બિહારના મુખ્યમંત્રી નીતિશ કુમાર હવે રાજ્યસભામાં જવાની તૈયારી કરી રહ્યા છે. આ પગલું માત્ર પદમાં ફેરફાર નથી, પરંતુ તેમની રાજકીય યાત્રાનો નવો તબક્કો માનવામાં આવી રહ્યો છે. તેમના આ નિર્ણય પાછળ આરોગ્ય, ઓછી સક્રિય ભૂમિકા અપનાવવાની ઇચ્છા અને પાર્ટીમાં નેતૃત્વ પરિવર્તનની તૈયારી મુખ્ય કારણ તરીકે જણાવવામાં આવી રહી છે.
પટના: લગભગ છેલ્લા 20 વર્ષથી નીતિશ કુમાર બિહારની રાજનીતિના કેન્દ્રમાં રહ્યા છે. સરકારો બદલાઈ, ગઠબંધનો બદલાતા રહ્યા, ચૂંટણી આવતી અને જતી રહી, પરંતુ એક નાની અવધિને છોડીને મુખ્યમંત્રીની ખુરશી પર નીતિશ કુમાર જ રહ્યા. 2005થી બિહારની રાજનીતિને દિશા આપતા આ નેતાએ હવે રાજ્યસભામાં જવાની તૈયારી શરૂ કરી છે.
આ પગલાં સાથે રાજ્યની રાજનીતિમાં મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર થવાની સંભાવના વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. ચૂંટણીના આંકડા અને છેલ્લા વર્ષોની રાજકીય હલચલ પર નજર કરીએ તો પરિસ્થિતિ વધુ જટિલ દેખાય છે, કારણ કે બિહારમાં સત્તા અને ગઠબંધનની રાજનીતિ સતત પરિવર્તનશીલ રહી છે.
બિહારની રાજનીતિમાં બે દાયકાથી કેન્દ્રસ્થાન
નીતિશ કુમાર લગભગ છેલ્લા બે દાયકાથી બિહારની રાજનીતિમાં મહત્વપૂર્ણ નામ રહ્યા છે. 2005થી રાજ્યની સરકારોને દિશા આપતા નીતિશ કુમારે સતત મુખ્યમંત્રી તરીકે કાર્યભાર સંભાળ્યો છે. સમયાંતરે ગઠબંધનો બદલાયા હોવા છતાં તેમની રાજકીય હાજરી મજબૂત રહી છે. 2020ની વિધાનસભા ચૂંટણી પછી NDAમાં BJP સૌથી મોટી પાર્ટી બની હતી. તેમ છતાં મુખ્યમંત્રી તરીકે નીતિશ કુમાર જ રહ્યા. તેના પાછળ બે મુખ્ય કારણો ગણાવવામાં આવ્યા હતા.
સામાજિક આધાર અને મતબેંક
નીતિશ કુમારે બિહારમાં અતિપછાત વર્ગ (EBC) અને મહિલા મતદાતાઓમાં મજબૂત આધાર બનાવ્યો. દારૂબંધી જેવી નીતિઓ અને મહિલાઓ માટેની કલ્યાણકારી યોજનાઓને કારણે તેમને વિશ્વસનીય અને લોકપ્રિય નેતા તરીકે ઓળખ મળી. આ મતબેંક બિહારમાં ગઠબંધનની જીત માટે મહત્વપૂર્ણ ગણાતો રહ્યો છે.
ગઠબંધનમાં વિશ્વાસ અને અનુભવ
2020ના પરિણામો પછી BJPના નેતૃત્વે, ખાસ કરીને પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદી અને ગૃહમંત્રી અમિત શાહે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે નીતિશ કુમાર જ મુખ્યમંત્રી તરીકે ચાલુ રહેશે. આ નિવેદન ગઠબંધનની રાજનીતિ અને બિહારના શાસન સ્થિરતા અંગે સંદેશ તરીકે જોવામાં આવ્યું હતું.
રાજ્યસભા તરફનું પગલું
અહેવાલો મુજબ, 75 વર્ષની ઉંમરે નીતિશ કુમાર હવે ઓછી મહેનતવાળી ભૂમિકા પસંદ કરવા માંગે છે. રાજ્યસભા તેમના માટે સન્માનજનક અને પ્રભાવશાળી મંચ બની શકે છે. આ સાથે, આ પગલું પાર્ટીમાં નેતૃત્વ પરિવર્તનની તૈયારી તરીકે પણ જોવામાં આવી રહ્યું છે. ચર્ચા છે કે નીતિશ કુમારના પુત્ર નિશાંત કુમાર નજીકના સમયમાં સક્રિય રાજનીતિમાં પ્રવેશ કરી શકે છે. તેમના પ્રવેશથી પાર્ટીના ભવિષ્યને સ્થિરતા મળશે અને નેતૃત્વ પરિવર્તન નીતિશ કુમારની હાજરીમાં સુગમ રીતે શક્ય બનશે.
બીજી તરફ, વિપક્ષી પાર્ટી આરજેડી (RJD) આ પગલાને અલગ રીતે જોતી હોવાનું જણાવ્યું છે. આરજેડી નેતાઓનો દાવો છે કે BJP ધીમે ધીમે નીતિશ કુમારને રાજનીતિમાં પરિધિ તરફ ધકેલી રહી છે. રાજકીય વર્તુળોમાં એવી ચર્ચા પણ ચાલી રહી છે કે જો મુખ્યમંત્રીનું પદ ખાલી થાય તો BJPને બિહારમાં પોતાનો મુખ્યમંત્રી બનાવવા તક મળી શકે છે, જેના પરિણામે સરકાર પર BJPનું નિયંત્રણ વધુ મજબૂત બની શકે છે.
