उत्तराखंडमधील सीमावर्ती पिथौरागड जिल्ह्यात हवाई सेवांच्या विस्ताराच्या दिशेने आणखी एक पाऊल उचलण्यात आले आहे. नैनी-सैनी विमानतळाला 3C श्रेणीत विकसित करण्याच्या प्रस्तावावर जिल्हा प्रशासनाने कामाला गती दिली आहे. जिल्हाधिकारी आशीष भटगांई यांच्या अध्यक्षतेखाली झालेल्या बैठकीत विमानतळाचा विस्तार, तांत्रिक आवश्यकता आणि प्रवाशांसाठीच्या सुविधांवर चर्चा करण्यात आली. भारतीय विमानतळ प्राधिकरणाने (AAI) हवाई वाहतुकीच्या संभाव्यतेशी संबंधित अहवालही सादर केला.
नैनी-सैनी विमानतळावरून मोठ्या प्रवासी विमानांचे उड्डाण सुरू करण्यासाठी सध्याच्या पायाभूत सुविधांमध्ये अनेक बदल करावे लागणार आहेत. या पार्श्वभूमीवर जिल्हा प्रशासनाने संबंधित विभाग आणि विमानतळाशी निगडित अधिकाऱ्यांची बैठक घेतली.
बैठकीत AAI च्या अधिकाऱ्यांनी हवाई वाहतुकीच्या संभाव्यतेचा अहवाल सादर केला. या अहवालात परिसरातील संभाव्य हवाई प्रवाशांची संख्या आणि भविष्यात विमानसेवांचा विस्तार करण्याच्या शक्यतांचा आढावा घेण्यात आला आहे. जिल्हाधिकाऱ्यांनी हा अहवाल पुढील कार्यवाहीसाठी वरिष्ठ स्तरावर पाठवण्याचे निर्देश दिले आहेत.
प्रशासनाच्या मते, केवळ धावपट्टीचा विस्तार करणे पुरेसे ठरणार नाही. त्यासोबतच प्रवाशांसाठीच्या सुविधा, सुरक्षा व्यवस्था आणि विमानतळाच्या आसपास आवश्यक पायाभूत सुविधा विकसित करण्याच्या शक्यतांचाही विचार करावा लागणार आहे.
सध्या नैनी-सैनी विमानतळ 2C श्रेणीत असून, येथे लहान प्रवासी विमानांचे संचालन केले जाते. प्रस्तावित 3C श्रेणीतील उन्नतीकरणानंतर ATR-72 सारख्या विमानांच्या संचालनाची शक्यता निर्माण होणार आहे. मात्र, त्यासाठी धावपट्टी, सुरक्षा मानके आणि इतर तांत्रिक आवश्यकता पूर्ण करणे आवश्यक असेल.
या योजनेअंतर्गत विमानतळावर मोठे प्रवासी भवन, अधिक चांगली प्रतीक्षालय व्यवस्था, अल्पोपाहाराची सुविधा आणि प्रवाशांसाठी आवश्यक सेवा विकसित करण्याचा प्रस्ताव आहे. विमानांचे संचालन अधिक सुरक्षित आणि सुव्यवस्थित करण्यासाठी आवश्यक तांत्रिक उपकरणांचाही आढावा घेतला जाणार आहे.
मोठ्या विमानांचे नियमित संचालन नेमके कधी सुरू होईल, याची निश्चित तारीख अद्याप जाहीर करण्यात आलेली नाही. विस्तारीकरणाचे काम, आवश्यक परवानग्या आणि विमान वाहतूक सुरक्षा मानकांची पूर्तता झाल्यानंतरच यासंदर्भात निर्णय घेणे शक्य होईल.
विमानतळाच्या विस्तारासाठी जमिनीची उपलब्धता हा महत्त्वाचा मुद्दा आहे. यापूर्वी करण्यात आलेल्या सर्वेक्षणात विस्तारीकरणासाठी सुमारे 53 हेक्टर जमिनीची आवश्यकता असल्याचे नमूद करण्यात आले होते. मात्र, अंतिम जमीन आवश्यकता नव्या सर्वेक्षण अहवालावर आणि प्रस्तावित आराखड्यावर आधारित असेल.
या प्रकल्पामुळे आसपासच्या जमिनी आणि काही इमारती प्रभावित होण्याची शक्यताही व्यक्त करण्यात आली आहे. त्यामुळे तांत्रिक आवश्यकतांसोबतच स्थानिक नागरिकांच्या चिंतांचाही प्रशासनाला विचार करावा लागणार आहे.
जिल्हाधिकाऱ्यांनी अधिकाऱ्यांना सामाजिक परिणाम मूल्यांकन (Social Impact Assessment), विस्तारीकरणाची व्यवहार्यता आणि प्रशासकीय प्रक्रियांचा सविस्तर अभ्यास करण्याचे निर्देश दिले आहेत. या बैठकीला अतिरिक्त जिल्हाधिकारी योगेंद्र सिंह यांच्यासह संबंधित विभागांचे अधिकारी उपस्थित होते.
नैनी-सैनी विमानतळाचा विस्तार पिथौरागड आणि आसपासच्या डोंगराळ भागांसाठी महत्त्वाचा मानला जात आहे. हवाई संपर्क अधिक चांगला झाल्यास पर्यटक, स्थानिक रहिवासी आणि व्यावसायिकांचा प्रवास सुलभ होऊ शकतो.
पिथौरागडहून मुनस्यारी, धारचुला आणि इतर पर्यटनस्थळांकडे जाणाऱ्या प्रवाशांनाही याचा लाभ मिळण्याची अपेक्षा आहे. प्रवाशांची संख्या वाढल्यास हॉटेल, टॅक्सी आणि पर्यटनाशी संबंधित स्थानिक व्यवसायांमध्ये नवीन संधी निर्माण होऊ शकतात.
सीमावर्ती जिल्हा असल्यामुळे पिथौरागडमध्ये सुधारित वाहतूक व्यवस्थेचे महत्त्व अधिक आहे. हवाई सेवांचा विस्तार झाल्यास दुर्गम भागांना देशातील इतर प्रदेशांशी जोडण्यास मदत होऊ शकते.
विमानतळ विस्ताराची पुढील प्रक्रिया तांत्रिक अभ्यास आणि संबंधित विभागांच्या अहवालांवर अवलंबून असेल. आवश्यक जमीन, बांधकाम आणि इतर मंजुरी मिळाल्यानंतरच प्रकल्पाला पुढे नेता येणार आहे.
त्यामुळे सध्या 3C श्रेणीत उन्नतीकरणाकडे प्रस्तावित विकास योजना म्हणूनच पाहिले जात आहे. हा प्रकल्प पूर्ण झाल्यानंतर नैनी-सैनी विमानतळाची क्षमता वाढण्यासोबतच पिथौरागडची हवाई कनेक्टिव्हिटी सुधारण्याची अपेक्षा आहे.
