बरेलीमध्ये जनसंख्येबाबत दिलेल्या विधानावर राजकीय हालचाली तीव्र झाल्या आहेत. राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघ प्रमुख मोहन भागवत यांच्या अलीकडील विधानानंतर स्थानिक पातळीवर धार्मिक आणि राजकीय प्रतिक्रिया समोर येऊ लागल्या आहेत. त्याच अनुषंगाने एका प्रमुख मौलानांनी पत्रकार परिषद घेत प्रत्युत्तर देताना विचारले, “कोणत्या मुस्लिमाचे 12 मुले आणि चार बायका आहेत?” त्यांनी सांगितले की अशा प्रकारची विधाने समाजात संभ्रम निर्माण करतात आणि विशिष्ट समुदायाबाबत चुकीची धारणा तयार करतात.
मौलानांनी सांगितले की भारताचे संविधान सर्व नागरिकांना समान अधिकार देते आणि विवाह तसेच कुटुंबाशी संबंधित कायदे स्पष्टपणे निश्चित केलेले आहेत. कोणत्याही समुदायाबाबत अतिरंजित किंवा सर्वसाधारण स्वरूपाची विधाने करणे सामाजिक सौहार्दासाठी योग्य नाही, असे त्यांनी अधोरेखित केले. एखाद्या हिंदू कुटुंबाला तीन किंवा 12 मुले हवी असतील तर त्याबाबत त्यांना कोणतीही हरकत नसल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले आणि ते वैयक्तिक व कौटुंबिक निर्णयाचे प्रकरण असल्याचे म्हटले.
देशात जनसंख्येवर चर्चा होऊ शकते, मात्र ती चर्चा आकडेवारी आणि तथ्यांच्या आधारे व्हावी, असे मौलानांनी पुढे नमूद केले. भावनिक किंवा राजकीय वक्तव्यांमुळे समाजात अनावश्यक तणाव निर्माण होतो, असे त्यांनी सांगितले. शिक्षण, आरोग्य, रोजगार आणि आर्थिक विकास यांसारख्या मुद्द्यांना अधिक महत्त्व असल्याचे त्यांनी नमूद करत समाजाने या विषयांवर गंभीर चर्चा करावी, असे आवाहन केले.
या विधानानंतर राजकीय वर्तुळात चर्चा वाढली आहे. काही नेत्यांनी याला अभिव्यक्ती स्वातंत्र्याचा भाग म्हटले आहे, तर इतरांनी ते अनावश्यक वाद असल्याचे सांगितले आहे. सामाजिक माध्यमांवरही या विधानाबाबत तीव्र प्रतिक्रिया नोंदवल्या जात आहेत.
स्थानिक प्रशासनाने खबरदारीचा उपाय म्हणून नागरिकांना शांतता राखण्याचे आवाहन केले आहे. कोणत्याही प्रकारची भडकाऊ किंवा दिशाभूल करणारी माहिती पसरवणाऱ्यांवर लक्ष ठेवले जात असल्याचे अधिकाऱ्यांनी सांगितले. कायदा व सुव्यवस्था कायम राखणे हे प्रशासनाचे प्राधान्य असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
विश्लेषकांच्या मते, जनसंख्येचा मुद्दा वेळोवेळी राजकीय चर्चेचा भाग ठरत आला आहे. तथापि, तज्ज्ञांनी या विषयावर संतुलित आणि तथ्याधारित चर्चा समाजाच्या हिताची असल्याचे म्हटले आहे.
बरेलीमध्ये दिलेले हे विधान आता राज्य आणि राष्ट्रीय पातळीवर चर्चेचा विषय बनले आहे. येत्या काही दिवसांत या मुद्द्यावर आणखी राजकीय प्रतिक्रिया समोर येण्याची शक्यता व्यक्त केली जात आहे.
