અમેરિકન વિદેશી પોર્ટફોલિયો રોકાણકારો (FPI)ની ભારતીય શેર બજારમાં હિસ્સેદારીમાં વધારો નોંધાયો છે. ડિપોઝિટરી આંકડાઓના વિશ્લેષણ મુજબ, અમેરિકન FPIની હિસ્સેદારી જાન્યુઆરી 2025માં 39.7 ટકા હતી, જે જાન્યુઆરી 2026માં વધીને 41 ટકા થઈ ગઈ છે. વૈશ્વિક આર્થિક અસ્થિરતા છતાં આ વધારો નોંધાયો છે.
જાન્યુઆરી 2025થી જાન્યુઆરી 2026 દરમિયાન બીએસઈ સેન્સેક્સમાં 6.1 ટકાનો વધારો નોંધાયો હતો. આ અવધિ દરમિયાન લાર્જ-કેપ અને મુખ્ય સેક્ટરોમાં વધેલા રોકાણને કારણે બજારમાં ચળવળ જોવા મળી હતી.
જાન્યુઆરી 2026 સુધીમાં અમેરિકન FPIનું કુલ રોકાણ 32.1 લાખ કરોડ રૂપિયા થયું છે, જ્યારે જાન્યુઆરી 2025માં આ આંકડો 29.5 લાખ કરોડ રૂપિયા હતો. આ સમયગાળા દરમિયાન અમેરિકન FPI દ્વારા ડેટ અને ઇક્વિટી બંનેમાં લગભગ 1 લાખ કરોડ રૂપિયાની શુદ્ધ વેચવાલી નોંધાઈ હતી.
ડેટ એસેટ્સમાં અંદાજે 15,000 કરોડ રૂપિયાનો વધારો થયો છે, જ્યારે ઇક્વિટી એસેટ્સમાં 2.5 લાખ કરોડ રૂપિયાથી વધુનો વધારો નોંધાયો છે.
જિયોજિત ફાઇનાન્શિયલ સર્વિસિઝના એક્ઝિક્યુટિવ ડિરેક્ટર સતીશ મેનને જણાવ્યું હતું કે અમેરિકન FPIનું મોટું રોકાણ લાર્જ-કેપ શેરોમાં કેન્દ્રિત રહ્યું છે. તેમના જણાવ્યા અનુસાર, અમેરિકા અને ભારત વચ્ચેના વેપાર કરાર સંબંધિત અનિશ્ચિતતા ઘટી છે, જેના કારણે રોકાણકારોમાં વિશ્વાસ વધ્યો છે.
મેનને ઉમેર્યું હતું કે અમેરિકન શેર બજારમાં તાજેતરના નબળા પ્રદર્શનને કારણે અમેરિકન FPI અન્ય બજારો તરફ વળ્યા છે.
મિરેએ એસેટ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ મેનેજર્સ (ઇન્ડિયા)ના ચીફ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ ઓફિસર નીલેશ સુરાણાએ જણાવ્યું હતું કે છેલ્લા 18 મહિનામાં ભારત પ્રત્યે વિદેશી રોકાણકારોની રસમાં ઘટાડો થયો હતો. 2024 દરમિયાન વૈશ્વિક ધોરણોની સરખામણીએ ભારતીય બજાર મોંઘું બન્યું હતું અને અર્થતંત્રની વૃદ્ધિ તથા કંપનીઓની આવકમાં નરમાઈ જોવા મળી હતી.
સુરાણાએ જણાવ્યું હતું કે વૈશ્વિક રોકાણકારો આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સમાં વધુ ધ્યાન આપી રહ્યા હતા, જ્યાં ભારતની તુલનાત્મક રીતે ઓછી હાજરી છે. તેમના જણાવ્યા મુજબ, હવે આ પરિસ્થિતિમાં ફેરફાર થવા લાગ્યો છે અને ભારતની નાણાકીય તથા રાજકોષીય નીતિઓ રોકાણ માટે અનુકૂળ બની છે.
ભારતીય બજારમાં તાજેતરમાં આવેલી ઘટાડાની સ્થિતિએ બજારને વધુ આકર્ષક બનાવ્યું છે. આ કારણે, અમેરિકન FPIએ કેટલીક નીકાસીઓ છતાં નવા રોકાણ કરીને પોતાની હિસ્સેદારી વધારી છે.
વિશેષજ્ઞોના જણાવ્યા મુજબ, મોરિશિયસ અને અન્ય દેશોમાંથી આવતા FPIમાં અમેરિકાની હિસ્સેદારી વધવામાં કર વ્યવસ્થા અને વિદેશી રોકાણ નીતિઓએ પણ ભૂમિકા ભજવી છે.
અમેરિકન FPIની વધતી હિસ્સેદારીના પરિણામે ભારતીય ઇક્વિટી અને ડેટ બજારમાં અસર જોવા મળી છે. લાર્જ-કેપ શેરોમાં વધતા રસને કારણે બીએસઈ સેન્સેક્સ અને નિફ્ટી 50 જેવા મુખ્ય સૂચકાંકોમાં મજબૂતી નોંધાઈ છે. ડેટ માર્કેટમાં પણ FPIની હિસ્સેદારીમાં વધારો થયો છે.
