દેવ દિવાળી 2026 પહેલાં વારાણસીના ગંગા ઘાટોને સ્વચ્છ રાખવાના હેતુથી નગર નિગમ અને નમામિ ગંગે દ્વારા વિશેષ સ્વચ્છતા અભિયાન ચલાવવામાં આવ્યું હતું. અપર નગર આયુક્ત દુર્ગેશ મિશ્રના નેતૃત્વમાં દશાશ્વમેધ, પ્રયાગ અને રાજેન્દ્ર પ્રસાદ ઘાટ સહિતના વિસ્તારોમાં સફાઈ કરવામાં આવી હતી. આ અભિયાનમાં ગંગા સેવકોએ શ્રમદાન કર્યું હતું. સાથે જ સ્થાનિક નાગરિકો અને પ્રવાસીઓને ઘાટો પર ગંદકી ન ફેલાવવા માટે જાગૃત કરવામાં આવ્યા હતા.
વારાણસીમાં દેવ દિવાળીની તૈયારીઓની સાથે ગંગા ઘાટોની સ્વચ્છતા પર પણ વિશેષ ધ્યાન આપવામાં આવી રહ્યું છે. આ અંતર્ગત નગર નિગમ અને નમામિ ગંગેની ટીમે સંયુક્ત રીતે સ્વચ્છતા અભિયાન હાથ ધર્યું હતું. અભિયાનનો હેતુ ઘાટો પર ફેલાયેલી ગંદકી દૂર કરવાની સાથે લોકોને સ્વચ્છતા પ્રત્યે જાગૃત કરવાનો હતો.
અપર નગર આયુક્ત દુર્ગેશ મિશ્રના નેતૃત્વમાં યોજાયેલા આ કાર્યક્રમનું સંયોજન નગર નિગમના સ્વચ્છતા બ્રાન્ડ એમ્બેસેડર અને નમામિ ગંગે કાશી ક્ષેત્રના સંયોજક રાજેશ શુક્લાએ કર્યું હતું. અભિયાનમાં નગર નિગમના કર્મચારીઓની સાથે ગંગા સેવકોએ પણ ભાગ લીધો હતો.
દશાશ્વમેધ ઘાટથી શરૂ થયેલું સફાઈ અભિયાન પ્રયાગ ઘાટ અને રાજેન્દ્ર પ્રસાદ ઘાટ સુધી ચલાવવામાં આવ્યું હતું. આ દરમિયાન ટીમના સભ્યોએ ઘાટો પર ફેલાયેલી ગંદકી દૂર કરી હતી અને આસપાસ હાજર લોકોને સ્વચ્છતા જાળવવા અપીલ કરી હતી.
આ અભિયાન દરમિયાન ઘાટો પર આવતા શ્રદ્ધાળુઓ, પ્રવાસીઓ અને સ્થાનિક નાગરિકોને સમજાવવામાં આવ્યું હતું કે ગંગા કિનારે સ્વચ્છતા જાળવવી માત્ર નગર નિગમની જવાબદારી નથી. તેમાં દરેક વ્યક્તિની ભાગીદારી જરૂરી છે.
દેવ દિવાળી દરમિયાન વારાણસીના ઘાટો પર મોટી સંખ્યામાં શ્રદ્ધાળુઓ અને પ્રવાસીઓ પહોંચે છે. આવી સ્થિતિમાં ઘાટોની સ્વચ્છતા જાળવવાની સાથે લોકોને જાગૃત કરવાનું પણ મહત્વપૂર્ણ બને છે. ખાસ કરીને ધાર્મિક આયોજનો દરમિયાન સફાઈ વ્યવસ્થા જાળવવા માટે સામાન્ય નાગરિકોનો સહયોગ જરૂરી છે.
સફાઈ અભિયાન દરમિયાન નમામિ ગંગે અને નગર નિગમની ટીમે લોકોને સ્વચ્છતાના શપથ પણ અપાવ્યા હતા. આ દરમિયાન ઘાટો પર ગંદકી ન ફેલાવવા અને અન્ય લોકોને પણ સ્વચ્છતા જાળવવા માટે પ્રેરિત કરવાનો સંદેશ આપવામાં આવ્યો હતો.
