નાસતા ફરતા હીરા વેપારી નીરવ મોદી ને બ્રિટનની અદાલત તરફથી વધુ એક કાનૂની ઝટકો મળ્યો છે. લંડન હાઇકોર્ટે બેંક ઓફ ઇન્ડિયાના પક્ષમાં ચુકાદો આપતાં નીરવ મોદીને વ્યક્તિગત ગેરંટીના આધારે બાકી લોન અને તેના વ્યાજની ચુકવણી કરવાનો આદેશ આપ્યો છે. આ ચુકાદા બાદ નીરવ મોદી પર 100 કરોડ રૂપિયાથી વધુની નાણાકીય જવાબદારી ઊભી થઈ છે.
આ નિર્ણય તે લોન વિવાદ સાથે સંબંધિત છે, જેમાં બેંક ઓફ ઇન્ડિયાએ નીરવ મોદીની કંપનીને આપવામાં આવેલી લોનની વસૂલાત માટે કાનૂની કાર્યવાહી શરૂ કરી હતી. અદાલતે માન્યું કે નીરવ મોદી દ્વારા આપવામાં આવેલી વ્યક્તિગત ગેરંટી માન્ય અને અમલમાં મૂકી શકાય તેવી છે, તેથી તેઓ લોનની ચુકવણી માટે વ્યક્તિગત રીતે જવાબદાર છે.
મામલાની શરૂઆત વર્ષ 2012માં થઈ હતી, જ્યારે બેંક ઓફ ઇન્ડિયાએ નીરવ મોદીની કંપની ફાયરસ્ટાર ડાયમંડ એફઝેડઈ (Firestar Diamond FZE) ને દુબઈમાં લોન આપી હતી. ત્યારબાદ ઓગસ્ટ 2013માં નીરવ મોદીએ આ લોન માટે વ્યક્તિગત ગેરંટી આપી હતી, જેના આધારે બેંકને ખાતરી આપવામાં આવી હતી કે લોનની ચુકવણી ન થવા પર તેઓ વ્યક્તિગત રીતે ચૂકવણી માટે જવાબદાર રહેશે.
પછી ભારતમાં મોટા બેન્કિંગ કૌભાંડ સાથે જોડાયેલા આરોપો સામે આવ્યા અને નીરવ મોદીનું નામ ચર્ચામાં આવ્યું ત્યારે બેંક ઓફ ઇન્ડિયાએ લોનની વસૂલાતની પ્રક્રિયા શરૂ કરી હતી. બેંકે અનેક વખત ચુકવણીની માંગ કરી હતી, પરંતુ તેને સંતોષકારક જવાબ મળ્યો નહોતો.
લંડન હાઇકોર્ટના ન્યાયાધીશ સાઇમન ટિંકલરે પોતાના ચુકાદામાં જણાવ્યું કે ઉપલબ્ધ દસ્તાવેજો અને પુરાવાઓના આધારે સ્પષ્ટ થાય છે કે નીરવ મોદીએ લોન માટે વ્યક્તિગત ગેરંટી આપી હતી અને બેંક દ્વારા મોકલવામાં આવેલી માંગણીઓ કાયદેસર રીતે પ્રાપ્ત થઈ હતી.
અદાલતે નીરવ મોદીની તે દલીલ સ્વીકારી નહોતી કે તેમને બેંક તરફથી મોકલાયેલા માંગપત્રો મળ્યા નહોતા. ન્યાયાધીશે જણાવ્યું કે રેકોર્ડ અને પરિસ્થિતિઓ દર્શાવે છે કે બેંક દ્વારા મોકલાયેલી નોટિસો તેમને મળી હતી અને ગેરંટીનો કાનૂની અમલ થઈ શકે છે.
અદાલતી દસ્તાવેજો અનુસાર, નીરવ મોદી પર અંદાજે 4.1 મિલિયન અમેરિકી ડોલરની મૂળ બાકી રકમ છે. આ રકમ પર લાગુ પડતા વ્યાજ સાથે કુલ જવાબદારી અંદાજે 10.7 મિલિયન અમેરિકી ડોલર સુધી પહોંચી શકે છે, જે ભારતીય ચલણમાં 100 કરોડ રૂપિયાથી વધુ બરાબર છે.
આ ચુકાદો બેંક ઓફ ઇન્ડિયા માટે કાનૂની જીત તરીકે જોવામાં આવી રહ્યો છે, કારણ કે તે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે નાણાકીય દાવાઓની વસૂલાતની પ્રક્રિયાને મજબૂત બનાવી શકે છે.
નીરવ મોદી ભારતના સૌથી વધુ ચર્ચિત આર્થિક ગુનાઓના કેસોમાંના એકના મુખ્ય આરોપી છે. તેમના પર ભારતીય બેન્કિંગ પ્રણાલી સાથે કથિત છેતરપિંડી અને નાણાકીય અનિયમિતતાઓના ગંભીર આરોપો છે.
ભારતીય તપાસ એજન્સીઓ લાંબા સમયથી તેમના પ્રત્યર્પણ (Extradition) માટે પ્રયત્નશીલ છે. બ્રિટનમાં પણ નીરવ મોદી અનેક કાનૂની પડકારોનો સામનો કરી રહ્યા છે. તાજેતરનો આ ચુકાદો તેમના વિરુદ્ધ ચાલી રહેલી કાનૂની પ્રક્રિયાઓમાં એક નવા વિકાસ તરીકે સામે આવ્યો છે અને તેનાથી તેમની નાણાકીય જવાબદારીઓમાં વધારો થશે.
