दिल्लीच्या पुराना किल्ल्यात आजपासून SCO सभ्यता संवाद मंचाला सुरुवात, पंतप्रधान मोदी करणार उद्घाटन

दिल्लीच्या पुराना किल्ल्यात 20 ते 22 नोव्हेंबरदरम्यान SCO सभ्यता संवाद मंचाचे आयोजन. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी करणार उद्घाटन; महाभारताचे दुर्मीळ हस्तलिखित, ऐतिहासिक प्रदर्शने आणि सांस्कृतिक कार्यक्रमांचे आयोजन.

दिल्लीतील पुराना किल्ल्यात शुक्रवार, 20 नोव्हेंबर 2026 पासून पहिल्या शांघाय सहकार्य संघटनेच्या (SCO) सभ्यता संवाद मंचाला सुरुवात होणार आहे. पंतप्रधान नरेंद्र मोदी सायंकाळी 5:30 वाजता या कार्यक्रमाचे उद्घाटन करणार असून, विविध देशांतून आलेल्या प्रतिनिधींना संबोधित करणार आहेत. तीन दिवस चालणारा हा कार्यक्रम 22 नोव्हेंबरपर्यंत सुरू राहणार आहे.

या कार्यक्रमासाठी दिल्लीतील पुराना किल्ला परिसरात अनेक विशेष प्रदर्शने आयोजित करण्यात आली आहेत. यामध्ये भारताच्या इतिहासाशी संबंधित पुरातत्त्वीय वस्तू, प्राचीन वास्तूंचे अवशेष आणि ऐतिहासिक कलाकृती प्रदर्शित केल्या जाणार आहेत.

'अस्तित्व – हमारे होने का सार' या नावाने मुख्य प्रदर्शन आयोजित करण्यात आले आहे. यामध्ये इ.स.पूर्व 1200 ते इ.स. 1200 या कालखंडातील ऐतिहासिक वस्तूंचा समावेश आहे. या प्रदर्शनातून दिल्लीच्या सुमारे 2400 वर्षांच्या इतिहासाची माहिती मिळणार आहे. वेगवेगळ्या कालखंडांतील दिल्लीचे स्वरूप आणि त्या काळातील लोकांचे जीवन यांची झलक या वस्तूंच्या माध्यमातून पाहायला मिळणार आहे.

कार्यक्रमातील विशेष आकर्षणांपैकी एक म्हणजे महाभारताशी संबंधित प्रदर्शन. 'महाभारत स्क्रॉल पॅव्हेलियन – अनंत' असे या प्रदर्शनाचे नाव आहे.

यामध्ये 18व्या शतकातील दुर्मीळ चित्रित महाभारत हस्तलिखित प्रदर्शित केले जाणार आहे. या हस्तलिखितात महाभारतातील कथांशी संबंधित चित्रांचा समावेश आहे. या चित्रांच्या माध्यमातून त्या काळातील चित्रकला आणि धार्मिक साहित्याच्या परंपरेची माहिती मिळणार आहे.

प्राचीन भारतात कथा चित्रांच्या माध्यमातून लोकांपर्यंत पोहोचवण्याची परंपरा होती. महाभारताचे हे हस्तलिखित त्याचे उदाहरण मानले जाते.

दिल्लीच्या पुराना किल्ल्यात आजपासून SCO सभ्यता संवाद मंचाला सुरुवात, पंतप्रधान मोदी करणार उद्घाटन

SCO सभ्यता संवाद मंचाची संकल्पना सप्टेंबर 2025 मध्ये मांडण्यात आली होती. त्यावेळी पंतप्रधान नरेंद्र मोदी चीनमधील तियानजिन येथे आयोजित SCO शिखर परिषदेत सहभागी झाले होते. या परिषदेत त्यांनी सदस्य देशांमधील सांस्कृतिक संबंध अधिक दृढ करण्यासाठी स्वतंत्र मंच स्थापन करण्याचा प्रस्ताव मांडला होता.

त्यानंतर संघटनेच्या बिश्केक घोषणापत्रात या प्रस्तावाचे स्वागत करण्यात आले.

भारत आणि युरेशियातील देशांमध्ये प्राचीन काळापासून व्यापार आणि सांस्कृतिक संबंध आहेत. व्यापारी, प्रवासी आणि विद्वान यांच्या प्रवासामुळे या प्रदेशांमध्ये भाषा, कला आणि विचारांची देवाणघेवाण होत आली आहे. या ऐतिहासिक संबंधांवरही परिषदेत चर्चा होणार आहे.

उद्घाटन समारंभात 'सभ्यतांचा संवाद' या नावाने सांस्कृतिक कार्यक्रम आयोजित करण्यात आला आहे. यामध्ये संगीत, नृत्य आणि चित्रांच्या माध्यमातून कथाकथन करणाऱ्या कलांचा समावेश असेल.

'वसुधैव कुटुंबकम – संपूर्ण जग एक कुटुंब आहे' ही या कार्यक्रमाची संकल्पना आहे. या सादरीकरणातून भारत आणि युरेशियातील विविध सांस्कृतिक परंपरा एकत्रितपणे मांडल्या जाणार आहेत. भौगोलिक अंतर असूनही विविध देशांच्या कला आणि परंपरांमध्ये असलेल्या समानतेचे दर्शन घडवणे हा या सादरीकरणाचा उद्देश आहे.

उद्घाटनानंतर 21 आणि 22 नोव्हेंबर रोजी विविध विषयांवर चार सत्रे आयोजित केली जाणार आहेत. या सत्रांमध्ये इतिहासकार, शिक्षणतज्ज्ञ, सांस्कृतिक क्षेत्रातील तज्ज्ञ आणि विविध देशांचे प्रतिनिधी सहभागी होतील.

एका सत्रात संगीत, नृत्य, पारंपरिक पोशाख, खाद्यसंस्कृती आणि प्राचीन खेळ यांवर चर्चा होणार आहे. विविध देशांच्या कला आणि वास्तुकलेतील समानतांचाही अभ्यास केला जाणार आहे.

याशिवाय प्राचीन भाषा, लिपी आणि हस्तलिखितांवर चर्चा होईल. प्राचीन साहित्य आणि धार्मिक ग्रंथांच्या माध्यमातून विविध सभ्यता एकमेकांशी कशा जोडल्या गेल्या, यावर तज्ज्ञ आपले विचार मांडतील. मठांशी संबंधित ऐतिहासिक मार्ग आणि तत्त्वज्ञानाच्या परंपरांवरही चर्चा होणार आहे.

भारत प्रथमच SCO सभ्यता संवाद मंचाचे आयोजन करत आहे. या माध्यमातून भारताला आपला ऐतिहासिक वारसा आणि सांस्कृतिक परंपरा आंतरराष्ट्रीय प्रतिनिधींसमोर मांडण्याची संधी मिळणार आहे.

या मंचाच्या माध्यमातून SCO सदस्य देशांमधील सांस्कृतिक सहकार्याला चालना देण्याचा उद्देश आहे. तसेच इतिहास आणि कलेशी संबंधित तज्ज्ञांना आपले अनुभव आणि विविध देशांच्या सामायिक वारशाबाबत विचारांची देवाणघेवाण करण्याची संधी मिळणार आहे.

 

Leave a comment