सायक्लोन मोंथा (Cyclone Montha) आज रात्री आंध्रच्या किनाऱ्यावर धडकणार. 110 किमी प्रतितास वेगाने वारे वाहण्याची आणि मुसळधार पावसाची शक्यता आहे. आंध्र, ओडिशा, तामिळनाडूमध्ये सतर्कतेचा इशारा, किनारी भागातून लोकांचे स्थलांतर सुरू आहे.
सायक्लोन मोंथा (Cyclone Montha): चक्रीवादळ ‘मोंथा’ (Cyclone Montha) आज 28 ऑक्टोबरच्या रात्रीपर्यंत आंध्र प्रदेशच्या किनाऱ्यावर धडकण्याची शक्यता आहे. हे वादळ नैऋत्य आणि पश्चिम-मध्य बंगालच्या उपसागरावर तयार झाले आहे आणि आता ते वेगाने उत्तर-उत्तर-पश्चिम दिशेने सरकत आहे. भारतीय हवामान विभागाच्या (IMD) अंदाजानुसार, ते आंध्र प्रदेशमधील काकीनाडाजवळ मछलीपट्टणम आणि कालिंगपट्टणम दरम्यान जमिनीवर धडकेल (लँडफॉल). या दरम्यान 110 किलोमीटर प्रतितास वेगाने वारे वाहू शकतात, ज्यामुळे मोठ्या नुकसानीची भीती आहे. याच धोक्यामुळे आंध्र प्रदेश, ओडिशा, तामिळनाडू आणि पुडुचेरीमध्ये हाय अलर्ट (अत्यंत सतर्कतेचा इशारा) घोषित करण्यात आला आहे.
समुद्रात 4.7 मीटर उंचीच्या लाटा
भारतीय राष्ट्रीय महासागर माहिती सेवा केंद्र (INCOIS) आणि हवामान विभाग (IMD) यांनी चेतावणी दिली आहे की, सायक्लोन मोंथा गंभीर चक्रीवादळात बदलल्याने आंध्र प्रदेशमधील नेल्लोरपासून श्रीकाकुलमपर्यंतच्या किनारी भागात 2 ते 4.7 मीटरपर्यंत उंच समुद्राच्या लाटा उसळू शकतात. ही स्थिती संध्याकाळी 5:30 वाजल्यापासून रात्री 11:30 वाजेपर्यंत कायम राहू शकते. प्रशासनाने मच्छिमारांना समुद्रात न जाण्याची सक्त ताकीद दिली आहे आणि किनारी गावातील लोकांना उंच ठिकाणी आश्रय घेण्याचे आवाहन केले आहे.
मोठ्या प्रमाणावर लोकांचे स्थलांतर
सायक्लोन मोंथाचा वाढता धोका लक्षात घेता, आंध्र प्रदेश प्रशासनाने किनारी भागातून लोकांना सुरक्षित ठिकाणी हलवण्याचे काम सुरू केले आहे. हजारो लोकांना तात्पुरत्या मदत छावण्यांमध्ये पाठवण्यात आले आहे. संभाव्यतः बाधित जिल्ह्यांमध्ये राष्ट्रीय आपत्ती प्रतिसाद दलाच्या (NDRF) 22 तुकड्या आणि राज्य आपत्ती प्रतिसाद दलाच्या (SDRF) अनेक युनिट्स तैनात करण्यात आल्या आहेत. मदत पथकांसह वैद्यकीय पथके आणि आपत्कालीन सेवा देखील सक्रिय आहेत.
प्रशासन हाय अलर्टवर, हेल्पलाइन क्रमांक जारी
राज्य प्रशासनाने सायक्लोन मोंथाचा सामना करण्यासाठी सर्व तयारी पूर्ण केली आहे. 24x7 नियंत्रण कक्ष (कंट्रोल रूम) सक्रिय करण्यात आले आहेत आणि 74 मदत केंद्रे (रिलीफ सेंटर्स) तयार आहेत. स्वच्छ पिण्याचे पाणी, अन्नधान्य, औषधे आणि इंधनाची पुरेशी व्यवस्था करण्यात आली आहे. कोणत्याही परिस्थितीत संपर्क तुटू नये यासाठी मोबाईल टॉवर्सवर जनरेटर लावून दळणवळण व्यवस्था (कम्युनिकेशन सिस्टम) सक्रिय ठेवण्यात आली आहे. प्रशासनाने नागरिकांना सतर्क राहण्याचे आणि आपत्कालीन स्थितीत खाली दिलेल्या हेल्पलाइन क्रमांकांवर संपर्क साधण्याचे आवाहन केले आहे. जिल्हाधिकारी कार्यालय, अनाकापल्ली: 08924-222888, 08924-226599, 08924-225999. महसूल विभागीय अधिकारी कार्यालय, अनाकापल्ली: 08924-223316. महसूल विभागीय अधिकारी कार्यालय, नरसीपट्टणम: 08932-224420.
