हिमाचल प्रदेशको काङ्गडा जिल्लामा लागुऔषध तस्करीविरुद्ध सञ्चालन गरिएको अभियानअन्तर्गत प्रहरीले शाहपुर थाना क्षेत्रमा कारबाही गर्दै एक अल्टो ट्याक्सीबाट ६७.६२ ग्राम चिट्टा अर्थात् हेरोइन बरामद गरेको जनाएको छ। घटनामा एक महिलासहित तीन जनालाई पक्राउ गरिएको छ। प्रहरीले लागुऔषध र सवारीसाधन नियन्त्रणमा लिएर तीनै जनाविरुद्ध एनडीपीएस ऐनअन्तर्गत मुद्दा दर्ता गरेको छ।
मंझग्रां बस स्ट्यान्डनजिक नाकाबन्दी
प्रहरीका अनुसार नूरपुर–गग्गल न्यू फोरलेन मार्गमा पर्ने मंझग्रां बस स्ट्यान्डनजिक उक्त कारबाही गरिएको हो। सीआईए टोलीलाई लागुऔषधको खेप ओसारपसार भइरहेको सूचना प्राप्त भएपछि प्रहरीले क्षेत्रमा नाकाबन्दी गरी सवारीसाधन जाँच सुरु गरेको थियो। सोही क्रममा नूरपुरतर्फबाट आइरहेको अल्टो के–१० ट्याक्सीलाई जाँचका लागि रोकिएको थियो।
सवारीसाधनमा रहेका तीन जनासँग सोधपुछ गरेपछि प्रहरीले गाडीको तलासी लिएको थियो। तलासीका क्रममा ६७.६२ ग्राम चिट्टा बरामद भएको प्रहरीको दाबी छ। त्यसपछि तीनै जनालाई नियन्त्रणमा लिएर प्रहरीले कानुनी कारबाही अघि बढाएको जनाएको छ।
पक्राउ परेका तीन जनाको पहिचान
पक्राउ परेकामध्ये धर्मशालाको शौकणी दा कोट निवासी ३६ वर्षीय अजय कुमार र काङ्गडाको मझेडा निवासी ३४ वर्षीय देवी सिंह रहेका छन्। उनीहरूसँगै पञ्जाबको तरनतारन क्षेत्रको डुगवाला निवासी ३६ वर्षीया महिलालाई पनि पक्राउ गरिएको छ। प्रहरीका अनुसार तीनै जना एउटै सवारीसाधनमा सवार थिए।
शाहपुर प्रहरी थानामा तीनै जनाविरुद्ध एनडीपीएस ऐनअन्तर्गत मुद्दा दर्ता गरिएको छ। प्रहरीले पक्राउ परेकाहरूसँग सोधपुछ गरी बरामद लागुऔषधको स्रोत र सम्भावित आपूर्ति सञ्जालबारे जानकारी संकलन गरिरहेको जनाएको छ।
लागुऔषधको स्रोत र आपूर्ति सञ्जालबारे अनुसन्धान
प्रहरी अनुसन्धानको एउटा प्रमुख पक्ष बरामद भएको परिमाणको चिट्टा आरोपितहरूसम्म कसरी पुगेको भन्ने रहेको छ। अनुसन्धान निकायहरूले लागुऔषध हिमाचल प्रदेशकै कुनै क्षेत्रबाट खरिद गरिएको थियो वा पञ्जाब अथवा अन्य कुनै राज्यबाट ल्याइएको थियो भन्नेबारे पत्ता लगाउने प्रयास गरिरहेका छन्।
यसका साथै बरामद चिट्टा कुन व्यक्ति वा सञ्जालसम्म पुर्याउने योजना थियो भन्नेबारे पनि अनुसन्धान भइरहेको छ। आरोपितहरूको मोबाइल फोन, सम्पर्क, आवतजावतका मार्ग तथा हालैका गतिविधिको जाँचबाट यसबारे सुराग प्राप्त हुने अपेक्षा गरिएको छ। यद्यपि अनुसन्धान पूरा हुनुअघि प्रहरीले उक्त सञ्जालबारे कुनै अन्तिम निष्कर्ष दिएको छैन।
अन्तरराज्यीय सम्बन्धको पनि जाँच
