ભારત સરકારે વરિષ્ઠ રાજનેતા દિનેશ ત્રિવેદીને બાંગ્લાદેશમાં નવા હાઇ કમિશ્નર તરીકે નિમણૂક કરી છે. તેઓ વર્તમાન હાઇ કમિશ્નર પ્રણય વર્માનું સ્થાન લેશે. આ નિમણૂક એવા સમયે કરવામાં આવી છે જ્યારે ઢાકામાં રાજકીય અસ્થિરતા અને ધાર્મિક હિંસા અંગે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ચિંતા વ્યક્ત થઈ રહી છે.
આ નિર્ણય ચર્ચામાં છે કારણ કે સામાન્ય રીતે આ પદ પર ભારતીય વિદેશ સેવા (IFS)ના વરિષ્ઠ અધિકારીઓની નિમણૂક કરવામાં આવે છે, પરંતુ આ વખતે એક અનુભવી રાજનેતાને આ જવાબદારી સોંપવામાં આવી છે.
ઢાકા અને બાંગ્લાદેશના અન્ય વિસ્તારોમાં છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓ દરમિયાન અલ્પસંખ્યક સમુદાયો, ખાસ કરીને હિંદુઓ પર હુમલાઓ અને તણાવપૂર્ણ ઘટનાઓ અંગે અહેવાલો સામે આવ્યા છે. આ ઘટનાઓને કારણે ભારત-બાંગ્લાદેશ સંબંધોમાં સંવેદનશીલતા વધી છે.
દિનેશ ત્રિવેદીનો રાજકીય કારકિર્દી અનેક દાયકાઓ સુધી વિસ્તરેલો છે. તેમણે શરૂઆતમાં ભારતીય રાષ્ટ્રીય કોંગ્રેસ સાથે રાજકીય સફર શરૂ કરી, ત્યારબાદ જનતા દળમાં જોડાયા અને લાંબા સમય સુધી તૃણમૂલ કોંગ્રેસ સાથે જોડાયેલા રહ્યા. વર્ષ 2021માં તેઓ ભારતીય જનતા પાર્ટીમાં સામેલ થયા. તેઓ ત્રણ વખત લોકસભાના સભ્ય રહ્યા છે, રાજ્યસભાના સભ્ય તરીકે પણ સેવા આપી છે અને યુપીએ સરકાર દરમિયાન રેલ મંત્રી તેમજ આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ રાજ્ય મંત્રી તરીકે કાર્ય કર્યું છે.
2012માં રેલ બજેટ રજૂ કરતી વખતે ભાડામાં વધારો કરવાનો પ્રસ્તાવ મૂકવાથી વિવાદ સર્જાયો હતો, જેના કારણે તેમને મંત્રીપદેથી રાજીનામું આપવું પડ્યું હતું.
ભારત સરકારના મતે દિનેશ ત્રિવેદીનો રાજકીય અનુભવ અને પ્રાદેશિક સમજ તેમને આ પદ માટે યોગ્ય બનાવે છે. પશ્ચિમ બંગાળમાંથી આવતાં હોવાના કારણે તેઓ બંગાળી ભાષા અને સંસ્કૃતિ સાથે પરિચિત છે, જે બાંગ્લાદેશ સાથેના સંબંધોમાં ઉપયોગી બની શકે છે.
2024માં બાંગ્લાદેશમાં રાજકીય ફેરફાર અને સત્તા પરિવર્તન પછી બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધોમાં તણાવ નોંધાયો છે. નવી સરકાર હેઠળ ઢાકા અને નવી દિલ્હી વચ્ચે સરહદ સુરક્ષા, વેપાર અને ઊર્જા સહકાર, શરણાર્થી નીતિ અને અલ્પસંખ્યકોની સુરક્ષા જેવા મુદ્દાઓ પર મતભેદો સામે આવ્યા છે.
વિશેષજ્ઞોના જણાવ્યા અનુસાર આ નિમણૂક ભારતની વિદેશ નીતિમાં નવા અભિગમનો સંકેત આપે છે, જેમાં પ્રાદેશિક સમજ અને જમીનસ્તરની રાજકીય અનુભૂતિને મહત્વ આપવામાં આવી રહ્યું છે.
દિનેશ ત્રિવેદીની નિમણૂકથી ભારત-બાંગ્લાદેશ વચ્ચે સંવાદમાં ઝડપ, સરહદ અને સુરક્ષા મુદ્દાઓ પર સંકલન, વેપારી સંબંધોમાં વિકાસ અને સાંસ્કૃતિક તથા ભાષાકીય સમજમાં વધારો થવાની અપેક્ષા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે.
દક્ષિણ એશિયામાં ભારત અને બાંગ્લાદેશના સંબંધોને વ્યૂહાત્મક રીતે મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે, અને ઢાકામાં અનુભવી રાજકીય નેતાની નિમણૂકને વૈશ્વિક રાજનૈતિક પરિપ્રેક્ષ્યમાં પણ નોંધપાત્ર માનવામાં આવી રહી છે.
