દિલ્હી પોલીસે પૂર્વ સેના પ્રમુખ જનરલ એમએમ નરવણેની આત્મકથા ‘ફોર સ્ટાર્સ ઓફ ડેસ્ટિની’ મંજૂરી વિના લીક થવાના મામલે FIR નોંધાવી છે અને પ્રાથમિક તપાસમાં મામલો સુનિયોજિત તથા આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ફેલાયેલો હોવાનું સામે આવ્યું છે.
દિલ્હી પોલીસની સ્પેશલ સેલ દ્વારા કરાયેલી પ્રાથમિક તપાસ મુજબ, પુસ્તક ભૂલથી લીક થયું નહોતું, પરંતુ મિનિસ્ટ્રી ઓફ ડિફેન્સની મંજૂરી bypass કરીને સમન્વિત પ્રયાસ હેઠળ બહાર પાડવામાં આવ્યું હતું.
પુસ્તકનો આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રસાર
તપાસમાં સામે આવ્યું છે કે ‘ફોર સ્ટાર્સ ઓફ ડેસ્ટિની’નું સર્ક્યુલેશન માત્ર ભારત સુધી મર્યાદિત રહ્યું નહોતું. Canada, Australia, Germany અને USA જેવા દેશોમાં પુસ્તક ઓનલાઈન સૌથી પહેલાં વેચાયું હતું. ડિજિટલ વિતરણને કારણે મામલો વધુ જટિલ બન્યો છે. દિલ્હી પોલીસે આ મામલે ક્રિમિનલ કોન્સ્પિરસીની કલમો હેઠળ FIR નોંધાવી છે.
વિવાદનું કેન્દ્રબિંદુ
વિવાદ નરવણેની આત્મકથા ‘ફોર સ્ટાર્સ ઓફ ડેસ્ટિની’ને લઈને છે, જે તેમના સૈન્ય કારકિર્દી અને વ્યક્તિગત અનુભવ પર આધારિત છે. રક્ષા મંત્રાલયની અનિવાર્ય મંજૂરી મળ્યા પહેલાં જ પુસ્તક ડિજિટલ પ્લેટફોર્મ પર ઉપલબ્ધ થઈ ગયું હતું. પ્રાથમિક માહિતી અનુસાર, આ કારણે તપાસ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે શરૂ કરવામાં આવી છે.
તપાસનો વ્યાપ
તપાસનો હેતુ એ જાણવા છે કે કેવી રીતે અપ્રકાશિત પુસ્તકની નકલો અમેરિકા, કેનેડા, જર્મની અને ઓસ્ટ્રેલિયા સુધી પહોંચી અને કેવી રીતે તેની નકલ કોંગ્રેસ નેતા રાહુલ ગાંધી સુધી પહોંચી. સૂત્રોના જણાવ્યા મુજબ, ઘટના માત્ર લીક નહીં પરંતુ સુનિયોજિત સાજિશનો ભાગ હતી.
સુનિયોજિત અભિયાનની શંકા
સ્પેશલ સેલના સૂત્રો મુજબ, આ માત્ર સામાન્ય ચોરીનો બનાવ નહોતો પરંતુ “સુનિયોજિત અને સમન્વિત અભિયાન” હતો, જેમાં રક્ષા મંત્રાલયની મંજૂરી પ્રક્રિયાને સંપૂર્ણ રીતે દરકિનાર કરવામાં આવી હતી. પ્રાથમિક તપાસમાં એ પણ સામે આવ્યું છે કે ડિજિટલ અને નાણાકીય માધ્યમોનો ઉપયોગ કરીને પુસ્તકને આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં પહોંચાડવામાં આવ્યું હતું.
તપાસકર્તાઓ અમેરિકા, કેનેડા, જર્મની અને ઓસ્ટ્રેલિયામાં થયેલ ડિજિટલ ટ્રાન્ઝેક્શન અને ઓનલાઈન પ્રવૃત્તિઓનું વિશ્લેષણ કરી રહ્યા છે, જેથી અનધિકૃત નકલો કોને અને કેવી રીતે વિતરીત કરી તેની માહિતી મળી શકે.
આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે તપાસ
મામલાની ગંભીરતાને ધ્યાનમાં રાખીને તપાસ આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે વિસ્તરાવવામાં આવી છે. વિદેશી પ્લેટફોર્મ પર પુસ્તક ક્યારે અને કેવી રીતે ઉપલબ્ધ કરાયું તેની તપાસ ચાલી રહી છે. પ્રાથમિક તપાસમાં સંકેત મળ્યા છે કે યોજના પૂર્વનિયોજિત હતી અને global digital marketsમાં unauthorized રીતે લોન્ચ કરવામાં આવી હતી.
FIR નોંધાયા બાદ સ્પેશલ સેલે વિશેષ ટીમ બનાવી છે, જે આંતરરાષ્ટ્રીય સહકારથી ડિજિટલ અને નાણાકીય ડેટાની તપાસ કરી રહી છે. હેતુ એ છે કે સુનિયોજિત લીકમાં સામેલ તમામ લોકોની ઓળખ કરી જવાબદારી નક્કી કરવામાં આવે.
રક્ષા મંત્રાલયની મંજૂરી bypass
તપાસમાં સામે આવ્યું છે કે રક્ષા મંત્રાલયની official clearance bypass કરીને પુસ્તક લીક કરવામાં આવ્યું હતું. અધિકારીઓએ જણાવ્યું કે મામલો માત્ર પુસ્તક લીકનો નથી, પરંતુ રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા સાથે જોડાયેલા પ્રોટોકોલના ઉલ્લંઘનનો પણ છે.
