भारतीय नौसेनेने शुक्रवार, 27 फेब्रुवारी 2026 रोजी आयएनएस अंजदीप या पाणबुडीविरोधी युद्धनौकेचा नौदलात समावेश केला. चेन्नई बंदरात आयोजित समारंभात नौदल प्रमुख अॅडमिरल दिनेश कुमार त्रिपाठी यांनी या नौकेचे औपचारिक कमिशनिंग केले.
पाणबुडीविरोधी युद्ध क्षमता आणि तटीय देखरेख वाढविण्यासाठी समावेश
आयएनएस अंजदीप ही उथळ पाण्यात कार्य करण्यास सक्षम अशा आठ पाणबुडीविरोधी युद्धनौकांच्या मालिकेतील तिसरी नौका आहे. भारतीय नौसेनेच्या पाणबुडीविरोधी युद्ध क्षमतांमध्ये आणि तटीय देखरेखीत वाढ करण्यासाठी या नौकेची रचना करण्यात आली आहे.
स्वदेशी रचना आणि बांधणी
ही नौका कोलकाता येथील गार्डन रीच शिपबिल्डर्स अँड इंजिनियर्स (GRSE) यांनी स्वदेशी पद्धतीने डिझाइन आणि बांधली आहे.
“डॉल्फिन हंटर” म्हणून सुसज्ज
आयएनएस अंजदीपला “डॉल्फिन हंटर” म्हणून विशेषतः सुसज्ज करण्यात आले आहे. तटीय भागांमध्ये शत्रूच्या पाणबुड्यांचा शोध घेणे, त्यांचा पाठलाग करणे आणि त्यांचा नाश करणे हे या नौकेचे मुख्य उद्दिष्ट आहे.
नौका अत्याधुनिक पाणबुडीविरोधी युद्ध प्रणाली, हलके टॉरपीडो आणि स्वदेशी पाणबुडीविरोधी रॉकेटने सुसज्ज आहे. उथळ पाण्यात कार्य करणारी सोनार प्रणाली समुद्रातील संभाव्य धोके शोधणे आणि त्यांचा नाश करण्यास सहाय्य करते.
तांत्रिक वैशिष्ट्ये आणि कार्यक्षमता
आयएनएस अंजदीप सुमारे 77 मीटर लांबीची असून त्यामध्ये हाय-स्पीड वॉटर-जेट प्रोपल्शन प्रणाली बसविण्यात आली आहे. या नौकेचा कमाल वेग 25 सागरी मैल आहे, ज्यामुळे ती तात्काळ प्रतिसाद आणि सातत्यपूर्ण कार्यवाहीस सक्षम ठरते.
नौदल अधिकाऱ्यांच्या मते, ही नौका पाणबुडीविरोधी युद्ध संचालन, तटीय देखरेख आणि सुरक्षा, कमी तीव्रतेची सागरी मोहिमा, शोध आणि बचाव मोहिमांमध्ये सहकार्य तसेच सागरी बारूदी सुरंग पेरण्याची क्षमता अशा विविध मोहिमांसाठी उपयुक्त आहे.
नौदल प्रमुख अॅडमिरल त्रिपाठी यांनी सांगितले की ही नौका राष्ट्रीय सुरक्षा आणि सागरी प्रभुत्व सुनिश्चित करण्यामध्ये महत्त्वाची भूमिका बजावेल.
GRSE द्वारे निर्मित ही नौका भारतीय सागरी संरक्षण उद्योगाची क्षमता आणि आत्मनिर्भरतेचे प्रतीक असल्याचे नौदलाने नमूद केले.
