भारतीय अंतराळ संशोधन संस्थेने (ISRO) शुक्रवारी GSLV-F17 रॉकेटच्या माध्यमातून भारताचा प्रगत पृथ्वी निरीक्षण उपग्रह EOS-05 यशस्वीपणे अंतराळात प्रक्षेपित केला. या यशाबद्दल पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी ISROच्या संपूर्ण टीमचे अभिनंदन केले.
ISROच्या माहितीनुसार, GSLV-F17 ने शुक्रवारी स्पेसपोर्टवरून उड्डाण केले आणि सुमारे 18 मिनिटांनंतर EOS-05 ला निर्धारित सब-जिओसिंक्रोनस ट्रान्सफर कक्षेत यशस्वीपणे स्थापित केले. मिशनच्या यशानंतर वैज्ञानिक आणि अभियंत्यांमध्ये उत्साहाचे वातावरण होते. ISROच्या एका वरिष्ठ वैज्ञानिकांनी EOS-05 ला ‘Eye in the Sky’ असे संबोधले आहे.
EOS-05 मध्ये पृथ्वीचे निरीक्षण आणि उच्च गुणवत्तेच्या प्रतिमा उपलब्ध करून देण्याची क्षमता आहे. उपग्रहाकडून मिळणाऱ्या प्रतिमा आणि डेटाचा वापर कृषी उपक्रमांचे निरीक्षण, नैसर्गिक आपत्तींचे मूल्यांकन आणि विविध विकासकामांसाठी केला जाऊ शकतो.
EOS-05 मिशनच्या यशाबद्दल पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांनी सोशल मीडिया प्लॅटफॉर्म Xच्या माध्यमातून ISROचे अभिनंदन केले. त्यांनी या मिशनला भारताच्या अंतराळ कार्यक्रमाच्या वाढत्या क्षमतेचे उदाहरण म्हटले.
पंतप्रधानांनी म्हटले की, GSLV-F17 चे यशस्वी प्रक्षेपण भारताच्या अंतराळ क्षेत्रातील उत्कृष्टता, नवोन्मेष आणि वाढत्या तांत्रिक क्षमतांचे दर्शन घडवते. त्यांनी ISRO आणि भारतीय उद्योगांमधील वाढत्या सहकार्याचाही उल्लेख केला.
पंतप्रधान मोदींच्या म्हणण्यानुसार, अंतराळ क्षेत्रातील सरकारी संस्था आणि खासगी उद्योगांमधील वाढती भागीदारी भारताच्या अंतराळ कार्यक्रमाला गती देत आहे. यामुळे देशाच्या संपूर्ण अंतराळ परिसंस्थेच्या क्षमतांचा विस्तार होण्यासही मदत होत आहे.
ISRO प्रमुख व्ही. नारायणन यांनी EOS-05 मिशनचे यश ही चालू आर्थिक वर्षातील संस्थेची पहिली मोठी कामगिरी असल्याचे सांगितले. ही कामगिरी वैज्ञानिक आणि अभियंत्यांच्या कठोर परिश्रमाचा परिणाम असल्याचे त्यांनी म्हटले. पुढील जबाबदाऱ्यांसाठी या यशामुळे टीमला अधिक प्रेरणा मिळत असल्याचेही त्यांनी सांगितले.
ISRO प्रमुखांनी सांगितले की, संस्थेची टीम भारतीय उद्योग आणि इतर संस्थांसोबत मिळून गगनयान मोहिमेच्या पहिल्या मानवरहित चाचणीची तयारी करत आहे. चालू कॅलेंडर वर्षात हे मिशन प्रक्षेपित करण्याच्या उद्दिष्टासह काम सुरू आहे.
गगनयान हा भारताचा महत्त्वाकांक्षी मानव अंतराळ उड्डाण कार्यक्रम आहे. याअंतर्गत सुरुवातीला मानवरहित मोहिमांच्या माध्यमातून तांत्रिक प्रणाली आणि सुरक्षा व्यवस्थेची चाचणी केली जाणार आहे.
ISROने आगामी महिन्यांसाठी प्रक्षेपणाचे नियोजन केले आहे. व्ही. नारायणन यांच्या माहितीनुसार, चालू आर्थिक वर्षात आणखी सहा प्रक्षेपणे करण्याचे लक्ष्य आहे. यामध्ये नेव्हिगेशन उपग्रह NVS-03चाही समावेश आहे.
सलग प्रक्षेपण मोहिमांच्या माध्यमातून ISRO पृथ्वी निरीक्षण, नेव्हिगेशन, संचार आणि वैज्ञानिक संशोधनाशी संबंधित भारताच्या अंतराळ पायाभूत सुविधांना बळकटी देण्याच्या दिशेने काम करत आहे.
ISRO प्रमुखांनी पत्रकार परिषदेत EOS-05शी संबंधित काही माहितीही दिली. त्यांच्या माहितीनुसार, या पृथ्वी निरीक्षण उपग्रहाचे कार्यकारी आयुष्य सुमारे 9 वर्षे आहे.
EOS-05चा वापर गुप्तहेर उपग्रह म्हणून केला जाणार असल्याच्या अटकळी त्यांनी फेटाळून लावल्या. त्यांच्या म्हणण्यानुसार, हा पृथ्वी निरीक्षणाशी संबंधित मिशन असून त्याचा उद्देश पृथ्वीशी संबंधित महत्त्वाचा डेटा आणि प्रतिमा उपलब्ध करून देणे आहे.
