અમેરિકા દ્વારા ઈરાનના મુખ્ય બંદરોની આસપાસ 13 એપ્રિલથી સમુદ્રી નાકાબંધી લાગુ કરવાનો નિર્ણય લેવામાં આવતા પશ્ચિમ એશિયામાં તણાવ તેજીથી વધી ગયો છે. આ પગલું તાજેતરની કૂટનીતિક નિષ્ફળતા પછી વ્યૂહાત્મક હોરમુઝ જળડમરૂમધ્ય વિસ્તારમાં લેવામાં આવ્યું છે. આ કાર્યવાહી અમેરિકન સેન્ટ્રલ કમાન્ડ દ્વારા કરવામાં આવી રહી છે અને તેનો હેતુ ઈરાન પર દબાણ વધારવાનો હોવાનું જણાવાયું છે. ઈરાને આ પગલાને ઉશ્કેરણીજનક ગણાવી સખત સૈન્ય જવાબની ચેતવણી આપી છે, જેના કારણે વિસ્તારમાં અથડામણનો જોખમ વધ્યો છે.
સમુદ્રી નાકાબંધીનો અર્થ કોઈ દેશના સમુદ્રી માર્ગોને નિયંત્રિત કરીને તેની વેપારી અને સૈન્ય પુરવઠાને અવરોધિત કરવાનો થાય છે. આ નિર્ણયથી ઈરાનના તેલ નિકાસ અને વેપાર પર સીધી અસર પડી શકે છે, જે તેની અર્થવ્યવસ્થાનો મુખ્ય આધાર છે.
હોરમુઝ જળડમરૂમધ્ય વિશ્વના સૌથી વ્યસ્ત તેલ માર્ગોમાંનું એક છે. અહીં કોઈપણ પ્રકારની સૈન્ય ગતિવિધિ અથવા અવરોધ વૈશ્વિક તેલ કિંમતો અને આંતરરાષ્ટ્રીય બજારો પર તરત અસર કરી શકે છે.
અહેવાલો અનુસાર, વિસ્તારમાં અમેરિકી નૌસેનાની મજબૂત હાજરી, જેમાં એરક્રાફ્ટ કેરિયર તૈનાતીનો સમાવેશ થાય છે, આ અભિયાનને અસરકારક બનાવી શકે છે. બીજી તરફ, ઈરાનના રેવોલ્યુશનરી ગાર્ડ્સે જણાવ્યું છે કે કોઈપણ આક્રમક કાર્યવાહીનો જવાબ સૈન્ય શક્તિથી આપવામાં આવશે. તેમણે હોરમુઝ વિસ્તારમાં પોતાના નિયંત્રણનો દાવો કરતા જણાવ્યું છે કે બાહ્ય હસ્તક્ષેપ સહન કરવામાં આવશે નહીં.
અમેરિકી સેનાએ ખાડી વિસ્તારમાં કાર્યરત તમામ જહાજોને સાવચેત રહેવા અને સતત સંપર્કમાં રહેવા માટે સૂચનાઓ આપી છે. ‘Notice to Mariners’ અને બ્રિજ-ટુ-બ્રિજ કોમ્યુનિકેશન ચેનલ પર નજર રાખવા કહેવામાં આવ્યું છે. આ સૂચનાઓનો હેતુ સંભવિત અથડામણ ટાળવો અને સમુદ્રી માર્ગો પર નિયંત્રણ જાળવવાનો છે, જે વિસ્તારમાં વધતી સંવેદનશીલ સ્થિતિ દર્શાવે છે.
