केंद्र सरकारने जयपूरच्या दीर्घकाळापासून प्रलंबित असलेल्या उत्तर रिंग रोड प्रकल्पाला मंजुरी देत अधिसूचना जारी केली आहे. सुमारे 99 किमी लांबीचा हा हाय-स्पीड सहा पदरी रिंग रोड शहरातील वाहतुकीचा ताण कमी करेल आणि प्रमुख राष्ट्रीय महामार्गांना थेट जोडणी प्रदान करेल, ज्यामुळे प्रादेशिक विकासाला मोठे प्रोत्साहन मिळेल.
राजस्थान: राजधानी जयपूरला केंद्र सरकारकडून मोठे वरदान मिळाले आहे. केंद्रीय रस्ते आणि वाहतूक मंत्रालयाने जारी केलेल्या अधिसूचनेनंतर, आता 99.35 किमी लांबीच्या उत्तर रिंग रोडचा मार्ग मोकळा झाला आहे. हा सहा पदरी हाय-स्पीड रिंग रोड जयपूर जिल्ह्यातील 10 तालुक्यांमधून आणि 140 हून अधिक गावांतून जाईल. रिंग रोड तयार झाल्यानंतर अजमेर, सीकर, दिल्ली आणि आग्रा दिशेकडून येणाऱ्या वाहनांना शहरात प्रवेश करावा लागणार नाही, ज्यामुळे वाहतूक कोंडीत मोठी घट होईल.
NHAI ने संरेखन (अलाइनमेंट) प्रक्रियेवर तांत्रिक काम सुरू केले आहे, त्यानंतर भूसंपादन आणि इतर औपचारिकता पुढे सरकतील. यापूर्वी दक्षिण रिंग रोडचा 47 किमीचा भाग 2019 पासून कार्यरत आहे. नवीन उत्तर रिंग रोड त्याच स्तरावरील सुविधांसह 120 किमी प्रति तास कमाल वेगाने तयार केला जाईल, ज्यामुळे जयपूरच्या आर्थिक आणि वाहतूक संरचनेत महत्त्वपूर्ण सुधारणा होईल.
10 तालुक्यांमधून जाईल हाय-स्पीड कॉरिडॉर
केंद्र सरकारच्या अधिसूचनेनंतर जयपूरच्या उत्तर रिंग रोड प्रकल्पाला गती मिळणार आहे. हा हाय-स्पीड सहा पदरी रस्ता जयपूर जिल्ह्यातील 10 तालुके—चौमू, मौजमाबाद, सांगानेर, आमेर, जमवारामगढ, बस्सी, कालवाड, जालसू, जोबनेर आणि रामपुरा डाबडी येथील सुमारे 140 गावांतून जाईल, ज्यात सर्वाधिक गावे आमेर परिसरातील आहेत. NHAI ने रिंग रोडचे तीन संभाव्य संरेखन (अलाइनमेंट) तयार करून दिल्लीला पाठवले आहेत. दोन ते तीन आठवड्यांत अंतिम डिझाइनला मंजुरी मिळताच, भूसंपादन आणि इतर प्रारंभिक कामे सुरू होतील, ज्यामुळे प्रकल्पाचा मार्ग पूर्णपणे मोकळा होईल.
अडकलेल्या प्रकल्पाला मिळाली नवी गती
उत्तर रिंग रोडचे काम अनेक वर्षांपासून संरेखन (अलाइनमेंट) वादामुळे रखडले होते. 2016-17 मध्ये प्रक्रिया सुरू झाली आणि 2021 मध्ये त्याच्या 45 किलोमीटर भागाला अंतिम रूप देण्यात आले होते, परंतु अंतिम क्षणी निर्णय मागे घेण्यात आला. नंतर केंद्राने हा प्रकल्प भारतमाला टप्पा-2 मध्ये समाविष्ट केला, ज्यामुळे त्याला पुन्हा गती मिळाली.
सुमारे तीन हजार कोटी रुपये खर्चून तयार होणारा हा प्रकल्प आग्रा रोड ते दिल्ली रोडमार्गे चौंपपर्यंत बनवण्याची योजना होती. आता मंजुरी मिळाल्यानंतर, भूसंपादनापासून ते बांधकामापर्यंतची संपूर्ण प्रक्रिया NHAI च्या देखरेखीखाली पूर्ण केली जाईल.
10 तालुक्यांना जोडणार 140 गावे
रिंग रोड चौमू, मौजमाबाद, सांगानेर, आमेर, जमवारामगढ, बस्सी, कालवाड, जालसू, जोबनेर आणि रामपुरा डाबडी यासह 10 तालुक्यांमधील 140 गावांना जोडेल. यात आमेर तालुक्यातील सर्वाधिक 26 गावांचा समावेश असेल, तर जालसूतील 21 आणि जमवारामगढमधील 25 गावे याच्या कक्षेत येतील.
प्रकल्प पूर्ण झाल्यावर जयपूरच्या दक्षिण रिंग रोडसह मिळून 147 किलोमीटरचा पूर्ण रिंग विकसित होईल. यामुळे शहरातील वाहतुकीचा ताण कमी होईल, क्लोव्हर लीफ इंटरचेंजमुळे प्रवास सोपा होईल आणि आसपासच्या क्षेत्रांमध्ये जमिनींच्या किमतींपासून ते पर्यटन आणि आर्थिक गतिविधींपर्यंत वाढ होण्याची अपेक्षा आहे.
देशात रिंग रोड नेटवर्कचा विस्तार
देशातील सर्वात लांब रिंग रोड सध्या हैदराबादमध्ये आहे, ज्याची लांबी 158 किलोमीटर आहे. जयपूरची उत्तर रिंग रोड तयार झाल्यानंतर त्याची एकूण रिंग 147 किलोमीटरपर्यंत पोहोचेल, ज्यामुळे तो देशातील सर्वात मोठ्या रिंग रोड प्रकल्पांपैकी एक बनेल.
केंद्र सरकार हैदराबादमध्ये 330 किमी लांबीच्या प्रादेशिक रिंग रोडवर आणि बंगळूरुमध्ये 280 किमीच्या सॅटेलाइट रिंग रोडवरही काम करत आहे. त्याचबरोबर नागपूरमध्ये सुमारे 148 किमी लांबीचा नवीन रिंग रोड बनवण्यावर विचार सुरू आहे. या प्रकल्पांच्या पूर्ततेमुळे देशभरात हाय-स्पीड कनेक्टिव्हिटीचा आवाका अधिक विस्तृत होईल.
