कमजोर वैश्विक संकेतों र चौतर्फी बिक्रीको दबाबबीच बिहीबार, ८ अक्टोबरमा भारतीय शेयर बजारको सुरुवात गिरावटसँगै भयो। भारतीय रिजर्भ बैंकको रेपो दरमा भएको परिवर्तन र अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा देखिएको सुस्तीको प्रभाव घरेलु बजारमा पनि देखियो।
बीएसई सेन्सेक्स करिब १८० अंक घटेर खुलेको थियो भने एनएसई निफ्टी २२,६०० को महत्वपूर्ण स्तरभन्दा तल रह्यो। बजारमा प्रारम्भिक बिक्रीको प्रभाव व्यापक भए पनि सूचना प्रविधि (IT) शेयरमा भएको खरिदले गिरावट केही हदसम्म सीमित गर्यो। पछिल्ला बजार रिपोर्टअनुसार प्रारम्भिक कारोबारमा सेन्सेक्स र निफ्टी दुवै दबाबमा रहे।
बजारको कमजोरीमा घरेलु र विश्वव्यापी दुवै कारक महत्वपूर्ण रहे। भारतीय रिजर्भ बैंक (RBI) ले आफ्नो पछिल्लो मौद्रिक नीति बैठकमा रेपो दरमा २५ बेसिस प्वाइन्ट वृद्धि गर्दै यसलाई ५.५० प्रतिशत पुर्याएको छ। यो करिब चार वर्षमा पहिलो वृद्धि हो। केन्द्रीय बैंकले आफ्नो नीतिगत रुख पनि ‘क्यालिब्रेटेड टाइटनिङ’ अर्थात् क्रमिक मौद्रिक कसिलोपनतर्फ परिवर्तन गरेको छ। यसले ब्याजदर र कम्पनीहरूको भविष्यको आम्दानीलाई लिएर लगानीकर्ताको सतर्कता बढाएको छ।
सेन्सेक्स र निफ्टीको कमजोर सुरुवात
प्रारम्भिक कारोबारमा बीएसई सेन्सेक्स करिब १८० अंक घटेर ७२,४६० को आसपास कारोबार गरिरहेको देखियो। निफ्टी ५० करिब ६२ अंक घटेर २२,५४१ को आसपास पुगेको थियो। बजारको चौडाइ पनि कमजोर रह्यो, अर्थात् बढ्ने शेयरको तुलनामा घट्ने शेयरको संख्या बढी थियो।
बुधबार पनि भारतीय बजार दबाबमा रहेको थियो। त्यस दिन सेन्सेक्स ४२९.११ अंक घटेर ७२,६३८.७० मा बन्द भएको थियो भने निफ्टी १७३.०५ अंकको गिरावटसँगै २२,६०३.०५ मा रोकिएको थियो। RBI को दर वृद्धि बाहेक उच्च कच्चा तेलको मूल्य, विदेशी बजारको कमजोरी र विश्वव्यापी वित्तीय अवस्थाले पनि लगानीकर्ताको धारणा प्रभावित गरेका थिए।
IT शेयरले बजारलाई सहारा
गिरावटबीच IT क्षेत्र बजारको तुलनात्मक रूपमा बलियो हिस्सा बनेको थियो। प्रारम्भिक कारोबारमा निफ्टी IT सूचकांकमा १.५ प्रतिशतभन्दा बढीको वृद्धि देखियो। TCS, HCL Technologies, Tech Mahindra र Infosys जस्ता प्रमुख IT शेयरमा खरिद देखियो। TCS को शेयरमा भएको वृद्धिलाई विशेष महत्व दिइएको छ, किनकि कम्पनीको त्रैमासिक नतिजामा बजारको नजर रहेको छ। रिपोर्टअनुसार TCS मा करिब २.५ प्रतिशतको वृद्धि देखियो, जसले IT सूचकांकलाई मजबुती दिएको थियो।
यसको विपरीत रियल्टी र मेटलजस्ता ब्याजदर तथा विश्वव्यापी आर्थिक अवस्थाबाट प्रभावित क्षेत्र दबाबमा रहे। उच्च कच्चा तेलको मूल्य र महँगो विश्वव्यापी वित्तपोषणसम्बन्धी चिन्ताले पनि बजारको धारणा प्रभावित गरिरहेको थियो।
Paytm का शेयरमा भारी बिक्री
यसैबीच डिजिटल भुक्तानी कम्पनी One97 Communications अर्थात् Paytm का शेयरमा तीव्र गिरावटले लगानीकर्ताको ध्यान खिच्यो। Paytm Payments Bank सम्बन्धमा RBI को पछिल्लो कारबाहीपछि कम्पनीसँग सम्बन्धित शेयरमा दबाब बढेको छ। RBI ले Paytm Payments Bank लाई अनुसूचित बैंकहरूको सूचीबाट हटाएको छ।
यो कदम बैंकिङ लाइसेन्स रद्द गर्ने यसअघिको कारबाहीपछि उठाइएको हो। यद्यपि Paytm ले UPI, QR कोड भुक्तानी, Soundbox, कार्ड मेसिन र Payment Gateway लगायतका आफ्ना प्रमुख सेवाहरू प्रभावित नहुने स्पष्ट पारेको छ, किनकि यी सेवाहरू मल्टी-बैंक मोडेलमार्फत सञ्चालन हुन्छन्।
बिहीबारको कारोबारमा Paytm बाहेक Mobikwik र Pine Labs जस्ता डिजिटल भुक्तानीसँग सम्बन्धित शेयरमा पनि दबाब देखियो। बजारमा यस क्षेत्रका लागि Merchant Discount Rate (MDR) सँग सम्बन्धित अनिश्चितता पनि चर्चामा रह्यो।
