारको सुख, समृद्धि र कल्याणको कामना गरे। यससँगै चार दिनदेखि जारी छठ महापर्वको अन्तिम अनुष्ठान सम्पन्न भएको हो।
सरोजनीनगर क्षेत्रका दरोगा खेडा, सैनिक ग्राउन्ड बदाली खेडा र गौरीस्थित छठ पूजा स्थलमा सोमबार बिहानैदेखि चहलपहल देखिएको थियो। छठ पर्वको अन्तिम दिन उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य दिने परम्परा रहेकाले व्रती महिलाहरू सूर्योदयअघि नै पूजाका सामग्री लिएर घाटमा पुगेका थिए। उनीहरूसँगै परिवारका सदस्य तथा आसपासका श्रद्धालुहरू पनि उपस्थित थिए।
घाटमा पूजाको तयारी भइरहँदा विभिन्न परिवारका सदस्यहरूले आफ्ना सूप र प्रसाद व्यवस्थित गरिरहेका थिए। कसैको सूपमा फलफूल राखिएको थियो भने कसैको सूपमा ठेकुवा तथा अन्य परम्परागत पूजासामग्री सजाइएको थियो। सूर्य उदाउने प्रतीक्षामा महिलाहरू छठी मैयाका परम्परागत गीत गाइरहेका थिए।
![]()
सूर्योदयसँगै महिलाहरूले विधिपूर्वक उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य अर्पण गरे। पूजाका क्रममा परिवारको सुख, समृद्धि, सन्तानको दीर्घायु तथा सबैको राम्रो स्वास्थ्यको कामना गरिएको थियो। छठ पूजामा सूर्य उपासनाको विशेष महत्त्व रहेको छ। अन्तिम दिनको पूजासँगै व्रत तथा धार्मिक अनुष्ठान पूरा हुने परम्परा छ।
व्रती महिलाहरूका लागि सोमबार बिहानको पूजा विशेष थियो, किनकि अन्तिम अर्घ्य अर्पण गरेपछि उनीहरूले लामो निर्जला व्रतको पारण गर्न सक्थे। अर्घ्य दिने अनुष्ठान पूरा भएपछि पूजा स्थलमा उपस्थित श्रद्धालुहरूले एकअर्कालाई छठ पर्वको शुभकामना दिएका थिए। धेरै परिवार प्रसाद लिएर घर फर्किएका थिए।
छठ पर्व चार दिनसम्म मनाइन्छ। यस अवधिमा पूजासँगै खानपान र शुद्धतासम्बन्धी परम्पराहरू पालना गरिन्छ। नहाय-खायबाट पर्वको सुरुवात हुन्छ। त्यसपछि खरनाको पूजा गरिन्छ। खरनाको प्रसाद ग्रहण गरेपछि व्रतीहरूले निर्जला उपवास सुरु गर्छन्। त्यसको अर्को दिन अस्ताउँदो सूर्य र अन्तिम बिहान उदाउँदो सूर्यलाई अर्घ्य अर्पण गरिन्छ।
सरोजनीनगरमा पनि व्रती महिलाहरूले यही परम्पराअनुसार आइतबार साँझ अस्ताउँदो सूर्यलाई अर्घ्य अर्पण गरेका थिए। त्यसपछि सोमबार बिहान अन्तिम पूजा सम्पन्न गरे। उदाउँदो सूर्यलाई जल अर्पण गरी पूजा पूरा गरेपछि प्रसाद ग्रहण गरेर व्रतको पारण गरिएको थियो। यससँगै करिब ३६ घण्टासम्म अन्न र जल ग्रहण नगरी राखिएको उपवास समाप्त भएको छ।
छठ घाटमा ल्याइएका प्रसादमध्ये फलफूल र ठेकुवा प्रमुख रूपमा समावेश थिए। छठ पूजामा यी सामग्रीलाई सूपमा सजाएर सूर्यदेवलाई अर्पण गर्ने परम्परा छ। परिवारका सदस्यहरू पनि पूजासामग्री लिएर व्रती महिलाहरूसँग घाटमा पुगेका थिए र अनुष्ठान सम्पन्न गर्न सहयोग गरेका थिए।
परम्परागत गीतहरूको बीचमा सम्पन्न पूजाले सम्पूर्ण आयोजनालाई सामूहिक स्वरूप दिएको थियो। स्थानीय आयोजकहरूले घाटमा पूजासम्बन्धी व्यवस्थापनमा सहयोग गरेका थिए। श्रद्धालुहरूले पनि एकअर्कालाई सहयोग गरेका थिए।
अन्तिम अर्घ्य अर्पण गरेपछि पूजा स्थलमा उपस्थित मानिसहरूले प्रसाद बाँडे र एकअर्कालाई छठ पर्वको शुभकामना दिए। यसरी सरोजनीनगरका यी तीन घाटमा सोमबार बिहान सम्पन्न अन्तिम पूजासँगै यस वर्षको चारदिने छठ महापर्वको समापन भएको छ।