નમામિ ગંગે કાશી ક્ષેત્રના સંયોજક રાજેશ શુક્લાએ જણાવ્યું હતું કે સ્વચ્છતાને માત્ર કોઈ વિશેષ કાર્યક્રમ પૂરતી મર્યાદિત રાખવી જોઈએ નહીં. તેને રોજિંદી આદત અને જીવનશૈલીનો હિસ્સો બનાવવાની જરૂર છે.
![]()
તેમણે લોકોને અપીલ કરી હતી કે જે ગંગાને શ્રદ્ધા સાથે માતાનો દરજ્જો આપવામાં આવે છે, તેની સ્વચ્છતાની જવાબદારી પણ સૌએ નિભાવવી જોઈએ.
રાજેશ શુક્લાએ જણાવ્યું હતું કે ધાર્મિક આસ્થા સાથે પોતાની ફરજોને સમજવી પણ જરૂરી છે. ગંગા પ્રત્યેનું સન્માન માત્ર પૂજા-પાઠથી જ નહીં, પરંતુ તેને સ્વચ્છ રાખવાના પ્રયાસોથી પણ વ્યક્ત થવું જોઈએ.
તેમણે સંદેશ આપ્યો હતો કે સૌના સહયોગથી જ મા ગંગા અને વારાણસીને સ્વચ્છ રાખી શકાય છે. ઘાટો પર આવતા દરેક વ્યક્તિએ ધ્યાન રાખવું જોઈએ કે તેની કોઈ પ્રવૃત્તિને કારણે આસપાસ ગંદકી ન ફેલાય.
અભિયાન દરમિયાન પ્રવાસીઓને પણ ઘાટોની સ્વચ્છતા જાળવવામાં સહયોગ આપવા અપીલ કરવામાં આવી હતી. તેમને જાહેર સ્થળોએ કચરો ન ફેંકવા અને સ્વચ્છતા જાળવવા માટે પ્રેરિત કરવામાં આવ્યા હતા.
નગર નિગમ અને નમામિ ગંગેની આ પહેલમાં જનભાગીદારીને વિશેષ મહત્વ આપવામાં આવ્યું હતું. અભિયાન સાથે સંકળાયેલા લોકોએ જણાવ્યું હતું કે નિયમિત સફાઈની સાથે નાગરિકોમાં સ્વચ્છતા અંગે જાગૃતિ હોવી પણ જરૂરી છે.
આ સ્વચ્છતા અભિયાનમાં અનેક ગંગા સેવકો અને નગર નિગમ સાથે સંકળાયેલા કર્મચારીઓએ ભાગ લીધો હતો. તમામે સાથે મળીને ઘાટોની સફાઈ કરી હતી અને લોકોને સ્વચ્છતાનું મહત્વ સમજાવ્યું હતું.
કાર્યક્રમમાં નીલિમા રાય, પ્રકાશ સિંહ, સુપરવાઇઝર કામેશ્વર સેઠ, રિંકુ સેઠ, દિનેશ ચૌધરી, સુનીલ કુમાર, સેવી ભારતી, રેખા અને કાજલ સહિત અન્ય ગંગા સેવકો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.
તમામ સહભાગીઓએ શ્રમદાન દ્વારા સંદેશ આપવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો કે શહેરને સ્વચ્છ રાખવા માટે માત્ર સરકારી પ્રયાસો પૂરતા નથી. સ્થાનિક નાગરિકો, દુકાનદારો, શ્રદ્ધાળુઓ અને પ્રવાસીઓનો સહયોગ પણ એટલો જ જરૂરી છે.
વારાણસીના ગંગા ઘાટો ધાર્મિક અને પ્રવાસન બંને દૃષ્ટિએ વિશેષ મહત્વ ધરાવે છે. અહીં દરરોજ મોટી સંખ્યામાં લોકો પૂજા-પાઠ, ગંગા દર્શન અને ફરવા માટે આવે છે. તહેવારો દરમિયાન આ સંખ્યામાં વધુ વધારો થાય છે.
આવી સ્થિતિમાં ઘાટો પર નિયમિત સફાઈ કરવાની સાથે લોકોને ગંદકી ફેલાવતા અટકાવવા પણ જરૂરી છે. નગર નિગમ અને નમામિ ગંગે દ્વારા સંયુક્ત રીતે ચલાવવામાં આવેલું આ અભિયાન પણ આ જ હેતુથી હાથ ધરવામાં આવ્યું હતું.










