बांग्लादेशमध्ये 20 वर्षांच्या सत्तासंघर्ष आणि राजकीय अस्थिरतेनंतर झालेल्या पहिल्या सार्वत्रिक निवडणुकीत बांग्लादेश नॅशनलिस्ट पार्टी (बीएनपी) ने विजय मिळवला आहे.
5 ऑगस्ट 2024 रोजी विद्यार्थ्यांच्या आंदोलनानंतर शेख हसीना यांच्या नेतृत्वाखालील अवामी लीग सरकारला सत्तेवरून हटविण्यात आले. त्यानंतर गुरुवारी देशात सार्वत्रिक निवडणूक घेण्यात आली. हसीना यांच्या अनुपस्थितीत मतदान पार पडले आणि शुक्रवारी निकाल जाहीर झाला. मतदारांनी दिवंगत खालिदा झिया यांच्या बीएनपीला समर्थन दिले.
बीएनपी आणि तिच्या सहयोगी पक्षांनी 299 संसदीय जागांपैकी 212 जागा जिंकून दोन-तृतीयांश बहुमत मिळवले. पाकिस्तानच्या निकटस्थ जमात-ए-इस्लामी आघाडीला 77 जागा मिळाल्या, तर नॅशनल सिटीझन पार्टी (एनसीपी) ला सहा जागा मिळाल्या. अवामी लीगला निवडणूक लढविण्यावर बंदी असल्यामुळे ती निवडणुकीत सहभागी झाली नाही.
या निकालानंतर बीएनपी 20 वर्षांनंतर पुन्हा सत्तेत परतत आहे. खालिदा झिया यांचे पुत्र तारिक रहमान पंतप्रधानपदाची सूत्रे प्रथमच स्वीकारू शकतात, अशी शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
60 वर्षीय तारिक रहमान, माजी राष्ट्रपती जियाउर रहमान आणि माजी पंतप्रधान खालिदा झिया यांचे पुत्र, डिसेंबर 2024 मध्ये लंडनहून बांग्लादेशात परतले. त्यांनी ढाका-17 आणि बोगुरा-6 मतदारसंघातून विजय मिळवला. खालिदा झिया यांच्या निधनानंतर त्यांच्या निवडणूक विजयाच्या स्थितीत तारिक रहमान पंतप्रधान होतील, अशी घोषणा पक्षाने केली होती.
बीएनपीने आपल्या समर्थकांना विजय साजरा करण्याऐवजी संयम बाळगण्याचे आणि नमाज अदा करण्याचे आवाहन केले. कोणतीही मिरवणूक किंवा सभा आयोजित केली जाणार नाही, असे पक्षाने स्पष्ट केले.
जुलै-ऑगस्ट 2024 दरम्यान झालेल्या आंदोलनांमध्ये देशात राजकीय अस्थिरता आणि सुरक्षा परिस्थिती तणावपूर्ण राहिली. या निवडणुकीसोबत 84 सूत्रीय घटनादुरुस्ती पॅकेजवर जनमत संग्रह घेण्यात आला. सुमारे 60 टक्के मतदारांनी या पॅकेजच्या समर्थनार्थ मत दिले.
बीएनपीच्या विजयामुळे देशात राजकीय स्थैर्य आणि आर्थिक सुधारणांबाबत अपेक्षा व्यक्त होत आहेत. नवीन सरकार आर्थिक पुनर्निर्माण, गुंतवणूक आणि प्रादेशिक कूटनीतीवर लक्ष केंद्रित करेल, ज्यामुळे भारत-बांग्लादेश संबंधांना गती मिळू शकते.
भारत, अमेरिका, चीन आणि पाकिस्तान यांसह अनेक देशांनी बीएनपी आणि तारिक रहमान यांच्या विजयाबद्दल अभिनंदन केले आहे. ढाका येथील अमेरिकन दूतावासाने निवडणूक निकालांचे लोकशाही प्रक्रियेचा भाग म्हणून स्वागत केले. जमात-ए-इस्लामी आणि एनसीपीने निवडणूक निकालांमध्ये गैरव्यवहार आणि फेरफार झाल्याचा आरोप केला आहे. जमात-ए-इस्लामीने जनादेश हिरावला गेल्यास व्यापक आंदोलन छेडण्याचा इशारा दिला आहे.