काङ्गडा प्रहरीले घटनामा अन्तरराज्यीय सम्बन्धको सम्भावनाबारे पनि अनुसन्धान भइरहेको जनाएको छ। पक्राउ परेकी महिला पञ्जाबको तरनतारन क्षेत्रकी रहेको बताइएको छ भने अन्य दुई आरोपित काङ्गडा र धर्मशाला क्षेत्रसँग सम्बन्धित छन्।
फरक राज्य र जिल्लासँग सम्बन्धित तीन जना एउटै सवारीसाधनमा भेटिएपछि प्रहरीले उनीहरूबीचको सम्पर्कको उद्देश्य र उनीहरू यसअघि पनि एकअर्काको सम्पर्कमा थिए कि थिएनन् भन्नेबारे अनुसन्धान गरिरहेको छ। बरामद खेप कुनै ठूलो आपूर्ति सञ्जालको हिस्सा थियो वा आरोपितहरू त्यसलाई सीमित स्थानमा पुर्याउन गइरहेका थिए भन्ने विषय पनि अनुसन्धानको दायरामा रहेको छ।
स्रोत र सम्भावित प्राप्तकर्ताको खोजी
काङ्गडा प्रहरीका प्रहरी अधीक्षक कुलभूषण वर्माका अनुसार प्रहरीले लागुऔषधको स्रोत तथा सम्भावित खरिदकर्ता वा प्राप्तकर्ताको पहिचानका लागि विस्तृत अनुसन्धान गरिरहेको छ। लागुऔषधको आपूर्ति र ढुवानीमा महिलालाई कुरियरका रूपमा प्रयोग गरिँदै आएको छ कि छैन भन्ने विषयमा पनि अनुसन्धान भइरहेको छ।
प्रहरीले यो विषय अनुसन्धानकै हिस्सा रहेको र कुनै पनि आरोपितको सम्बन्धमा अन्तिम निष्कर्ष कानुनी प्रक्रिया पूरा भएपछि मात्र स्पष्ट हुने जनाएको छ।
फोरलेन र अन्तरजिल्ला मार्गमा निगरानी
प्रहरी स्रोतका अनुसार पछिल्लो समय जिल्लामा लागुऔषध तस्करी रोक्न नाकाबन्दी र सवारीसाधन जाँच बढाइएको छ। फोरलेन तथा अन्तरजिल्ला मार्गमा प्रहरी निगरानीलाई विशेष महत्व दिइएको छ, किनकि यी मार्गबाट एक जिल्लाबाट अर्को जिल्लासम्म आवतजावत हुने गर्छ।
मंझग्रां बस स्ट्यान्डनजिक गरिएको कारबाही पनि यही निगरानी व्यवस्थाको हिस्सा भएको बताइएको छ। गोप्य सूचनाका आधारमा नाका लगाएर सवारीसाधन जाँच गरेपछि उक्त बरामदगी भएको प्रहरीले जनाएको छ।
मोबाइल र सवारीसाधनको अभिलेख जाँच
६७.६२ ग्राम चिट्टा बरामद भएपछि प्रहरीले अनुसन्धानलाई बरामद लागुऔषधमा मात्र सीमित नराखी आरोपितहरू पहिले नै कुनै तस्करी सञ्जालको सम्पर्कमा थिए कि थिएनन् भन्नेबारे पनि जाँच गरिरहेको छ। यस क्रममा उनीहरूको मोबाइल फोनको कल विवरण, सम्पर्क, स्थान र हालैका गतिविधिको जाँच हुन सक्नेछ।
साथै, आरोपितहरू पक्राउ परेको सवारीसाधन यसअघि कुन-कुन स्थानमा प्रयोग भएको थियो र सवारीसाधनसँग सम्बन्धित अभिलेखमा के विवरण छन् भन्ने विषय पनि प्रहरीले हेर्नेछ।
सम्भावित आपूर्तिकर्ता र खरिदकर्ताको खोजी
प्रहरीको सोधपुछमा चिट्टा कसबाट प्राप्त गरिएको थियो भन्ने विषय पनि प्रमुख रहनेछ। सोधपुछ तथा प्राविधिक अनुसन्धानका आधारमा कुनै आपूर्तिकर्ताको पहिचान भएमा प्रहरीले उससम्म पुग्ने प्रयास गर्न सक्नेछ।