110 किलोमीटर प्रतितास वेगाने वारे वाहणार
हवामान विभागाने माहिती दिली आहे की, सायक्लोन मोंथा जमिनीवर धडकेल (लँडफॉल) त्यावेळी वाऱ्याचा वेग 90 ते 100 किलोमीटर प्रतितास राहील, जो जोरदार वाऱ्याच्या झोतांमध्ये 110 किलोमीटर प्रतितास पर्यंत पोहोचू शकतो. हे वादळ गंभीर चक्रीवादळाच्या श्रेणीत पोहोचले आहे. यामुळे झाडे उन्मळून पडणे, विजेचे खांब कोसळणे आणि घरांच्या छतांचे नुकसान होण्याची शक्यता आहे. किनारी जिल्ह्यांमध्ये वीज आणि इंटरनेट सेवा बाधित होऊ शकतात.
मुसळधार पाऊस आणि पाणी साचण्याचा इशारा
वादळ जमिनीवर धडकेल (लँडफॉल) त्यावेळी किनारी आंध्र प्रदेश आणि यनमच्या सखल भागांमध्ये समुद्राची पातळी सामान्यपेक्षा एक मीटरपर्यंत वाढू शकते. यामुळे पाणी साचणे आणि पूरसदृश परिस्थिती निर्माण होण्याची शक्यता आहे. हवामान विभागाने 29 ऑक्टोबरपर्यंत आंध्र प्रदेश, ओडिशा आणि तामिळनाडूच्या अनेक भागांमध्ये हलक्या ते मध्यम स्वरूपाच्या, तर काही ठिकाणी मुसळधार ते अति मुसळधार पावसाची शक्यता वर्तवली आहे. प्रशासनाने लोकांना आपापल्या घरात सुरक्षित राहण्याचा आणि आवश्यक वस्तूंचा साठा करण्याचा सल्ला दिला आहे.
विदर्भ (Vidarbha) मध्येही परिणाम
सायक्लोन मोंथाचा परिणाम महाराष्ट्रातील विदर्भ क्षेत्रातही दिसून येऊ शकतो. IMD ने यलो अलर्ट जारी करत चेतावणी दिली आहे की, 30 ऑक्टोबरपर्यंत चंद्रपूर, गडचिरोली, वर्धा, वाशिम, यवतमाळ, भंडारा, गोंदिया आणि नागपूरमध्ये मध्यम ते मुसळधार पाऊस होऊ शकतो. या भागांमध्ये 40 ते 50 किलोमीटर प्रतितास वेगाने वारे वाहण्याचा अंदाज आहे. लोकांना मेघगर्जनेसह विजा चमकत असताना खुल्या जागांमध्ये जाणे टाळण्याचा सल्ला देण्यात आला आहे.
ट्रेन सेवांवर सायक्लोन मोंथाचा परिणाम
सायक्लोन मोंथाच्या कारणामुळे, भारतीय रेल्वेने प्रवाशांच्या सुरक्षेचा विचार करून अनेक ट्रेन रद्द केल्या आहेत. पूर्व किनारपट्टी रेल्वेने (East Coast Railway) सांगितले की, दोन डझनहून अधिक ट्रेन रद्द करण्यात आल्या आहेत आणि अनेक ट्रेनच्या मार्गात बदल करण्यात आले आहेत. रेल्वेने प्रवाशांना विनंती केली आहे की, प्रवासाला निघण्यापूर्वी ट्रेनची सद्यस्थिती (train status) तपासावी जेणेकरून कोणत्याही गैरसोयीपासून वाचता येईल.
तामिळनाडूमध्ये शाळा-महाविद्यालये बंद
सायक्लोन मोंथा आणि सततच्या मुसळधार पावसामुळे तामिळनाडूच्या अनेक जिल्ह्यांमध्ये शाळा आणि महाविद्यालये बंद करण्यात आली आहेत. चेंगलपट्टू आणि कडलूर जिल्ह्यांमध्ये मुसळधार पाऊस आणि पाणी साचल्यामुळे जिल्हा प्रशासनाने सर्व शैक्षणिक संस्थांना सुट्टी जाहीर केली आहे. चेन्नईमध्येही मंगळवारी शाळा बंद ठेवण्याचे आदेश देण्यात आले आहेत, कारण शहरातील अनेक भागांमध्ये पाणी साचल्यामुळे सामान्य जनजीवन विस्कळीत झाले आहे.
सायक्लोन मोंथाची गंभीरता लक्षात घेता केंद्र आणि राज्य सरकारे पूर्णपणे सतर्क आहेत. राष्ट्रीय आपत्ती व्यवस्थापन प्राधिकरणाने (NDMA) सर्व बाधित राज्यांना निर्देश दिले आहेत की, मदत आणि बचाव कार्यात कोणतीही हलगर्जीपणा करू नये. प्रशासन परिस्थितीवर सतत लक्ष ठेवून आहे आणि दर तासाला अद्यतने (अपडेट्स) जारी केली जात आहेत. नागरिकांना आवाहन करण्यात आले आहे की, त्यांनी अफवांवर विश्वास ठेवू नये आणि केवळ अधिकृत माहितीवरच विश्वास ठेवावा.
