અજીત ડોભાલે મોસ્કોમાં ડેનિસ મન્ટુરોવ સાથે ભારત-રશિયા રક્ષા અને અવકાશ સહકારની સમીક્ષા કરી

શુક્રવારે મોસ્કોમાં ભારતના રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર અજીત ડોભાલે રશિયાના પ્રથમ ઉપપ્રધાનમંત્રી ડેનિસ મન્ટુરોવ સાથે ઉચ્ચસ્તરીય બેઠક કરી હતી. બેઠક દરમિયાન બંને પક્ષોએ રક્ષા, ઊર્જા, અવકાશ અને અન્ય મહત્વપૂર્ણ ક્ષેત્રોમાં ભારત-રશિયા દ્વિપક્ષીય સહકારની વ્યાપક સમીક્ષા કરી હતી.

રશિયાની રાજધાની મોસ્કોમાં આયોજિત આંતરરાષ્ટ્રીય સુરક્ષા મંચ દરમિયાન અજીત ડોભાલે અનેક મહત્વપૂર્ણ દ્વિપક્ષીય બેઠકોમાં ભાગ લીધો હતો. આ બેઠકોમાં ભારત-રશિયા સંબંધોને વધુ મજબૂત બનાવવા તેમજ રક્ષા, ઊર્જા, અવકાશ અને પ્રાદેશિક સુરક્ષા જેવા વ્યૂહાત્મક ક્ષેત્રોમાં સહકાર વધારવા અંગે વિસ્તૃત ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.

ડોભાલ અને મન્ટુરોવ વચ્ચેની બેઠકમાં બંને દેશો વચ્ચે લાંબા સમયથી ચાલતા વ્યૂહાત્મક સંબંધોની સમીક્ષા કરવામાં આવી હતી. ખાસ કરીને રક્ષા સહકાર, ઊર્જા સુરક્ષા, અવકાશ સંશોધન અને ટેક્નોલોજીકલ ભાગીદારીને આગળ વધારવા પર ભાર મૂકવામાં આવ્યો હતો.

બંને પક્ષોએ વર્તમાન વૈશ્વિક પરિસ્થિતિઓ અને બદલાતા ભૂ-રાજકીય દૃશ્ય પર પણ ચર્ચા કરી હતી. આ દરમિયાન ભારત અને રશિયાએ પરંપરાગત સહકારને આધુનિક જરૂરિયાતો અનુસાર વધુ મજબૂત કરવાની આવશ્યકતા અંગે સહમતિ વ્યક્ત કરી હતી. રક્ષા ઉત્પાદન, ઊર્જા પુરવઠા શ્રેણી અને અવકાશ પ્રૌદ્યોગિકી ક્ષેત્રે સહકારને નવી દિશા આપવા મુદ્દે પણ ચર્ચા કરવામાં આવી હતી.

આ જ આંતરરાષ્ટ્રીય સુરક્ષા મંચ દરમિયાન ડોભાલે મ્યાનમારના રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકાર ટિન આંગ સાન સાથે પણ મુલાકાત કરી હતી. બેઠકમાં બંને દેશોએ સુરક્ષા, રક્ષા સહકાર, સરહદી જોડાણ અને પ્રાદેશિક સ્થિરતા જેવા મુદ્દાઓ પર વિચારવિમર્શ કર્યો હતો. બંને પક્ષોએ પ્રાદેશિક ઘટનાઓ અંગે વિસ્તૃત ચર્ચા કરતાં દક્ષિણ અને દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયામાં સ્થિરતા માટે સહકારાત્મક અભિગમ જરૂરી હોવાનું માન્યું હતું.

મ્યાનમાર તરફથી એ પણ સંકેત આપવામાં આવ્યો હતો કે આગામી મહિનાઓમાં યોજાનારી બિમ્સટેક (BIMSTEC) રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સલાહકારોની બેઠકમાં તે ભારત સાથે વધુ સક્રિય ભૂમિકા નિભાવવા તૈયાર છે.

આ પહેલાં ડોભાલે રશિયાની સુરક્ષા પરિષદના સચિવ સર્ગેઈ શોઇગુ સાથે પણ મુલાકાત કરી હતી. આ બેઠકમાં રક્ષા સહકાર, સુરક્ષા પડકારો અને વૈશ્વિક વ્યૂહાત્મક મુદ્દાઓ પર ચર્ચા કરવામાં આવી હતી. આ બેઠકો દર્શાવે છે કે ભારત અને રશિયા વચ્ચેનો ઉચ્ચસ્તરીય સુરક્ષા સંવાદ સતત સક્રિય અને વિસ્તૃત બની રહ્યો છે.

મોસ્કો પ્રવાસ દરમિયાન અજીત ડોભાલે રશિયાના રાષ્ટ્રીય અવકાશ કેન્દ્રની મુલાકાત પણ લીધી હતી. આ કેન્દ્ર વિશ્વની પ્રથમ મહિલા અંતરિક્ષ યાત્રી વેરા ટેરેશ્કોવાના નામે સ્થાપિત છે.

પ્રવાસ દરમિયાન ડોભાલે આંતરરાષ્ટ્રીય અવકાશ સ્ટેશન (ISS) પર હાજર રશિયન અવકાશ દળ સાથે વીડિયો કોન્ફરન્સિંગ મારફતે વાતચીત કરી હતી. આ ચર્ચા દરમિયાન અવકાશ સંશોધન, માનવ અવકાશ ઉડાન અને ભવિષ્યની સંયુક્ત યોજનાઓ અંગે વિચારવિમર્શ કરવામાં આવ્યો હતો.