सम्भावित खरिदकर्ता वा आगामी रूपमा खेप प्राप्त गर्ने व्यक्तिको पहिचान पनि अनुसन्धानको हिस्सा हुनेछ। प्रहरीले कारबाहीलाई उक्त बरामदगीमा मात्र सीमित नराखी लागुऔषधको आपूर्ति शृंखलासँग सम्बन्धित अन्य व्यक्तिसम्म पुग्ने उद्देश्यले अनुसन्धान अघि बढाइरहेको जनाएको छ। हाल अनुसन्धान जारी छ र आरोपितहरूसँगको सोधपुछका आधारमा थप कारबाही सुरु गरिएको छ।
जब्ती र कानुनी प्रक्रिया
प्रहरीले बरामद चिट्टा र सवारीसाधन आफ्नो नियन्त्रणमा लिएको छ। जब्ती प्रक्रिया तथा अन्य कानुनी औपचारिकता पूरा भइरहेको छ। एनडीपीएस ऐनअन्तर्गत दर्ता भएको मुद्दामा प्रहरीले बरामद पदार्थको परीक्षण, आरोपितहरूको बयान तथा उपलब्ध प्राविधिक प्रमाणलाई मुद्दाको हिस्सा बनाउनेछ।
अनुसन्धानका क्रममा अन्य व्यक्तिको भूमिका देखिएमा उनीहरूविरुद्ध पनि कानुनी कारबाही हुन सक्ने प्रहरीले जनाएको छ।
महिलाको भूमिकाबारे पनि अनुसन्धान
घटनापछि काङ्गडा जिल्लामा लागुऔषधविरुद्ध प्रहरी अभियानबारे पनि चर्चा बढेको छ। प्रहरीले लागुऔषध तस्करीमा संलग्न व्यक्तिविरुद्ध कारबाही गरिने जनाएको छ। विशेषगरी फोरलेन तथा अन्तरराज्यीय सम्पर्क भएका मार्गमा निगरानी बढाउनुपर्ने विषयमा पनि ध्यान दिइएको छ, किनकि यी मार्गबाट अन्य राज्यबाट आउने-जाने सवारीसाधनको संख्या बढी हुन्छ।
प्रहरीले तस्करहरूले जाँचबाट बच्न विभिन्न तरिका अपनाउन सक्ने अवस्थालाई पनि ध्यानमा राखेको छ। पक्राउ परेकी महिलाको भूमिका के थियो र उनी आफैं कुनै सञ्जालको हिस्सा थिइन् वा अन्य व्यक्तिको निर्देशनमा लागुऔषध बोकेर हिँडिरहेकी थिइन् भन्नेबारे प्रहरीले अनुसन्धान गरिरहेको छ।
त्यसैगरी दुवै पुरुष आरोपितको भूमिकालाई पनि छुट्टाछुट्टै स्तरमा अनुसन्धान गरिनेछ। कुनै आरोपितविरुद्ध अन्तिम दोषसिद्धि अदालतको प्रक्रियापछि मात्र तय हुनेछ। हाल प्रहरीको कारबाही पक्राउ, बरामदगी तथा सञ्जालसम्बन्धी अनुसन्धानमा केन्द्रित रहेको छ।
थप पक्राउको सम्भावनाबारे अनुसन्धान
काङ्गडा प्रहरीसमक्ष अहिले ६७.६२ ग्राम चिट्टा आरोपितहरूसम्म कहाँबाट पुगेको र त्यसलाई कहाँ पुर्याउने योजना थियो भन्ने मुख्य प्रश्न रहेको छ। अनुसन्धानमा अन्तरराज्यीय सञ्जालको पुष्टि भएमा थप पक्राउ हुन सक्नेछ।
प्रहरीले आरोपितहरूसँगको सोधपुछसँगै प्राविधिक तथा दस्तावेजी प्रमाणको पनि जाँच गरिरहेको छ। हाल तीनै आरोपित प्रहरीको कारबाहीको दायरामा छन् र घटनाको थप अनुसन्धान जारी रहेको छ।
