दिल्लीमा प्रदर्शनका क्रममा हिरासतमा परेका व्यक्तिहरूलाई कानुनी सहायता, प्राथमिक उपचार र घर फर्कन यातायातको व्यवस्था गर्न २५ वर्षीय राजीव चौधरीले कृत्रिम बुद्धिमत्ता (एआई) मा आधारित प्रणाली तयार गरेका छन्। Anthropic को Claude AI को सहयोगमा बनाइएको ड्यासबोर्डमार्फत आवश्यकतामा परेका व्यक्तिहरूलाई विभिन्न प्रकारका सहायता उपलब्ध गराइँदै आएको छ। राजीवका अनुसार, उनको ‘डिटेनी घर वापसी योजना’ अन्तर्गत अहिलेसम्म ८०० जनालाई घर फर्कन सहयोग गरिएको छ भने १,००० भन्दा बढी व्यक्तिले कानुनी सहायता पाएका छन्।
Claude AI को सहयोगमा तयार गरिएको ड्यासबोर्ड
दिल्लीमा प्रदर्शनका क्रममा हिरासतमा परेका व्यक्तिहरूलाई रिहाइपछि घर फर्कन, कानुनी सहायता प्राप्त गर्न वा चोटपटक लागेमा उपचार गराउन कठिनाइ हुने गरेको छ। यस्ता आवश्यकतालाई सम्बोधन गर्न राजीव चौधरीले ‘डिटेनी घर वापसी योजना’ सुरु गरेका हुन्। यस पहलको उद्देश्य आवश्यकतामा परेका व्यक्तिहरूलाई समयमै सहयोग उपलब्ध गराउनु हो।
राजीवका अनुसार, सुरुमा उनले मानिसहरूको विवरण सङ्कलन गर्न र सहायता व्यवस्थापन गर्न Google Docs प्रयोग गरेका थिए। तर सहयोग आवश्यक पर्ने व्यक्तिहरूको सङ्ख्या बढ्दै गएपछि उनले Anthropic को Claude AI को सहयोगमा व्यक्तिगत ड्यासबोर्ड तयार गरे। यसले विभिन्न स्थानमा रहेका व्यक्तिहरूको आवश्यकता पहिचान गर्न र स्वयंसेवकहरूबीच समन्वय कायम गर्न सहयोग पुर्याउँछ।
सात प्रकारका सहायता उपलब्ध गराउने पहल
यस योजनाअन्तर्गत व्यक्तिहरूलाई घर फर्कने व्यवस्था मात्र नभई अन्य आवश्यक सेवासमेत उपलब्ध गराइन्छ। राजीवका अनुसार, उनको टोलीले सात प्रकारका सहायता उपलब्ध गराउने काम गरिरहेको छ। यसमा निःशुल्क कानुनी सहायता, प्राथमिक उपचार, यातायात र प्रदर्शनसम्बन्धी सही जानकारी उपलब्ध गराउने कार्य समावेश छन्।
यसका अतिरिक्त, टोलीले भ्रामक जानकारीबाट जोगाउन आवश्यकतामा परेका व्यक्तिहरूलाई सामग्री सिर्जनाकर्ताहरूको सञ्जालसँग जोड्ने, नयाँ स्वयंसेवकहरूलाई सहभागी गराउने तथा प्रहरी वा अन्य व्यवस्थागत समस्याको सामना गरिरहेका व्यक्तिहरूलाई सहयोग गर्ने प्रयास गर्छ।
सहायता आवश्यक पर्ने व्यक्तिहरूले Instagram, फोन कल र सन्देशमार्फत टोलीसँग सम्पर्क गर्न सक्छन्। राजीवका अनुसार, टोलीका दुईदेखि तीन जना सदस्य चौबीसै घण्टा सक्रिय रहन्छन्। प्रदर्शनस्थलमा रहेका स्वयंसेवकहरूले पनि आवश्यकतामा परेका व्यक्तिहरूलाई सम्पर्क गर्ने तरिका बताउँछन्।
१,८०० भन्दा बढी व्यक्ति लाभान्वित, २०० भन्दा बढी स्वयंसेवक आबद्ध
राजीवका अनुसार, यस पहलको सुरुवात जुलाई २० मा ककरोच जनता पार्टीको एउटा प्रदर्शनका क्रममा भएको थियो। त्यसबेला उनले धेरै व्यक्तिसँग घर फर्कन पर्याप्त पैसा नभएको देखेका थिए। त्यसपछि करिब ३०० जनाका लागि घर फर्कने व्यवस्था गरिएको थियो। यही अनुभवबाट व्यवस्थित सहायता सञ्जाल निर्माण गर्ने विचार आएको उनले बताए।
राजीवका अनुसार, अहिलेसम्म करिब ८०० जनालाई घर फर्कन सहयोग गरिएको छ भने १,००० भन्दा बढी व्यक्तिलाई कानुनी सहायता प्राप्त गर्न सहयोग गरिएको छ। यातायातसम्बन्धी सहायता उपलब्ध गराउन आफ्ना कार प्रयोग गर्ने २०० भन्दा बढी स्वयंसेवक यस पहलमा आबद्ध छन्।
खर्चका विषयमा राजीवले Claude AI प्रयोगको लागत आफूले नै व्यहोर्ने र अन्य सेवाहरूमा स्वयंसेवकहरूले सहयोग गर्ने बताएका छन्। उनका अनुसार, टोलीले सहयोग लिन आउने व्यक्तिहरूसँग पैसा माग्दैन।
मुम्बईका निवासी राजीव हाल दिल्लीमा छन्। उनले वाणिज्य विषयमा स्नातक गरेका छन् र आफूलाई सुरुदेखि नै एआईप्रति रुचि रहेको बताएका छन्। उनका अनुसार, यस पहलको पछाडि कुनै राजनीतिक पृष्ठभूमि नभई आवश्यकतामा परेका व्यक्तिहरूलाई सहयोग गर्ने उद्देश्य छ। उनले आगामी दिनमा पनि प्रदर्शनका क्रममा मानिसहरूलाई आवश्यक सहायता उपलब्ध गराउने प्रयास जारी राख्ने बताएका छन्।
