मेरठ येथे शुक्रवारी आयोजित खेळाडू संवाद कार्यक्रमात राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघाचे सरसंघचालक मोहन भागवत यांनी हिंदू समाजाची एकता, सामाजिक समरसता आणि संघटनाची आवश्यकता यावर भर दिला. त्यांनी म्हटले की, “बंधुत्वाच्या भावनेतूनच समाजातील भेदभाव, असमानता आणि जातिवाद समाप्त करता येऊ शकतो.” संघाचे उद्दिष्ट सत्ताप्राप्ती नसून समाजाचे संघटन आणि राष्ट्र बळकट करणे हे असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
शताब्दीनगर येथील माधवकुंज येथे आयोजित या कार्यक्रमात सुमारे 950 राष्ट्रीय आणि आंतरराष्ट्रीय खेळाडूंशी संवाद साधताना भागवत यांनी सांगितले की संघाच्या 100 वर्षांच्या प्रवासाचे मूळ उद्दिष्ट हिंदू समाजाचे संघटन हेच राहिले आहे. संघ स्वतःचे नाव पुढे करण्यासाठी कार्य करत नाही, तर देशाचे नाव उंचावणे हे त्याचे ध्येय असल्याचे त्यांनी नमूद केले.
समाजातील एकता खंडित झाल्यावर राष्ट्र संकटात सापडते, असे सांगत त्यांनी विविध पूजा पद्धती आणि परंपरा असूनही भारतीय समाजाची ताकद त्याच्या एकतेत असल्याचे म्हटले. “हिंदू ही जात नाही, तर या भूमीच्या परंपरा आणि मूल्यांशी जोडलेले सांस्कृतिक विशेषण आहे,” असे भागवत यांनी सांगितले.
कार्यक्रमादरम्यान विद्यापीठ अनुदान आयोगाशी संबंधित प्रश्न उपस्थित झाल्यावर सरसंघचालकांनी त्या विषयावर कोणतीही टिप्पणी केली नाही. त्यांनी सामाजिक एकता आणि संघटनात्मक कार्यांवर लक्ष केंद्रित केले. संघ कोणत्याही वर्ग, समुदाय किंवा संघटनेच्या विरोधात कार्य करत नाही, असे त्यांनी स्पष्ट केले. व्यक्तिनिर्माणाच्या माध्यमातून समाजाचे संघटन करणे हे संघाचे मूलभूत उद्दिष्ट असल्याचे त्यांनी सांगितले. स्वयंसेवक शिक्षण, क्रीडा, उद्योग, सेवा आणि सामाजिक कार्य अशा विविध क्षेत्रांत सक्रिय असल्याचेही त्यांनी नमूद केले.
भारत ही केवळ भौगोलिक एकक नसून भगवान श्रीराम, श्रीकृष्ण, बुद्ध, महावीर, स्वामी विवेकानंद, स्वामी दयानंद आणि महात्मा गांधी यांसारख्या व्यक्तिमत्त्वांच्या सांस्कृतिक वारशातून निर्माण झालेला राष्ट्र आहे, असे भागवत यांनी सांगितले. भारताची ओळख त्याच्या सनातन संस्कृती, धर्मभाव आणि सत्याच्या आदर्शांमुळे असल्याचे त्यांनी म्हटले.
संघाशी जोडू इच्छिणाऱ्या व्यक्तींसाठी त्यांनी पाच सूचना दिल्या. संघ समजून घेण्यासाठी त्याच्या कार्यक्रमांत सहभागी होऊन जबाबदारी पार पाडावी, संघाशी संबंधित विविध संस्थांद्वारे समाजसेवा करावी, संघाच्या कार्यक्रमांना सहकार्य करावे, आपल्या व्यवसायासोबत संघाच्या स्वयंसेवकांशी आणि उपक्रमांशी संवाद राखावा आणि निस्वार्थ भावनेने राष्ट्रहितासाठी कार्य करावे, असे त्यांनी सांगितले.
निस्वार्थ भावनेने देशासाठी कार्य करणाऱ्या प्रत्येक व्यक्तीला संघ स्वयंसेवक मानतो, असे भागवत यांनी सांगितले. संवाद कार्यक्रमात खेळाडूंनी संघाची भूमिका, समाजातील समरसता आणि युवा शक्तीचे योगदान या विषयांवर प्रश्न विचारले. संघाला केवळ क्रीडा किंवा राजकारणाच्या दृष्टीकोनातून समजता येत नाही, त्याची कार्यपद्धती समजून घेण्यासाठी त्यामध्ये सहभागी होणे आवश्यक आहे, असे त्यांनी सांगितले.
