આંધ્ર પ્રદેશના વિશાખાપટ્ટણમમાં હોમ ગાર્ડ્સ માટે સમર્પિત હેલ્થ ઇન્શ્યોરન્સ સહાય કેન્દ્રની શરૂઆત કરવામાં આવી છે. રાજ્ય સરકાર મુજબ, આ યોજના હેઠળ 975 હોમ ગાર્ડ્સ અને તેમના પરિવારજનોને વાર્ષિક ₹33 લાખ સુધીનું મફત આરોગ્ય વીમા કવર આપવામાં આવશે. કેન્દ્રનું ઉદ્ઘાટન રાજ્યની ગૃહમંત્રી વંગલાપુડી અનીતાએ કર્યું.
સરકારી માહિતી અનુસાર, યોજનાના પ્રથમ તબક્કામાં 975 હોમ ગાર્ડ્સને સામેલ કરવામાં આવ્યા છે. આ અંતર્ગત તેમના જીવનસાથી અને વધુમાં વધુ બે બાળકોને પણ આરોગ્ય વીમા કવરેજ હેઠળ સામેલ કરવામાં આવશે. પ્રારંભિક તબક્કામાં અંદાજે 3,140થી વધુ લાભાર્થીઓને સીધો લાભ મળવાની અપેક્ષા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
યોજનાના અંતર્ગત હોમ ગાર્ડ્સને પ્રતિ વર્ષ ₹3 લાખથી ₹33 લાખ સુધીનું આરોગ્ય વીમા કવરેજ આપવામાં આવશે. આ સુવિધા સંપૂર્ણપણે નિઃશુલ્ક રહેશે અને લાભાર્થીઓ પાસેથી કોઈ પ્રકારની ચૂકવણી લેવામાં આવશે નહીં.
સરકારે જણાવ્યું કે યોજનાનો હેતુ એવા કર્મચારીઓને આરોગ્ય સુરક્ષા પ્રદાન કરવાનો છે, જે ઓછા વેતનમાં પણ પોલીસ વ્યવસ્થા અને કાયદો-વ્યવસ્થા જાળવવામાં મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા ભજવે છે.
ઉદ્ઘાટન પ્રસંગે ગૃહમંત્રી વંગલાપુડી અનીતાએ જણાવ્યું કે હોમ ગાર્ડ્સ રાજ્યની સુરક્ષા વ્યવસ્થાનો મહત્વપૂર્ણ ભાગ છે, પરંતુ લાંબા સમયથી તેમને પૂરતી આરોગ્ય સુરક્ષા અને સામાજિક સુરક્ષા લાભો ઉપલબ્ધ નહોતા. તેમના જણાવ્યા અનુસાર, ઓછી આવક, મર્યાદિત તબીબી સુવિધાઓ અને ફરજ દરમિયાન રહેલા જોખમોને ધ્યાનમાં રાખીને આ યોજના તૈયાર કરવામાં આવી છે.
મંત્રીએ જણાવ્યું કે આ પહેલનો હેતુ હોમ ગાર્ડ્સના જીવનસ્તરમાં સુધારો લાવવાનો છે.
સરકારી અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, ભારતમાં પ્રથમ વખત કોઈ રાજ્યએ હોમ ગાર્ડ્સ માટે વિશેષ હેલ્થ ઇન્શ્યોરન્સ સહાય કેન્દ્ર અને વ્યાપક આરોગ્ય વીમા યોજના શરૂ કરી છે. અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે ભવિષ્યમાં આ પહેલને અન્ય રાજ્યોમાં પણ અમલમાં મૂકવા યોગ્ય મોડલ પ્રોજેક્ટ તરીકે જોવામાં આવી શકે છે.
હોમ ગાર્ડ્સ પોલીસ વિભાગ સાથે મળીને ભીડ નિયંત્રણ, આપાતકાલીન પરિસ્થિતિઓ, ચૂંટણી ફરજ અને કાયદો-વ્યવસ્થા જાળવવામાં કામગીરી બજાવે છે. જોકે તેમની ભૂમિકા પોલીસ દળ સમાન હોવા છતાં, તેઓ ઘણીવાર મર્યાદિત સુવિધાઓ અને ઓછા વેતન સાથે કાર્ય કરે છે. સરકાર મુજબ, નવી યોજનાનો હેતુ આવી અસમાનતાઓ ઘટાડવાનો અને વધુ સારી આરોગ્ય સુરક્ષા પ્રદાન કરવાનો છે.
સરકારી નિવેદનમાં જણાવાયું કે સેવા દરમિયાન મૃત્યુ અથવા ગંભીર અકસ્માતની સ્થિતિમાં નાણાકીય સહાયની અછતના કિસ્સાઓને ધ્યાનમાં રાખીને આ યોજના હોમ ગાર્ડ્સના પરિવારજનો માટે રાહતરૂપ બનવાની અપેક્ષા છે. આરોગ્ય વીમા યોજના દ્વારા તબીબી ખર્ચના ભારમાંથી રાહત મળવાની આશા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે.
યોજનાથી સંબંધિત સેવાઓ એક જ સ્થળે ઉપલબ્ધ કરાવવા માટે આ કેન્દ્રમાં નોંધણી સહાય, ક્લેમ પ્રક્રિયા સહાય અને માહિતી પ્રદાન કરવાની સુવિધા ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવશે, જેથી પ્રક્રિયા સરળ અને પારદર્શક બની શકે.
રાજ્ય સરકારના જણાવ્યા અનુસાર, યોજના સફળ રહે તો ભવિષ્યમાં તેનો વધુ વ્યાપક સ્તરે વિસ્તાર કરવાની શક્યતા પર વિચાર કરવામાં આવશે. હોમ ગાર્ડ્સની સંખ્યામાં વધારો થાય તો યોજનાનો વિસ્તરણ પણ કરવામાં આવી શકે છે. સરકાર અન્ય કલ્યાણકારી યોજનાઓને પણ આ મોડલ સાથે જોડવાની સંભાવના પર વિચાર કરી રહી છે.
